|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversite ve döner sermayesi kapsamında icra süreci başlatılmış alacaklar, kiralanan taşınmazlara ait elektrik alacakları ve dava sürecinde olan bazı alacakların muhasebe sisteminde yer almadığını ortaya koymuştur. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, takipli alacakların muhasebe kayıtlarına doğru bir şekilde işlenmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, 2023 yılı içerisinde icra işlemleri devam eden toplam 1.096.141,27 TL ve 21.581,00 Euro tutarındaki alacak ile 1.882.548,24 TL değerindeki dava konusu alacakların kaydedilmediği tespit edilmiştir.
Ayrıca, üniversiteye ait kiralanan taşınmazların elektrik giderleri, aylık olarak hesaplanmakta fakat tahsil edilmediği sürece muhasebe kayıtlarına alınmamaktadır. Bu durum, üniversitenin alacaklarının mali tablolarında izlenmesini engellemekte ve takip edilmesini zorlaştırmaktadır. Örneğin, 2023 yılı sonunda ödenmemiş 247.777,39 TL elektrik borcu bulunmasına rağmen bu alacaklar muhasebe sisteminde yer almamaktadır. Kamu İdaresi, bu bulgularla ilgili olarak Hukuk Müşavirliğinden bilgi alındığını ve muhasebe kayıtlarının oluşturulacağını belirtmiştir. Alacakların doğru bir şekilde takip edilmesi için 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar ve 140 Kişilerden Alacaklar hesaplarının kullanılması önerilmektedir. |
BULGU: İcra Süreci Başlatılmış Alacaklar, Kiralanan Taşınmazlara Ait Elektrik Alacakları İle Dava Sürecinde Olan Bazı Alacakların Muhasebe Sisteminde Yer Almaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Takipli alacak haline gelmiş ve icra süreci başlatılmış Üniversite alacakları, Kiralanan Taşınmazlara Ait Elektrik Alacakları ile Dava süreci başlatılmış çeşitli alacakların Muhasebe Sistemine kaydedilmediği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı başlıklı 54’üncü maddesinde; gelirlerden takipli alacaklar hesabının, tahakkuk ettirilen teşebbüs ve mülkiyet gelirleri, diğer gelirler ve sermaye gelirlerinden ortaya çıkan alacaklardan takibe alınan tutarlar ve bunlardan yapılan tahsilatlar için kullanılacağı belirtilmiştir. Hesabın işleyişi başlıklı 56’ncı maddesinde ise takibe alınan alacakların bu hesaba borç, 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabına alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır. 140 Kişilerden alacaklar hesabı başlıklı 82’nci maddesinde ise “Kişilerden alacaklar hesabı, kamu idarelerinin faaliyet alacakları ve kurum alacakları dışında kalan ve kamu idarelerince tespit edilen kamu zararından doğan alacaklar ile diğer alacakların izlenmesi için kullanılır.” denilmektedir.
Yapılan incelemede, İdarenin Hukuk Müşavirliğince 2023 yılı içerisinde icra işlemleri devam eden 1.096.141,27 TL ve 21.581,00 Euro tutarındaki alacağı ve 1.882.548,24 TL tutarında dava konusu yapılan çeşitli alacaklarının bulunduğu görülmüştür. Ancak söz konusu alacakların 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına ya da 140 Kişilerden alacaklar hesabına kayıt yapılmadığı, dolayısıyla muhasebe sisteminde böyle bir alacağın yer almadığı tespit edilmiştir.
Üniversiteye ait kiralanan taşınmazlara ait elektrik giderleri ise aylık olarak ölçülerek hesaplanmakta ancak tahsil edildikleri takdirde muhasebe kayıtlarına alınmaktadır. Dolayısıyla söz konusu harcamalar tahsil edilmediği takdirde muhasebe sistemi üzerinden izlenememekte ve herhangi bir tahakkuk kaydı yapılamamaktadır. Bu durum ise hem üniversitenin alacaklarının mali tablolardan izlenmesini engellemekte hem de söz konusu alacaklarının takibini zorlaştırmaktadır. Örneğin 2023 yılı sonu itibariyle ödenmemiş 247.777,39 TL elektrik borcu bulunmaktadır ancak bu alacaklar kurum mali tablolarından takip edilememektedir. Söz konusu kullanımların tespit edildiği ayda ilgili firma adına alacak tahakkuk kayıtlarının yapılması, geçmiş alacakların ise kişi borcuna alınarak takip edilmesi gerekmektedir.
Kamu İdaresi cevabında, Strateji Geliştirme Daire Başkanlığınca bulgu konusu hakkında Hukuk Müşavirliğinden bilgi istendiği, verilen cevaba istinaden muhasebe kayıtları oluşturulacağı ifade edilmiştir.
Üniversitenin tahsil edilemeyen ve bu sebeple de icra süreci başlatılan alacakları ile dava konusu yapılmış diğer alacaklarının ilgisine göre 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında ve 140 Kişilerden Alacaklar Hesabında takip edilmesinin, gerekli olduğu değerlendirilmektedir.