|
ÖZET: Hurda yönetim sisteminin eksikliği, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin hurdaya ayrılan taşınırların toplanması, depolanması, satışı, devri, imhası ve çıkışı gibi süreçleri için sistematik bir düzenin bulunmadığı tespit edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nde hurda, ekonomik ömrünü tamamlamış veya teknik nedenlerle kullanılamaz hale gelmiş taşınırlar olarak tanımlanmaktadır. Bu taşınırların hurdaya ayrılması ve imha süreçleri için belirli komisyonlar ve prosedürler öngörülmesine rağmen, uygulamada tutarsızlıklar ve eksiklikler gözlemlenmiştir.
İncelemelerde, taşınırların ayrıştırılması, toplanması ve depolanması süreçlerinde standart prosedürlerin eksik olduğu, farklı müdürlüklerde çeşitli uygulamaların mevcut olduğu ve kayıtların sağlıklı bir şekilde tutulmadığı belirlenmiştir. Ayrıca, taşınırların kontrol dışı kullanılma riski ve kaybolma gibi güvenlik sorunları da tespit edilmiştir. Kamu İdaresi, hurda yönetim sisteminin tüm birimleri kapsayacak şekilde yeniden yapılandırılması için çalışmalar yürütüldüğünü bildirmiştir. Sonuç olarak, kurumsal ve sistematik bir hurda yönetim sistemi oluşturulması, bu sistemin tüm birimlerde etkin bir şekilde uygulanması ve hurdaya ayrılan veya imha edilen taşınırların kayıtlarının doğru bir şekilde tutulması büyük önem taşımaktadır. Bu adımlar, taşınırların takibini kolaylaştıracak ve güvenlik zafiyetlerini azaltacaktır. |
BULGU: Hurda İşlemlerinin Sağlıklı Bir Şekilde Yürütülmesini Sağlayacak Hurda Yönetim Sisteminin Kurulmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi tarafından hurdaya ayrılan taşınırların toplanması, ambara giriş, satış, devir, imha ve çıkış işlemlerine ilişkin sistematik bir düzenin bulunmadığı, dolayısıyla hurda yönetiminin etkin bir şekilde gerçekleştirilmediği görülmüştür.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde hurda, ekonomik ömrünü tamamlamış olan veya tamamlamadığı hâlde teknik ve fiziki nedenlerle alınış amaçları doğrultusunda kullanılması imkânı kalmayan ya da tamiri mümkün veya ekonomik olmayan arızalar nedeniyle kullanılmasında yarar görülmeyerek hizmet dışı bırakılan taşınırlar ile üretim sırasında elde edilen kırpıntı, döküntü ve artık parçalar olarak tanımlanmıştır.
Yönetmelik’in “Hurdaya ayırma nedeniyle çıkış” başlıklı 28’inci maddesinde ekonomik ömrünün tamamlamış olan veya tamamlamadığı halde teknik veya fiziki nedenlerle kullanılmasında yarar görülmeyerek hizmet dışı bırakılması gerektiği bildirilen taşınırların, biri işin uzmanı olmak kaydıyla harcama yetkilisinin belirleyeceği üç kişiden oluşan komisyon tarafından değerlendirileceği, komisyonca hurdaya ayrılmasına karar verilenler için Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.
Aynı maddenin beşinci fıkrasında harcama yetkilisince oluşturulacak komisyon tarafından ekonomik değeri olmadığı veya teknik, sağlık, güvenlik ve benzeri nedenlerle imha edilmesinin şart olduğuna karar verilen taşınırların harcama yetkilisi onayı ile imha edileceği, imha işleminin komisyon gözetiminde uzman kişilerce yerine getirileceği ve tutanağa bağlanacağı, imha işleminde özel mevzuat hükümlerinin öncelikle dikkate alınacağı belirtilmiştir.
Aynı maddenin devamında ise hurdaya ayrılan veya imha edilen taşınırların harcama yetkilisinin onayı ile Varlık İşlem Fişi (10.10.2024 tarihi öncesinde Taşınır İşlem Fişi) düzenlenerek kayıtlardan çıkarılacağı hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda taşınırlardan hurdaya ayrılacak ya da imhaya konu olacakların tespitine, bunlar için düzenlenecek resmi evrakın usul ve esaslarına ve idare kayıtlarından düşüm işlemlerine ilişkin hükümlere yer verilmiştir. Hurdaya ayrılan veya imhaya konu olacak taşınırların diğer taşınırlardan ayrıştırılması, toplanması, muhafaza edileceği alanların belirlenmesi, bu alanlara nakledilmesi, elden çıkarılması ve süreç içerisinde uygulanacak tedbir faaliyetleri gibi hususlar için ise genel bir düzenleme bulunmamaktadır. İdarenin iç işleyişi ve düzeni içerisinde kurumsal ve etkin bir hurda yönetim sistemi oluşturması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, hurdaya ayrılmasına veya imhasına karar verilen taşınırların ayrıştırılması, toplanması ve hurda ambarı olarak kullanılan alanlara nakli ve elden çıkarılması işlemlerinde yeknesak prosedürlerin bulunmadığı, her bir müdürlükte farklı uygulamaların bulunduğu, taşınırların çıkışına ve hurda alana girişine ilişkin kayıtların sağlıklı bir şekilde tutulmadığı, bu taşınırların Fen İşleri Müdürlüğü şantiye alanında bir yığın olarak istiflendiği, satış ve imha esnasında hangi taşınırların işlem gördüğünün belirlenemediği, elden çıkarılan taşınırların tespit edilememesi sebebiyle idare kontrolünden çıkmış taşınırların bir kısmının envanter ve muhasebe kayıtlarında halen izlendiği, istiflenen taşınırların kaybolmasına, yok olmasına veya kontrol dışı kullanılmasına engel olabilecek tesisin genel güvenliğinden ayrı bir tedbir mekanizmasının bulunmadığı, tüm bu hususların hurdaya ayrılmasına veya imhasına karar verilen taşınırların takibinin yapılmasını güçleştirdiği ve güvenlik zafiyetine sebebiyet verdiği tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, hurda yönetim sisteminin idare teşkilat yapısında yer alan tüm birimleri kapsadığı, Bilgi İşlem Müdürlüğünce yeni bir hurda yönetim sistemi kurulumu ve tüm birimlerin arasında entegrasyonu sağlamaya yönelik işlemlerin yerinegetirilmesi için çalışmalara başlanıldığı ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından kurumsal ve sistematik bir hurda yönetim sisteminin tesis edilmesi, kurulan sistemin idarenin tüm birimlerinde uygulamaya geçirilmesi, hurdaya ayrılan veya imha edilen taşınırların takibinin ve kayıt işlemlerinin tam ve doğru olarak yerine getirilmesi gerekmektedir.