Hizmet Alımına ait işte Teknik Şartnamesinde istenen şartlara uygun olmayan kişilerin çalıştırılması (Sayıştay)

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi ve duruşmaya katılanların dinlenmesi sonucunda;

A) “…….. Hizmet Alımı”na ait işte Teknik Şartnamesinde istenen şartlara uygun olmayan kişinin çalıştırıldığı görülmüştür.

İşe ait Teknik Şartnamenin “Alınacak Hizmetin Türü ve İçeriği” başlıklı 5’inci maddesinin;

(d) bendinde, “Tiyatro sanatçısı: Oyunda görev alan Baş Rol oyuncularıdır. Üniversitelerin ve/veya konservatuarların tiyatro bölümlerini bitirmiş olup tiyatro alanındaki çalışmalarıyla kendisini kanıtlamış oyuncu niteliğini taşımak”,

(c) bendinde ise, “Yüklenici, aşağıda sayı ve niteliği belirtilen elemanları sözleşme süresinin bitimine kadar iş başında bulundurmak zorundadır.

denilmektedir.

Teknik Şartnamede, üniversitelerin ve/veya konservatuarların tiyatro bölümlerini bitirip, tiyatro alanında çalışmalarıyla kendisini kanıtlamış oyuncu niteliğini taşıyan 17 kişiye asgari ücretin %155 fazlasının ödeneceği belirtilmektedir. 17 tiyatro sanatçısının tamamı oyunda görev alan başrol oyuncularıdır. Bu sebeple, tiyatro sanatçılarının üniversitelerin ve/veya konservatuarların tiyatro bölümlerinden mezun olmaları ve kendilerini tiyatro alanında çalışmalarıyla kanıtlamış olmaları gerekir.

Dosya kapsamından, tiyatro sanatçısı ……. …….. …….’ın ilköğretim mezunu olduğu ve dolayısıyla da ihalede aranan şartları taşımadığı görülmüştür. Bu sebeple, şartları taşımayan anılan kişiye asgari ücretin %155 fazlası verilemeyecektir.

Şartları tutmayan personel söz konusu iş için yeterlilik şartlarını taşımasa da bir hizmette bulunmuştur. Dolayısıyla, hakediş ödemelerinde bu personele aylık asgari ücretin %155 artırımlısı üzerinden ödeme yapılması yerine ihale Şartnamesine göre, ilköğretim mezunu olarak çalışabilen sahne kuaförü için öngörülen asgari ücretin %65’i üzerinden hesaplama yapılması gerekmektedir.

Sorumluların savunmalarında; Teknik Şartnamede “Üniversitelerin ve/veya konservatuarların tiyatro bölümlerini bitirmiş veya” yerine “Üniversitelerin ve/veya konservatuarların tiyatro bölümlerini bitirmiş olup” şeklinde sehven yazıldığını, ……. …….. …….’ın üniversite veya konservatuar tiyatro bölümü mezunu olmamakla beraber tiyatro sanatçısı olduğunu, ilgilinin toplumun görsel hafızasında da yer edinmiş ve geleneksel Türk Tiyatrosu alanında da eserler ortaya koyduğunu, hep başrol ve önemli rollerde oynadığını, figürasyonda görev almadığını, bazı oyunları hem yazıp hem yönettiğini, bu sebeple sanatçıya ödenen ücretler konusunda herhangi bir kamu zararı oluşmadığını ifade etmiş olsalar da;

İhale öncesi şartnamede yer alan hükümler ihaleye teklif veren kişileri ve idareleri bağlayıcıdır. İhale sonrası ihale öncesi var olan hükümleri değiştirmek mümkün olmadığı gibi, ihale öncesi yer alan hüküm/hükümlere aykırı davranmak da kabul edilebilir bir durum değildir. İhaleye teklif veren Yüklenici, İhale Şartnamesine uygun hizmeti vermeli ve personeli istihdam etmelidir. Şartnameye göre çalıştıracağı tiyatro sanatçısında hem üniversitelerin tiyatro ve/veya konservatuvar bölümünü bitirmiş olması hem de tiyatro alanında çalışmalarıyla kendini kanıtlamış olma şartını birlikte sağlaması gerekmektedir. ……. …….. ……. okul şartını taşımamaktadır. İhale Şartnamesi, söz konusu ihalede yapılacak ödemelerin hukuki dayanağıdır. Şartnameye göre şartları tutan kişiye asgari ücretin artırımlısı verilmelidir. Açıklanan gerekçelerle, Yüklenicinin Teknik Şartnameye aykırı olarak yeterlik şartını taşımayan kişiyi çalıştırması sonucu kamu zararına neden olunmuştur.