BULGU: Hak Sahiplerine Yapılan Ödemelerde Vadesi Geçmiş Borç Sorgulamasının Yapılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Şirket tarafından gerçekleştirilen mal ve hizmet alımlarına ilişkin yapılan birçok ödemede, vadesi geçmiş borcun olup olmadığına dair sorgulama yapılmadığı görülmüştür.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22/A maddesinde; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamına giren kurumların bu Kanun kapsamında hak sahiplerine yapacakları ödemelerde Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belge aranılması zorunluluğu getirmeye, bu kapsama girecek amme alacaklarını tür, tutar ve işlemler itibarıyla topluca veya ayrı ayrı tespit etmeye, zorunluluk getirilen işlemlerde hangi hallerde bu zorunluluğun aranılmayacağı belirtilmiş ve maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığının yetkili olacağı hüküm altına alınmıştır.
İlgili maddenin uygulamasına yönelik Tahsilat Genel Tebliği’nde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamına giren kurumların bu Kanun kapsamında hak sahiplerine 5.000 TL’nin üzerinde yapacakları ödemeler sırasında hak sahiplerinin ve/veya ilgililerin vadesi geçmiş borçlarının bulunmadığına ilişkin vadesi geçmiş borç durumunu gösterir belge aranılması zorunluluğu getirilmiştir. Bu nedenle, yüklenicilere ödemeleri yapılmadan önce, Şirket tarafından yüklenicinin vadesi geçmiş borcunun olup olmadığının araştırılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, birçok ödeme incelenmiş, aşağıdaki tabloda gösterilen ve Şirket tarafından gerçekleştirilen 20 adet mal ve hizmet alımlarına ilişkin yapılan ödemelerde, mal veya hizmet alınan şahısların/firmaların vadesi geçmiş borçlarının bulunup bulunmadığına ilişkin sorgulamanın yapılmadığı görülmüştür.
Tablo 8: Vadesi Geçmiş Borç Sorgulaması Yapılmayan Faturaların Listesi
| Sıra | Tarih | Fatura No | KDV Hariç Tutar |
KDV Dahil Tutar |
| 1 | 12.01.2023 | KRC2023000000017 | 13.500,00 | 14.580,00 |
| 2 | 25.01.2023 | KRC2023000000039 | 123.110,00 | 132.958,80 |
| 3 | 25.07.2023 | CHS2023000000085 | 167.490,00 | 188.205,00 |
| 4 | 2.08.2023 | KRC2023000000444 | 6.540,00 | 7.194,00 |
| 5 | 29.08.2023 | KRC2023000000501 | 15.260,00 | 16.786,00 |
| 6 | 29.08.2023 | KRC2023000000502 | 6.810,00 | 7.491,00 |
| 7 | 1.09.2023 | KRC2023000000534 | 58.860,00 | 64.746,00 |
| 8 | 1.09.2023 | KRC2023000000535 | 104.135,00 | 114548,5 |
| 9 | 2.09.2023 | GIB2023000000022 | 27.060,00 | 29.766,00 |
| 10 | 5.09.2023 | KRC2023000000550 | 5.450,00 | 5.995,00 |
| 11 | 5.09.2023 | GIB2023000000031 | 11.000,00 | 12.100,00 |
| 12 | 25.09.2023 | GIB2023000000025 | 150.000,00 | 165.000,00 |
| 13 | 25.09.2023 | AUF2023000000488 | 171.700,00 | 188.870,00 |
| 14 | 11.10.2023 | GIB2023000000035 | 15.600,00 | 17.160,00 |
| 15 | 14.10.2023 | KRC2023000000635 | 243.790,00 | 268.169,00 |
| 16 | 14.10.2023 | KRC2023000000636 | 365.740,00 | 402.314,00 |
| 17 | 24.10.2023 | GIB2023000000028 | 193.500,00 | 212.850,00 |
| 18 | 8.11.2023 | KT02023000000225 | 135.000,00 | 148.500,00 |
| 19 | 5.12.2023 | KRC2023000000760 | 54.666,25 | 60.132,88 |
| 20 | 8.12.2023 | KRC2023000000772 | 35.250,00 | 38.775,00 |
| TOPLAM | 314.340,00 | 347.007,80 |
İdare cevabında, bulgu doğrultusunda gerekli işlemlerin yapılacağını belirtmiştir.
Sonuç olarak, mevzuat hükümleri çerçevesinde Şirketin sınır değeri aşan tüm mal ve hizmet alımlarına ilişkin yapacakları ödemelerde vadesi geçmiş borç sorgulamasının yapılması gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bir belediye şirketinin mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemelerde, vadesi geçmiş borç sorgulaması yapılmadığı tespit edilmiştir. 6183 sayılı Kanun ve ilgili tebliğ gereği, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki ödemelerde, hak sahiplerinin vadesi geçmiş borçlarının bulunmadığına dair belge aranması zorunludur. İlgili şirket, bu yükümlülüğe uymayarak birçok ödeme gerçekleştirmiştir. İdare, bulgu doğrultusunda gerekli işlemlerin yapılacağını belirtmiştir. |