|
ÖZET: İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinde yer alan 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı ile bilanço tutarları arasında uyumsuzluk tespit edilmiştir. 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinde 17.320.018,22 TL olarak gösterilen bu hesap, yıl sonu bilançosunda yalnızca 9.275.923,79 TL olarak yer almakta ve arada 8.044.094,43 TL’lik bir fark bulunmaktadır. Bu durum, taşınır mal yönetmeliğinin gerekliliklerine uygun olarak kayıtların zamanında ve doğru bir şekilde yapılmadığını göstermektedir.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 30. maddesi, taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesini zorunlu kılmaktadır. Kamu idareleri, taşınırların giriş ve çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerini belirli süreler içinde muhasebe birimine iletmekle yükümlüdür. Ancak, aynı muhasebe biriminden hizmet alan harcama birimleri arasında yapılan taşınır devirlerinde bu fişlerin gönderilmesi gerekmemektedir. Bununla birlikte, tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen fişler de muhasebe birimine iletilmez; bunun yerine, belirli dönemlerde kullanılmış malzemelerin onaylı listesi sunulmalıdır. Denetim sonucunda, taşınır kayıt kontrol yetkililerinin düzenlemesi gereken taşınır işlem fişlerinin, ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabına kaydedilmesi gerektiği vurgulanmıştır. İdare, bu tespit üzerine gerekli düzeltici adımları atacaklarını belirtmiştir. Bu tür uyumsuzlukların önlenmesi, kamu idarelerinin mali yönetiminde şeffaflık ve doğruluğun sağlanması açısından kritik öneme sahiptir. |
BULGU: İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinde Yer Alan İlk Madde ve Malzemeler Hesabına İlişkin Tutarların Bilanço ile Uyumsuz Olması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
İdarenin Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinde yer alan tutarlar ile 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabında yer alan tutarların farklı olduğu görülmüştür.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesine göre; Taşınır kayıt yetkilileri tarafından, kamu idarelerinin muhasebe kayıtlarında ilgili stok ve maddi duran varlık hesaplarında izlenen taşınırlardan; satın alma suretiyle edinilenlerin giriş işlemleri ile değer artırıcı harcamalar için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin bir nüshası ödeme emri belgesi ekinde, muhasebe birimine gönderilir. Diğer şekillerde edinilen taşınırların girişleri ve maddi duran varlık hesaplarında izlenen taşınırların çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişlerinin birer nüshasının, düzenleme tarihini takip eden en geç on gün içinde ve her durumda malî yıl sona ermeden önce muhasebe birimine gönderilmesi zorunludur. Ancak aynı muhasebe biriminden hizmet alan, aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasında yapılan taşınır devirlerinde, devreden harcama birimince düzenlenen Taşınır İşlem Fişi muhasebe birimine gönderilmez.
Muhasebe kayıtlarında 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabında izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişleri muhasebe birimine gönderilmez. Bunların yerine, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde üç aylık dönemler itibarıyla, diğer idarelerde ise üç ayı geçmemek üzere üst yöneticiler tarafından belirlenen sürede kullanılmış tüketim malzemelerinin taşınır II’nci düzey detay kodu bazında düzenlenen onaylı bir listesi, en geç ilgili dönemin son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderilir.
Muhasebe yetkilileri, taşınır giriş ve çıkış işlemlerine ilişkin olarak kendilerine gönderilen Taşınır İşlem Fişlerinde gösterilen tutarları II’nci düzey detay kodu itibarıyla ilgili hesaplara kaydeder.
Yönetmeliğin “Taşınır konsolide görevlileri” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında; Kamu idaresinin taşınır hesaplarını kurumsal sınıflandırmanın II’nci, mahalli idarelerde ise kurumsal sınıflandırmanın III’üncü düzeyi itibarıyla birleştirmek ve üst yönetici adına İdare Taşınır Mal Yönetimi Ayrıntılı Hesap Cetveli ile İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelini hazırlamak üzere merkezde mali hizmetler birimi yöneticisine bağlı konsolide görevlisi belirleneceği hüküm altına alınmıştır.
Mevzuat hükmünden de anlaşılacağı üzere taşınır kayıt kontrol yetkililerince düzenlenen taşınır işlem fişleri muhasebe birimince ilgili hesaplara yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre zamanında ve doğru olarak kaydedilmelidir. Bu sayede İdare Taşınır Mal Yönetimi Ayrıntılı Hesap Cetveli ile İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinde yer alan tutarların Bilançoda yer alan tutarlardan farklı olmaması mümkün olacaktır.
Yapılan incelemede; İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetvelinde yer alan 150- İlk Madde ve Malzemeler Hesabına ait tutarın, yıl sonu Bilançosunda ilgili hesaba ilişkin tutara eşit olmadığı tespit edilmiştir. Şöyle ki:
150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı; idare taşınır mal yönetim hesabı icmal cetvelinde 17.320.018,22 TL, yıl sonu bilançosunda ise 9.275.923,79 TL olarak yer almıştır. İki tutar arasında 8.044.094,43 TL fark bulunmaktadır.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından gerekli çalışmaların yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca; taşınır kayıt kontrol yetkililerince Yönetmelik’e uygun olarak düzenlenmesi gereken taşınır işlem fişlerinin, 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir.