ÖZET: 2022 yılı Sayıştay denetim raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin hakediş düzenleyerek ödeme yaptığı bazı işlerde, yüklenicilerin faturalarını mevzuatta belirtilen süreler içinde düzenlemediğini ortaya koymuştur. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 231. maddesine göre, faturaların mal teslimi veya hizmetin ifasından itibaren en geç 7 gün içinde düzenlenmesi gerekmektedir. Bu süre içinde düzenlenmeyen faturalar, hiç düzenlenmemiş sayılmakta ve ilgili taraflara %10 oranında özel usulsüzlük cezası uygulanmaktadır.

Denetim sonucunda, hakediş raporları tarihinden itibaren 7 gün içinde düzenlenmesi gereken faturaların zamanında düzenlenmediği tespit edilmiştir. Örneğin, çeşitli projeler için düzenlenmesi gereken faturaların gecikme süreleri 9 günden 74 güne kadar uzanmaktadır. Bu durum, hem belediye hem de yükleniciler için önemli mali yükümlülükler doğurmakta ve cezai yaptırımlara neden olabilmektedir.

Sonuç olarak, mevzuatta belirtilen sürelerin ihlali, 7.143.034,62 TL tutarında özel usulsüzlük cezası ile sonuçlanabilir. Bu nedenle, gelecekte fatura isteme tarihlerine uyulması, idare tarafından büyük bir önem taşımaktadır.

BULGU: Hakediş Düzenlemek Suretiyle Ödeme Yapılan İşlerde Fatura İsteme Sürelerine Uyulmaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediyenin hakediş düzenlemek suretiyle ödeme yaptığı bazı işlerde, yüklenici faturalarının mevzuatta belirtilen sürelere uygun düzenlenmediği görülmüştür.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 231’inci maddesinde, faturaların, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami 7 gün içinde düzenleneceği, bu süreler içerisinde düzenlenemeyen faturaların hiç düzenlenmemiş sayılacağı belirtilmiştir.
Aynı Kanun’un 353’üncü maddesinde; elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekenler de dâhil olmak üzere, verilmesi ve alınması icabeden faturaların verilmemesi, alınmaması ya da bu Kanun’un 227, 231 ve 234 üncü maddelerine göre hiç düzenlenmemiş sayılması hallerinde; bu belgeleri düzenlemek ve almak zorunda olanların her birine, her bir belge için Kanun’da belirtilen tutardan az olmamak üzere bu belgelere yazılması gereken meblağın veya meblağ farkının %10’u nispetinde özel usulsüzlük cezası kesileceği ifade edilmiştir.
Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği’nin “Mükellefiyet” başlıklı 1’inci kısmının “Vergiyi doğuran olay” başlıklı (ç) bölümünde ise; vergiyi doğuran olayın, mal teslimi veya hizmetin ifasının yapıldığı anda meydana geleceği ifade edilmiş, hakedişli işlemlerde vergiyi doğuran olayın hakediş raporunun onaylandığı tarihte gerçekleşmiş olacağı belirtilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, hakediş düzenlenmek suretiyle ödeme yapılan işlerde yüklenici tarafından düzenlenecek faturaların, hakediş raporu tarihinden itibaren en geç 7 gün içerisinde düzenlenmesi gerekmektedir. Aksi durumda hem Belediye’ye hem de yapılan işler karşılığında fatura düzenlemesi gereken yüklenicilere, faturalarda yer alması gereken tutarlarının %10’u nispetinde özel usulsüzlük cezası kesilecektir.
Yapılan incelemede, aşağıdaki tabloda detaylarına yer verilen hakedişli işler karşılığında düzenlenmesi gereken faturaların, hakediş raporu tarihinden itibaren 7 gün içerisinde düzenlenmediği tespit edilmiştir.
Tablo 10: Hakedişli İşler Kapsamında Yedi Gün İçinde Düzenlenmeyen Faturalar

İşin Adı Hakediş No Fatura Tutarı
(TL)
Hakediş Raporu Tarihi Fatura Tarihi Gecikme Gün Sayısı
Silivri Genelinde Muhtelif Alanlarda Kaldırım Ve Refüjlerde Yeşil Alan Düzenlemesi İşi 1 413.379,33 5.01.2022 24.01.2022 19
Silivri Genelinde Muhtelif Alanlarda Kaldırım Ve Refüjlerde Yeşil Alan Düzenlemesi İşi 2 655.837,27 16.02.2022 25.02.2022 9
Silivri Genelinde Muhtelif Alanlarda Kaldırım Ve Refüjlerde Yeşil Alan Düzenlemesi İşi 3 110.796,43 28.03.2022 8.04.2022 11
4 421.350,35 10.05.2022 8.06.2022 29
2022 Yılı Silivri Genelinde Yeni Park Yapım İşi 5 7.218.849,44 30.11.2022 30.12.2022 30
Açık Hava Reklam Ürünleri İle Matbaa Ve Basılı Ürün Alımı İşi 1 543.262,98 30.11.2022 14.12.2022 14
Bilgisayar, Dizüstü Bilgisayar, Yazıcı, Yazıcı Yedek Parça, Toner Ve Çeşitli Elektronik Malzeme Alımı İşi 1 3.625.741,16 30.04.2022 9.05.2022 9
2022 Kamyon Ve İş Makinası Kiralama İşi 2 302.276,00 30.04.2022 9.05.2022 9
2022 Kamyon Ve İş Makinası Kiralama İşi 8 243.354,86 31.10.2022 21.11.2022 21
Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi Hazırlanması İşi 1 175.230,00 15.06.2022 15.08.2022 61
Silivri Kent Merkezi Kentsel Tasarım Uygulama Projesi Ve Cephe Rehabilitasyon Projesi Hazırlanması İşi 1 32.155,00 14.06.2022 15.08.2022 62
Sıcak Daldırma Galveniz Çöp Konteyneri Malzemesi Mal Alımı 1 2.310.894,30 30.11.2022 8.12.2022 8
2020/292466 İK no.lu Silivri Geneli Muhtelif İnşaat Bakım Ve Tadilat İşleri İşi 2 379.462,34 10.02.2021 1.03.2021 19
2020/292466 İK no.lu Silivri Geneli Muhtelif İnşaat Bakım Ve Tadilat İşleri İşi Fiyat Farkı 41.805,59 8.07.2022 20.09.2022 74
İlçemiz Sınırları Dahilinde Bulunan Kamu Hizmet Binaları, Okullar Ve Belediye Hizmet Binalarının Bakım Onarımının Yapılması İşi 5 225.358,43 27.05.2022 5.07.2022 39
Silivri İlçesi Geneli İdari Tesis Ve Belediye Hizmet Binaları Yapım, Bakım Ve Onarımı İşi 3 713.895,36 5.05.2022 2.07.2022 58
Silivri İlçesi Yenimahalle’de 2 Bölümlü Çelik Taşıyıcılı PVC Kaplı Asma-Germe Sistem Yapılması Yapım İşi 1 826.000,00 31.12.2021 27.01.2022 27
Silivri Genelinde İdare Malı
Asfalt İle Yol Yapım Ve Yenileme İşi
1 313.609,17 30.12.2021 11.01.2022 12
Silivri Genelinde İdare Malı
Asfalt İle Yol Yapım Ve Yenileme İşi
2 70.889,53 31.08.2022 20.09.2022 20
Silivri Genelinde İdare Malı
Asfalt İle Yol Yapım Ve Yenileme İşi
3 528.357,33 31.10.2022 10.11.2022 10
Silivri Genelinde İdare Malı
Asfalt İle Yol Yapım Ve Yenileme İşi
4 538.858,21 5.12.2022 14.12.2022 9
Plent Altı Tip-2 Aşınma Asfaltı Ve Asfalt Emülsiyonu (Yapıştırıcı) 2 284.007,84 5.04.2022 20.04.2022 15
Plent Altı Tip-2 Aşınma Asfaltı Ve Asfalt Emülsiyonu (Yapıştırıcı) 3 454.927,30 10.05.2022 24.05.2022 14
Plent Altı Tip-2 Aşınma Asfaltı Ve Asfalt Emülsiyonu (Yapıştırıcı) 4 353.809,04 9.08.2022 23.08.2022 14
Plent Altı Tip-2 Aşınma Asfaltı Ve Asfalt Emülsiyonu (Yapıştırıcı) 7 431.834,82 11.11.2022 28.11.2022 17
İlçemiz Genelindeki Muhtelif Cadde Ve Sokaklarda Parke Taşı Ve Yol Kaldırımı Tamir İşi 1 789.745,72 14.04.2022 28.04.2022 14
İlçemiz Genelindeki Muhtelif Cadde Ve Sokaklarda Parke Taşı Ve Yol Kaldırımı Tamir İşi 3 1.037.848,92 23.06.2022 4.07.2022 11
İlçemiz Genelindeki Muhtelif Cadde Ve Sokaklarda Parke Taşı Ve Yol Kaldırımı Tamir İşi 4 509.135,17 31.08.2022 14.09.2022 14
İlçemiz Genelindeki Muhtelif Cadde Ve Sokaklarda Parke Taşı Ve Yol Kaldırımı Tamir İşi 5 477.759,84 14.11.2022 30.11.2022 16
İlçemiz Genelindeki Muhtelif Cadde Ve Sokaklarda Parke Taşı Ve Yol Kaldırımı Tamir İşi 6 367.060,79 6.12.2022 18.01.2023 43
Silivri Genelinde Asfalt Yol Yapım Ve Yenileme İşi 1 4.617.552,65 6.06.2022 17.06.2022 11
Silivri Genelinde Asfalt Yol Yapım Ve Yenileme İşi 2 12.878.805,84 6.07.2022 2.08.2022 27
Silivri Genelinde Asfalt Yol Yapım Ve Yenileme İşi 3 228.729,47 22.09.2022 12.10.2022 20
2022/1933576 İK no.lu Silivri İlçesi Geneli Yapılan Yol Çalışmalarında Cadde Sokak Aydınlatması Yapım İşi 1 8.247.190,07 18.05.2022 25.07.2022 68
2022/364447 İK no.lu Silivri Genelinde Asfalt Yol Yapım Ve Yenileme İşi 2 2.885.836,91 6.11.2022 18.01.2023 73
Silivri Geneli Parke Taşı Yol, Kaldırım İmalat Ve Tamiri 3 650.938,26 29.11.2022 7.12.2022 8
Yapım İşi Yapım İşi
2022/415488 İK no.lu Silivri İlçe Geneli Asfalt Ve Taranşe Tamiri Yapım İşi 1 4.287.124,94 1.09.2022 12.09.2022 11
Silivri İlçe Geneli Asfalt Yol Tamiri Yapım İşi 1 2.598.168,01 8.08.2022 22.08.2022 14
2022/439786 İK no.lu Silivri
Geneli Parke Taşı Ve Doğal Taş Yapım İşi
1 2.616.273,75 7.10.2022 18.10.2022 11
Silivri Selimpaşa Mah. Sokak Sağlıklaştırma Yapım İşi 3 122.807,54 6.12.2022 13.01.2023 38
2022-2023 Yılları Arası Kamu Binaları Bakım Ve Onarımı Tadilat Yapım İşi 2 1.807.456,57 23.12.2022 2.01.2023 10
İlçemiz Sınırları İçerisinde İhtiyaç Duyulan Bölgelerde Betonarme İnş. İkmal Tamamlama İşlerinin Yapılması Yapım İşi 1 1.842.546,02 4.11.2022 23.11.2022 19
Silivri İlçesi Muht. Cadde Ve Sokaklarında Yol Üst Kaplamasının Yenilenmesi Yapım İşi 4 3.827.503,53 27.12.2022 19.01.2023 23
Silivri İlçesi Muht. Cadde Ve Sokaklarında Freze İle Asfalt Kazılması Yapım İşi 1 421.920,14 7.12.2022 18.01.2023 42
Toplam Fatura Tutarı Toplam Fatura Tutarı 71.430.346,22

Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından, Bulgu doğrultusunda işlem tesis edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, yukarıda detaylarına yer verilen hakediş ve faturalara ilişkin mevzuatta belirtilen süreye uyulmaması, Belediye ve yüklenicilere ilgili vergi dairesince ayrı ayrı 7.143.034.62 TL özel usulsüzlük cezası kesilmesini gerektirebileceğinden, takip eden işlemlerde İdarece fatura isteme tarihlerine riayet edilmesi gerekmektedir.