|
ÖZET: İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) tarafından gerçekleştirilen denetimlerde, aboneler tarafından temin edilen su sayaçlarının sayısı dikkat çekici bir şekilde artmıştır. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İstanbul sınırları içinde toplam 6.115.174 su sayacı bulunmakta ve bunlardan 2.321.242 adedinin aboneler tarafından sağlandığı tespit edilmiştir. Bu durum, 08.05.2014 tarihli İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği’ne ve 16.07.2015 tarihli Teknik Usuller Tebliği’ne aykırılık teşkil etmektedir. Yönetmelik, tüm abonelere uygun özellikte sayaçların takılmasını zorunlu kılmakta ve büyükşehir belediyeleri için sayaçların idare tarafından temin edilmesini öngörmektedir.
Denetim sonuçları, aboneler tarafından sağlanan sayaçların İSKİ’nin belirlediği standartları karşılamadığını ortaya koymaktadır. Yapılan incelemelerde, 28.000 sayaç muayenesinin %92’sinin aboneler tarafından temin edilen sayaçlardan oluştuğu belirlenmiştir. Bu durum, İdareye ek mali yükler getirmekte ve sayaçların sağlıklı çalışıp çalışmadığının denetlenmesini zorlaştırmaktadır. İdare, 2024 yılı içinde 474.748 adet sayaç değişimi gerçekleştirdiğini ve bunların tamamının kendisi tarafından temin edildiğini bildirmiştir. Ancak, mevcut sayaçların tamamının İdare tarafından sağlanmasının büyük bir iş yükü oluşturacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, aboneler tarafından kullanılan sayaçların yasal mevzuata uygun olarak İdare malı olması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: İdarece Temin Edilmesi Gereken Sayaçların Aboneler Tarafından Temin Edilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
Aboneler tarafından kullanılan ve İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğüne ait olması gereken su sayaçlarından bazılarının aboneler tarafından temin edildiği görülmüştür.
08.05.2014 tarih ve 28994 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği’nin “Su Kayıplarının Tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde; “Bütün tüketim noktalarının abonelik işlemlerinin yapılması ve faturalandırılmayan aboneler dahil bütün abone noktalarına mutlaka tüketim profiline uygun çap ve özellikte sayaç takılması sağlanır.” denilmektedir.
Söz konu Yönetmelik’e dayanılarak 16.07.2015 tarih ve 29418 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren İçme Suyu Temin ve Dağıtım Sistemlerindeki Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliği’nin “Sayaç temin mükellefiyeti” başlıklı 32’nci maddesinde; “Bu Tebliğdeki esaslar dikkate alınarak sayaçlar, büyükşehir belediyelerinde idarece, diğer belediyelerde ise abone veya idarece temin edilir.” denilmektedir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden faturalandırma yapılsın veya yapılmasın bütün abonelere sayaç takılacağı ve büyükşehir belediyesi sınırları içerisinde aboneler tarafından kullanılan sayaçların İdare malı olması gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede İstanbul sınırları içerisinde aboneler tarafından kullanılan 6.115.174 adet su sayacı olduğu ve bu sayaçların 2.321.242 adedinin aboneler tarafından takıldığı tespit edilmiştir. Söz konusu su sayaçlarının aboneler tarafından temin edilmesi mevzuata aykırılık oluşturmakla birlikte İdareye mali külfette getirmektedir. Zira İdarenin kullanımda olan sayaçların sağlıklı çalışıp çalışmadığının tespiti veya sayaçların periyodik muayenelerinin yapılması için dönem dönem ihaleler gerçekleştirilmektedir. İhale kapsamında 28.000 sayacın muayeneye hatalı ölçüm donma vb. nedenlerle hakedişe konu edildiği, 28.000 sayaçtan 26.000 sayacın aboneler tarafından takılan sayaçlardan oluştuğu ve İdare malına oranla toplam sayaçlar içinde %92 gibi bir orana sahip olduğu tespit edilmiştir. Bu sebeple aboneler tarafından takılan sayaçların İSKİ tarafından belirlenmiş standartları sağlaması noktasında eksik kaldığı görülmektedir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; 07.05.2025 tarihi itibariyle 6.987.550 abone bulunduğu 2024 yılı içerisinde 474.748 adet sayaç değişimi yapıldığı ve bunların tamamının İdare tarafından temin edildiği belirtilmiştir. hali hazırda yer alan sayaçların tamamının İdare tarafından temin edilmesinin İdareye büyük bir iş yükü getireceği ancak yasal mevzuat kapsamında gerekli işlemlerin tesis edileceği belirtilmiştir. İdare tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmiştir.
Yukarıda yer alan açıklamalar neticesinde aboneler tarafından kullanılan sayaçların mevzuata uygun şekilde İdare malı olması gerekmektedir.