ÖZET: İdarenin mülkiyetindeki bir taşınmazın, mevzuata aykırı bir şekilde bir vakfa tahsis edildiği tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 29. maddesi, kamu kaynaklarının yalnızca yasal dayanağı olan gerçek veya tüzel kişilere kullandırılabileceğini belirtmektedir. Aynı kanunun 47. maddesi ise, kamu idarelerinin mülkiyetindeki taşınmazları yalnızca belirli kamu hizmetlerini yerine getirmek amacıyla, diğer kamu kurumları ve yerel yönetimlere bedelsiz olarak tahsis edebileceğini ifade etmektedir.

Belediye Kanunu’nun 75. maddesi, belediyelerin taşınmazlarını yalnızca asli görevleri çerçevesinde, yerel idareler ve diğer kamu kuruluşlarına tahsis edebileceğini düzenlemektedir. Bu bağlamda, kamu kurumları dışındaki dernek ve vakıflara taşınmaz tahsisi hukuka aykırıdır. Yapılan incelemede, 08.01.2024 tarihli Belediye Meclisi kararıyla, idareye ait ek hizmet binasının belirli katlarının bir vakfa bedelsiz olarak tahsis edildiği belirlenmiştir.

İdare, tahsisin iptal edildiğini belirtse de, bu durumun yeterli olmadığı ve iptal işleminin yetkili belediye meclisi tarafından gerçekleştirilmesi gerektiği ifade edilmektedir. Sonuç olarak, idarenin mülkiyetindeki taşınmazların, mahalli idareler ve diğer kamu kurumları dışında kalan vakıflara tahsis edilmemesi gerektiği vurgulanmaktadır.

BULGU: İdarenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazın Vakfa Tahsis Edilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdarenin mülkiyetinde bulunan bir taşınmazın mevzuata aykırı olarak bir vakfa tahsis edildiği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Bütçelerden Yardım Yapılması” başlıklı 29’uncu maddesinde; gerçek veya tüzel kişilere kanunda veya cumhurbaşkanlığı kararnamesinde dayanağı olmadan kamu kaynağı kullandırılamayacağı, yardımda bulunulamayacağı veya menfaat sağlanamayacağı düzenlenmiştir.

Aynı Kanun’un “Taşınmaz Tahsisi” başlıklı 47’nci maddesinde; kamu idarelerinin, kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen kamu hizmetlerini yerine getirebilmek için mülkiyetlerindeki taşınmazlarla Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerleri, birbirlerine ve köy tüzel kişiliklerine bedelsiz olarak tahsis edebileceği belirtilmiştir.

13.07.2005 tarih ve 25874 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75’inci maddesinin d bendinde, belediyelerin, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda, kendilerine ait taşınmazları aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına devredebileceği veya süresi yirmibeş yılı geçmemek üzere tahsis edebileceği hüküm altına alınmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, Belediyeler kendilerine ait taşınmazları asli görev ve hizmetlerde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak belediye meclis kararı üzerine mahalli idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis edebileceklerdir. Dolayısıyla kamu kurum ve kuruluşları dışında kalan dernek veya vakıflara süresi her ne olursa olsun belediye taşınmazlarının tahsis edilmesi hukuka aykırılık teşkil etmektedir.

Yapılan incelemede, Belediye Meclisi tarafından alınan 08.01.2024 tarih ve 2024/8 no’lu kararla İdareye ait ek hizmet binasının 2 ve 3’üncü katlarının bir vakfa, vakıf tarafından yürütülecek bir proje kapsamında bedelsiz olarak tahsis edildiği tespit edilmiştir.

Belediyeler tarafından taşınmaz tahsisi ancak aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına süresi yirmibeş yılı geçmemek üzere yapılabilmektedir. Bunun dışında belediyeler tarafından dernek, vakıf, birlik, kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılamayacağı Kanun koyucu tarafından açıkça hüküm altına alınmıştır.

İdare cevabında söz konusu tahsisin kaldırıldığı ifade edilmekle birlikte tadilat nedeniyle ilgili vakıf faaliyetlerinin farklı yerlere yönlendirilme yazısı tahsisin iptali için yeterli değildir ve yetkide ve usulde paralellik ilkesi gereğince tahsisi gerçekleştiren belediye meclisi tarafından iptal edilmelidir.

İdarenin mülkiyetinde bulunan taşınmazların mahalli idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşları dışında kalan vakıflara tahsis edilmemesi gerekmektedir.