BULGU: Haklar ve Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Hesaplarında Eksikler Bulunması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
İşletme tarafından satın alınan yazılım, lisans ve program alımlarının Haklar Hesabı’nda muhasebeleştirilmediği, kullanılmayan yazılımların muhasebe kayıtlarından çıkarılmadığı ve fiilen Döner Sermaye İşletmesince kullanılmayan yazılımların, ilgili birimlere devredilmediği görülmüştür.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde 260 Haklar Hesabı’nın, bedeli karşılığı edinilen imtiyaz, patent, lisans, ticari marka ve unvan gibi hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağı ile yararlanma süresi belli olan hakların sürenin bitiminde, yararlanma süresi belli olmayanların ise 5’inci yılın sonunda 260 Haklar Hesabı’na alacak, 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’na borç kaydedileceği ifade edilmektedir. Yönetmelik’te ayrıca, yararlanma hakkı devredildiğinde kayıtlı değeri ile 260 Haklar Hesabı’na alacak, birikmiş amortismanlarının ise 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’na borç kaydedileceği belirtilmektedir.
İşletme aktifinde dönem sonu itibarıyla 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Hesabı’nda 5.960.749,15 TL bakiye bulunduğu görülmüş olup muhteviyatının aşağıda detayları açıklanan yazılım, lisans ve programlar olduğu anlaşılmıştır:
• Muhasebe Programı (Zirve): 2005 yılında alınmış olup Döner Sermaye İşletmesi ve İSGÜM Fatura Biriminde, fatura kesmek için kullanılmaktadır.
• Veri Tabanı ve Server Sistemi: 2006 yılında alınmış olup İSGÜM tarafından, internet erişimi amacıyla kullanılmaktadır.
• RFID Demirbaş Takip Sistemi: 2009 yılında alınmış olup Döner Sermaye İşletmesi ve İSGÜM tarafından, demirbaş takibi amacıyla kullanılmaktadır.
• Ortak Sağlık Güvenlik Yazılımı: 2010, 2011, 2012 ve 2013 yıllarında alınmış olup İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü Yetkilendirme Dairesi Başkanlığı tarafından, elektronik ortamda İSG iş ve işlemlerini yürütmek amacıyla kullanılmaktadır.
• Adobe Acrobat X Pro Suite: 2011 yılında alınmış olup İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü tarafından, Genel Müdürlük Birimlerinin ihtiyaçları için kullanılmaktadır.
• SQL Lisans: 2011 yılında alınmış olup Bakanlık Server sistemine entegre olup, Genel Müdürlük Birimlerinin ihtiyaçları için kullanılmaktadır.
• IBM SPSS Programı (Sosyal Bilimler İçin İstatistik Paket Programı): 2012 yılında alınmış olup İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü ve İSGÜM tarafından, Genel Müdürlük ve bağlı birimlerin istatistik çalışmalarında kullanılmaktadır.
• Fluent Hes. Akış. Mek. Yazılımı: 2012 yılında alınmış olpu İSGÜM tarafından, kendi hizmetlerinde kullanılmaktadır.
• İş Ekip. Per. Kontrol Yazılımı: 2014 ve 2015 yıllarında alınmış olup İSGÜM tarafından, kendi hizmetlerinde kullanılmaktadır.
• Kontrol Belgesi Yazılımı: 2015 ve 2016 yıllarında alınmış olup İSGÜM tarafından, kendi hizmetlerinde kullanılmaktadır.
• İSG – KATİP Yazılımı: 2018, 2019, 2020, 2022 ve 2023 yıllarında alınmış olup İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü Yetkilendirme Dairesi Başkanlığı tarafından, elektronik ortamda İSG iş ve işlemlerini yürütmek amacıyla kullanılmaktadır.
Yapılan incelemede;
• Yazılım, lisans ve program alımlarının 260 Haklar Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekirken, 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Hesabında muhasebeleştirildiği,
• Demirbaş takibi için kullanılan RFID Demirbaş Takip Sistemi, Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Sistemi’ne geçtikten sonra kullanılmamasına rağmen, muhasebe kayıtlarından çıkarılmadığı,
• Bedeli Döner Sermaye bütçesinden karşılanmakla beraber, İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü ile İSGÜM tarafından kullanılan yazılımların, ilgili birimlere devredilmediği, tespit edilmiştir.
Haklar, Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Birikmiş Amortismanlar Hesaplarının genel kabul görmüş muhasebe ilkelerinden “tam açıklama” kavramına uygunluğunun temini bakımından; yazılım, lisans ve program alımlarının, 260 Haklar Hesabı kullanılarak muhasebeleştirilmesi, yararlanma süresi belli olan hakların sürenin bitiminde muhasebe kayıtlarından çıkarılması ve Döner Sermaye bütçesinden karşılanmak suretiyle edinilen ancak fiilen Bakanlık hizmetlerinde kullanılan varlıkların Bakanlığa devredilmesi ve Bakanlık mali tablolarında raporlanması gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, genel bütçeli idareler tarafından edinilen yazılım, lisans ve programların Haklar Hesabı’nda muhasebeleştirilmediği, kullanılmayan yazılımların kayıtlardan çıkarılmadığı ve fiilen kullanılmayan yazılımların ilgili birimlere devredilmediği tespit edilmiştir. Ayrıca, 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Hesabı’nda 5.960.749,15 TL bakiye bulunduğu ve bu tutarın çeşitli yazılımlara ait olduğu belirlenmiştir. Muhasebe işlemlerinin genel kabul görmüş ilkeler doğrultusunda düzenlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |