|
ÖZET: İdarenin Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı ile gerçek durum arasında bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmiştir. Sayıştay denetim raporuna göre, belediyenin ortak olduğu şirketlerdeki toplam sermaye tutarı ile 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı arasında bir tutarsızlık bulunmaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür sermaye aktarımlarının doğru bir şekilde kaydedilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Özellikle, bu hesapta yer alan tutarların, ilgili kuruluşların öz kaynak hesaplarıyla eşleşmesi gerektiği belirtilmiştir.
Yapılan incelemeler sonucunda, İdarenin sermaye payına sahip olduğu şirketlerin Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edilen toplam sermaye tutarı ile 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabındaki kayıtlı tutarın uyumsuz olduğu ortaya çıkmıştır. Örneğin, İdarenin sermayesine tamamen iştirak ettiği şirketlerin toplam sermayesi 210.000,00 TL iken, bu hesapta yalnızca 1.000,00 TL olarak kaydedilmiştir. İdare, bu tutarsızlığı gidermek amacıyla gerekli düzeltmeleri yapmak üzere çalışmalar başlattığını belirtmiştir. Ancak, hatalı muhasebe kayıtlarının düzeltildiğine dair herhangi bir belge sunulmamıştır. Sonuç olarak, İdarenin iştiraklerine yaptığı sermaye transferleri ile bu iştiraklerin mali tablolarındaki sermaye tutarlarının uyumlu hale getirilmesi gerekmektedir. Bu durum, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: İdarenin Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında Kayıtlı Tutarın Gerçek Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin ortağı olduğu şirketlerde bulunan toplam sermaye tutarı ile 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının uyumlu olmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 181’inci maddesinde; mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kâr ve zarar ile bütçeye iade olunan sermayelerin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izleneceği belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in 182’nci maddesinde; mal ve hizmet üreten kuruluşlara gerek nominal gerekse ayni sermaye transferi şeklindeki iştiraklerin, gerçeğe uygun değerleri ile 241 No.lu Hesaba kaydedileceği belirtilmiş, bu hesapta kayıtlı tutarların ilgili mal ve hizmet üreten kuruluşların öz kaynak hesaplarında karşılık olarak yer alan tutarlarla eşit olması gerektiği ifade edilmiştir.
Dolayısıyla İdarenin şirketlere yaptığı sermaye aktarımlarının tamamının 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmesi, bu hesapta yer alan tutarlar ile ilgili şirket öz kaynak hesaplarının tutarlı olması gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, İdarenin sermayesine iştirak ettiği şirketlerin Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edilmiş sermaye toplamı ile mali tablolardaki 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kayıtlı tutarın uyumlu olmadığı tespit edilmiştir.
İdarenin sermayelerinin yüzde yüzüne iştirak ettiği şirketlerin toplam sermayesi 210.000,00 TL iken 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kayıtlı tutarın 1.000,00 TL olduğu görülmüştür.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; Belediyenin sermayesine iştirak ettiği şirketlerin Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edilmiş sermaye toplamı ile mali tablolardaki 241-Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kayıtlı tutarın uyumlu hale getirilmesi için gerekli çalışmalara başlandığı ifade edilmiştir. Ancak hatalı muhasebe kayıtlarının düzeltildiğine yönelik herhangi bir kanıtlayıcı belge gönderilmemiştir.
Sonuç olarak, İdarenin iştiraklerine yaptığı toplam sermaye transferi ile iştiraklerin bilançolarında izlediği sermaye tutarlarının uyumlu hale getirilmesi gerekmektedir.