|
ÖZET: İcra dairelerinin mahkeme ilamları ve icra emirleri doğrultusunda gerçekleştirdiği ödemelerde, vadesi geçmiş borçların sorgulanmadan işlem yapıldığı tespit edilmiştir. 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22/A maddesi, kamu idarelerinin her türlü ödemelerinde, Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerinden vadesi geçmiş borç bulunmadığına dair belge talep edilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu düzenleme, 1 Ekim 2024 itibarıyla geçerli olacak şekilde, kamu idareleri ve döner sermaye işletmeleri için geçerlidir.
Denetim raporları, ilgili belediyenin 2024 yılı itibarıyla icra müdürlüğüne yapılan ödemelerde bu sorgulamaların yapılmadığını ortaya koymuştur. İlgili idare, bu durumun farkına vararak, gelecekte gerekli borç sorgulamalarının gerçekleştirileceğini belirtmiştir. Ayrıca, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan genel tebliğde, 5.000 TL üzerindeki ödemelerde de benzer bir belge talebinin zorunlu hale getirildiği vurgulanmaktadır. Sonuç olarak, 6183 sayılı Kanun’da yapılan değişiklikler doğrultusunda, belediyenin icra daireleri ve mahkeme ilamları kapsamında gerçekleştireceği ödemelerde vadesi geçmiş vergi borçlarının sorgulanması gerektiği açıkça belirtilmiştir. Bu uygulama, kamu kaynaklarının etkin yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: İcra Dairelerinin Ödeme veya İcra Emirleri ile Mahkeme İlamları Üzerine Yapılacak Ödemelerde Vadesi Geçmiş Borç Sorgulaması Yapılmadan Ödeme Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
İcra dairelerinin ödeme veya icra emirleri ile mahkeme ilamları üzerine yapılacak ödemelerde vadesi geçmiş vergi borcu sorgulaması yapılmadan ödeme yapıldığı görülmüştür.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un “Amme alacağı ödenmeden yapılmayacak işlemler ile işlem yapanların sorumlulukları” başlıklı 22/A maddesine göre, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa tabi kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermaye işletmelerinin yapacağı her türlü ödemelerde (mahkeme kararları ve icra dairelerinin ödeme veya icra emirleri üzerine yapılacak ödemeler dâhil), Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borcun bulunmadığına ilişkin belge aranılması zorunluluğu getirmeye ve yapılacak ödemelerden istihkak sahiplerinin amme borçlarının kesilerek ilgili tahsil dairesine aktarılması zorunluluğu ile kesintilere asgari tutar ve oran getirmeye, kapsama girecek amme alacaklarını tür, tutar, ödeme ve işlemler itibarıyla topluca veya ayrı ayrı tespit etmeye, zorunluluk getirilen ödeme ve işlemlerde hangi hallerde bu zorunluluğun aranılmayacağını ve uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanı’nın yetkili olacağı; aynı maddenin devamında takibata selahiyetli tahsil dairesince, bu madde kapsamında getirilen zorunluluğa rağmen borcun olmadığına dair belgeyi aramaksızın ödeme yapanlara ve işlem tesis eden kurum ve kuruluşlara dört bin Türk lirası idari para cezası verileceği hükme bağlanmıştır.
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan Seri:A Sıra No:1 Tahsilat Genel Tebliği’nin “V. Amme Alacağı Ödenmeden Yapılmayacak İşlemler ile İşlem Yapanların Sorumlulukları” bölümünün “2. Zorunluluk Getirilen Ödeme ve İşlemler/(b)” başlığında; 1/10/2024 tarihinden itibaren uygulanmak üzere, 5018 sayılı Kanuna tabi kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermaye işletmelerinin, mahkeme kararları ve icra dairelerinin ödeme veya icra emirleri kapsamında 5.000,- liranın üzerinde yapacakları ödemeler sırasında hak sahiplerinin, Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geçmiş borçlarının bulunmadığına ilişkin vadesi geçmiş borç durumunu gösterir belge aranılması zorunluluğu getirilmiştir.
Yapılan incelemede Belediye tarafından 01.10.2024 tarihinden itibaren icra müdürlüğüne ödenen 6 farklı ödemede yukarıda belirtilen borç sorgulamasının yapılmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından ilgili borç sorgulamalarının bundan sonraki süreçte yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 22/A maddesinde 28/7/2024 tarihli ve 7524 sayılı Kanunun 1 inci maddesi ile “her türlü ödemelerde,” ibaresinin “her türlü ödemelerde (mahkeme kararları ve icra dairelerinin ödeme veya icra emirleri üzerine yapılacak ödemeler dâhil),” şeklinde değiştirilmiş olması ve bu değişikliğin 1/10/2024 tarihinden itibaren uygulanmaya başlamasından dolayı Belediye tarafından İcra dairelerinin ödeme veya icra emirleri ile mahkeme ilamları üzerine yapılacak ödemelerde vadesi geçmiş vergi borcu sorgulamasının yapılması gerekmektedir.