|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin hizmet alımı yoluyla edindiği taşıtlarda Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’ne uyulmadığını ortaya koymuştur. 30 Haziran 2021 tarihli Cumhurbaşkanlığı Genelgesi, kamu kaynaklarının etkin ve tasarruflu kullanılmasını zorunlu kılmakta ve bu bağlamda belediyelerin de harcamalarında dikkatli olmaları gerektiğini vurgulamaktadır. Genelge, taşıt edinimlerinin ihtiyaç analizlerine dayanarak yapılmasını ve acil durumlar dışında yeni taşıt edinilmemesini şart koşmaktadır.
Denetim sonuçlarına göre, Kamu İdaresi 2021 yılında 194, 2022 yılında ise toplamda 204 adet aracı kiralık olarak kullanmıştır. Ayrıca, bazı personelin herhangi bir görevlendirme olmaksızın bu araçlardan faydalandığı tespit edilmiştir. İdare, araç sayısının azaltılması yönünde adımlar atıldığını ve Covid-19 pandemisi nedeniyle araç talebinin düştüğünü belirtse de, kiralama hizmetleri kapsamında araç sayısının arttığı gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, taşıtların verimli kullanımı ve maliyetlerin düşürülmesi, Kamu İdaresi’nin sorumluluğundadır. Taşıt Kanunu ve Tasarruf Genelgesi’ndeki düzenlemelere uyulması, kamu kaynaklarının etkili ve ekonomik bir şekilde yönetilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Hizmet Alım Suretiyle Edinilen Taşıtlarda Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’ne Uyulmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi’nin hizmet alımı suretiyle edindiği taşıtlarda Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nde yer alan hükümlere uyulmadığı görülmüştür.
30 Haziran 2021 tarih ve 31527 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Tasarruf Tedbirleri” konulu 2021/14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde; Kamu kaynaklarının maksadına uygun azami tasarruf prensiplerine riayet edilerek kullanılmasının her kamu kurumu ve görevlisi için bir görev ve aynı zamanda bir mecburiyet olduğu belirtilerek kamu kurum ve kuruluşlarının harcamalarında tasarruf sağlanması, bürokratik işlemlerin azaltılması ve kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanımına ilişkin olarak tasarruf tedbirlerinin alındığı ifade edilmiştir.
Söz konusu Genelge’nin “Kapsam” başlıklı bölümünde, diğer idarelerle birlikte belediyelerin de bütçeleri veya tasarruflarındaki diğer kaynaklardan yapacakları yurt içi ve yurt dışı harcamaları ile taşınır ve taşınmazların kullanılmasında Genelge ‘de yer alan tedbirlere uyması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Adı geçen Genelge’nin “Resmi Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” başlıklı bölümünde, kamu kurum ve kuruluşlarınca taşıt edinimleri ihtiyaç analizlerine dayandırılacak, acil ve zorunlu hâller dışında her ne suretle olursa olsun yeni taşıt edinilmeyeceği ve hizmet alımı suretiyle edinecekleri toplam taşıt sayısının kademeli olarak azaltılmasına ilişkin tedbirleri alacağı belirtilmiştir.
Diğer taraftan, 5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa ekli (1) ve (2) sayılı cetvel kapsamındaki hizmetlere ve koruma altına alınanlara tahsis edilen taşıtlar dışında hiçbir makama taşıt tahsis edilmeyeceği ve söz konusu cetvellerde yer almayanlardan 3 sayılı Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usûllerine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlerde bulunanlar ile belediye başkanları ve belediyelerde genel sekreterler ve genel müdürler; ikametgâhları ile görev yerleri arasındaki sadece sabah-akşam geliş ve gidişleri için hizmet aracı olarak kuramların mevcutlarında bulunan binek veya station wagon tipi taşıtlardan yararlanabileceği hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede, Kamu İdaresi tarafından 2021 yılında 194 adet aracın çeşitli ihaleler kapsamında kiralık olarak kullanıldığı, 2022 yılı içerisinde ise araç kiralama hizmeti alımı ihalesi kapsamında 191 adet araç kiralaması yapıldığı, diğer ihalelerle birlikte 2022 yılında toplamda 204 adet aracın kiralık olarak kullanıldığı görülmüştür. Ayrıca Kamu İdaresi’nden alınan araç listelerine göre herhangi bir görevlendirme olmaksızın bazı personelin taşıtlardan yararlandığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından, belediyelerin araç sayısının azaltılması bakımından Genelge kapsamında olmadığı ve Covid-19 Pandemisi süresince araçlara olan talebin azalmasından dolayı ihtiyaç fazlası olan araçlardan indirime giderek ihaleye çıkıldığı, araçların müdürlüklere işlerinin ifasında aksaklık yaşanmaması amacıyla yararlandırıldığı ifade edilmiştir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, belediyelerin de taşınır ve taşınmazların kullanılmasında tasarruf tedbirlerine riayet etmesi gerektiği açıktır. Diğer taraftan Covid-19 Pandemi sürecince araç sayısında indirime gidildiği ifade edilse de 2021 ve 2022 yılları içerisinde kiralama hizmeti alımı ihalesi kapsamında araç sayısının arttığı görülmüş olup araçların hizmetlerin aksamaması adına tahsislerin müdürlüklere yapıldığı ifade edilse de herhangi bir görevlendirme olmaksızın kişilerin araçlardan yararlandığı tespit edilmiştir.
Taşıt Kanunu ve Tasarruf Genelgesi’nde yer alan tedbirlere uyularak kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasının kamu kurumu ve görevlileri için hem görev hem de sorumluluk olup, Kamu İdaresi’nce taşıtların verimli kullanımı ile maliyetlerinin asgari seviyeye indirilmesine yönelik gerekli tedbirlerin alınması gerekmektedir.