|
ÖZET: İdarenin kullanımına yönelik olarak edinilen bilgisayar yazılımları ve program alımlarının, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, 260 Haklar Hesabı yerine doğrudan gider hesabına kaydedildiği belirlenmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür harcamaların nasıl izlenmesi gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır. Özellikle 260 Haklar Hesabı, hukuki tasarruflar ve ekonomik değer taşıyan harcamaların kaydını tutmak amacıyla kullanılmalıdır.
Yapılan incelemelerde, 20 Aralık 2024 tarihinde toplam değeri 608.368,00 TL olan bilgisayar yazılımı ve programlarının, 260 Haklar Hesabı’na kaydedilmeden 630 Giderler Hesabı üzerinden giderleştirildiği tespit edilmiştir. Bu durum, bilanço üzerinde 630 Giderler hesabında fazlalık, 260 Haklar Hesabı ve 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nda ise eksiklik yaratmaktadır. Kamu idaresi, yazılım değişikliği nedeniyle bu kayıtların hatalı yapıldığını belirtmiş ve gelecekte daha dikkatli olunacağına dair taahhütte bulunmuştur. Sonuç olarak, bilgisayar yazılımları ve fikri hak alımlarının, ilgili mevzuat çerçevesinde doğru hesaplara kaydedilmesi ve gerekli takip süreçlerinin sağlanması büyük önem taşımaktadır. Bu, mali yönetim açısından şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından kritik bir adımdır. |
BULGU: İdarenin Kullanımı İçin Alınan Bilgisayar Yazılımları ve Program Alımlarının Haklar Hesabına Kaydedilmeden Doğrudan Gider Hesabına Kaydedilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
İdarenin kullanımı için alınan bilgisayar yazılımları ve program alımlarının 260 Haklar Hesabında takip edilmesi gerekirken doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “260 Haklar Hesabı” başlıklı 210’uncu maddesinde:
“Bu hesap, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılır.”,
“268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı” başlıklı 214’üncü maddesinde:
“Bu hesap, maddi olmayan duran varlık bedellerinin, kullanılabilecekleri süre içerisinde yok edilmesini izlemek için kullanılır.” denilmektedir.
Ayrıca 47 sıra nolu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nde 260 Haklar Hesabında yer alan varlıkların yıl sonunda %100 amortismana tabi olacağı hükmü mevcuttur.
Yapılan incelemede; Belediye tarafından 20.12.2024 tarihinde 4 parça şeklinde toplam 608.368,00 TL tutarındaki bilgisayar yazılımı ve programları alımının 260 Haklar Hesabına kaydedilmeden 630 Giderler Hesabı kullanılmak suretiyle doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Bunun sonucunda yılı bilançoda 630 Giderler hesabında bu tutar kadar fazlalık, 260 Haklar Hesabı ve 268 Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı bu tutar kadar eksiklik içermektedir.
Kamu idaresi cevabında özetle, 2024 yılında yazılım değişikliği nedeni ile alınan bazı yazılım alımlarının muhasebe kayıtlarının sehven yapıldığı ve gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.
Bu itibarla bilgisayar yazılımı ve fikri hak alımlarının mevzuatın öngördüğü şekilde ilgili hesaplara kaydedilmesi ve gerekli takip işlemlerinin sağlanması gerekmektedir.