|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir ilçe belediyesinin idare taşınmazlarının ecrimisil karşılığı kullandırılması ve tahsilat oranlarının düşük olduğunu ortaya koymaktadır. Belediyeye ait 121 taşınmaz, ecrimisil ödemesi karşılığında kullanılmakta; bu durum, işgallerin süreklilik kazanmasına yol açmaktadır. Ecrimisil, işgal edilen taşınmazlar için bir tazminat niteliği taşırken, tahsilat oranı %47,6 seviyesinde kalmıştır. 31 Aralık 2022 itibarıyla toplam 2.761.613,56 TL ecrimisil alacağının yalnızca 1.315.359,76 TL’si tahsil edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15. maddesi ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75. maddesi, belediye taşınmazları üzerindeki işgallere ilişkin düzenlemeleri içermektedir. Bu çerçevede, işgal edilen taşınmazların tahliye edilmesi ve ecrimisil bedellerinin tahsil edilmesi gerekmektedir. Yapılan denetim sonucunda, İdare’nin ecrimisil tahsilatları için borçlu mükelleflere ödeme emri düzenlediği belirtilmiştir. Sonuç olarak, ecrimisilin bir kira yöntemi olarak değerlendirilmemesi ve tahsilat oranlarının artırılması amacıyla gerekli adımların atılması önem arz etmektedir. Bu durum, haksız işgallerin önlenmesi ve idare taşınmazlarının etkin yönetimi açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: İdare Taşınmazlarının Ecrimisil Karşılığı Kullandırılması ve Ecrimisil Tahsilatlarının Düşük Olması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare taşınmazlarından 121 adedi ecrimisil karşılığı kullandırılmakta ve bu şekilde ecrimisil kira niteliğine dönüştürülerek taşınmazların işgaline süreklilik kazandırılmaktadır. Ayrıca, ecrimisil tahakkuku olarak kayıtlara alınan alacakların tahsilat oranı düşük düzeyde kalmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15’inci maddesinde; 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75’inci maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir.
2886 sayılı Kanun’un “Ecrimisil ve Tahliye” başlıklı 75’inci maddesinde de; Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların, gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil bedelinin isteneceği, ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olmasının gerekmediği ve fuzuli şagilin kusurunun aranmadığı, kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren, işgalin devam etmesi halinde, sözleşmede hüküm varsa ona göre hareket edileceği, aksi halde ecrimisil alınacağı, işgal edilen taşınmaz malın da, idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edileceği hüküm altına alınmıştır. Dolayısıyla ecrimisil işgal edilen taşınmaz için bir nevi tazminat alacağı olup işgal edilen taşınmazın tahliye ettirilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede; 31.12.2022 tarihi itibariyle 121 adet İdare taşınmazının ecrimisil karşılığı kullandırıldığı, esasında işgal edilen taşınmaz için bir nevi tazminat olan ecrimisilin kira niteliğine dönüştürülerek taşınmazın işgaline süreklilik kazandırıldığı ve bir kira tahsil yöntemine dönüştürüldüğü, ayrıca 899.793,21 TL’si devreden tahakkuk ve 1.861.820,35 TL’si 2022 yılı tahakkuku olmak üzere toplam 2.761.613,56 TL’lik ecrimisil alacağının, 1.315.359,76 TL’sinin tahsil edildiği kalan 1.446.253,80 TL’nin 2023 yılına devrettiği ve dolayısıyla tahsilat oranının da %47,6 düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine İdare tarafından; ecrimisil tahsilatları için borçlu mükelleflere ödeme emri tanzim edildiği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak haksız işgal sonucu bir tazminat olarak alınan ecrimisilin, İdare tarafından taşınmaz yönetim şekli olarak değerlendirilmemesi ve tahakkuk kaydı yapılan ecrimisil bedellerinin tahsilat oranlarının yükseltilmesi gerekmektedir.