BULGU: İdare Personeline Yasal Sınırın Üzerinde Fazla Çalışma Yaptırılması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi

İdarenin kadrolu işçilerinin bir bölümüne yasal sınırın üzerinde fazla çalışma yaptırıldığı görülmüştür.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinin birinci fıkrasında fazla çalışma; Kanunda yazılı koşullar çerçevesinde haftalık kırk beş saati aşan çalışmalar olarak tanımlanmış, sekizinci fıkrasında ise fazla çalışma süresinin bir yılda iki yüz yetmiş saatten fazla olamayacağı belirtilmiştir.
Anılan maddenin son fıkrasına istinaden hazırlanan İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla Çalışmada Sınır” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında ise; fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda iki yüz yetmiş saatten fazla olamayacağı ve bu süre sınırının işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu ifade edilmiştir.
İdarenin 2023 yılı personel işlemlerinin incelenmesi neticesinde; yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ile fazla çalışma süresine 270 saatlik bir sınırlama getirilmesine rağmen, aşağıdaki tabloda daire başkanlıklarına göre ayrı ayrı belirtilen ve toplamda 51 işçi için bu sınırlamaya uyulmadığı tespit edilmiştir.
Tablo 9: Fazla Mesai Süre Sınırını Aşan İşçi Sayıları ve Daire Başkanlıkları

Daire Başkanlığı İşçi Sayısı Fazla Mesai Süresini Aşan İşçi Sayısı
Su Şebeke ve Arıtma Tesisleri 18 16
İşletmeler 39 34
Genel Müdürlük (Özel Kalem) 3 1
Toplam 60 51

Kamu idaresi cevabında özetle; kırsal mahallelerde bulunan su depolarının kontrol, bakım ve onarımlarının yapılması, foseptiklerin boşaltılması gibi nedenlerle kadrolu işçi personele fazla mesai yaptırıldığı, bundan sonra kadrolu işçilerin mesai kontrollerinin yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç itibarıyla, iş ve çalışma planlamasının kadrolu işçiler için mevzuatında yer alan fazla çalışma sınırı aşılmayacak şekilde yapılması gerekmektedir.


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir Bağlı İdaresi’nde kadrolu işçilere yasal sınırın üzerinde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu’na göre, fazla çalışma süresi yıllık 270 saatle sınırlandırılmıştır. Ancak, yapılan incelemelerde toplamda 51 işçinin bu sınırlamayı aştığı belirlenmiştir. İdare, kırsal alanlardaki su depolarının bakım ve onarımı gibi nedenlerle fazla mesai uygulandığını belirtmiş, gelecekte mesai kontrollerinin yapılacağını ifade etmiştir. İş planlamalarının yasal sınır çerçevesinde düzenlenmesi gerektiği vurgulanmıştır.