ÖZET: İdarenin ortak olduğu şirketlerin sermaye değerleri ile muhasebe kayıtlarındaki tutarların tutarsızlık göstermesi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda dikkat çekmiştir. İlgili ilçe belediyesi, tamamı ödenmiş iki şirkete sahiptir; ancak bu şirketlerin ortaklık payları ile bilançoda yer alan toplam sermaye tutarları arasında farklılık bulunmaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermaye tutarlarının nasıl izlenmesi gerektiğini açıklamaktadır.

Belediyenin sahip olduğu Pazaryeri Personel Limited Şirketi’nin 10.000 TL ve Pazaryeri Gıda İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 100.000 TL ödenmiş sermayesi bulunmaktadır. Ancak, 31.12.2024 tarihi itibarıyla 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı 73.000 TL, 247 Sermaye Taahhütleri Hesabı ise 1.000 TL olarak kaydedilmiştir. Kamu İdaresi, bu durumun düzeltilmesi için gerekli önlemlerin alınacağına dair bir açıklama yapmış, ancak düzeltmeye ilişkin herhangi bir belge sunulmamıştır. Sonuç olarak, 2024 yılı mali raporlarında 241 hesabı 37.000 TL eksik, 247 hesabı ise 1.000 TL fazla görünmektedir.

BULGU: İdarenin Ortağı Olduğu Şirketin Sermaye Değeriyle Muhasebe Kayıtlarında Yer Alan Tutarların Farklı Olması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyenin sahibi olduğu sermayelerinin tamamı ödenmiş iki adet şirketi olduğu ancak ortaklık payı tutarı ile bilançoda görünen toplam sermaye tutarının farklı olduğu görülmüştür

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabının niteliğini açıklayan 181’inci maddesinde mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar ile bütçeye iade olunan sermayelerin izlenmesi için kullanıldığı, 182’nci maddesinde mal ve hizmet üreten kuruluşlara gerek nominal sermaye ve gerekse ayni sermaye transferi şeklindeki iştirakler rayiç değerleri ile bu hesaba kaydedileceği, sermayesine iştirak edilen mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakdi veya ayni sermaye şeklindeki katılımlardan mezkur hesapta kayıtlı tutarların ilgili mal ve hizmet üreten kuruluşların öz kaynak hesaplarında karşılık olarak yer alan tutarlarla eşit olması gerektiği, 247 Sermaye Taahhütleri Hesabının niteliğini açıklayan 184’üncü maddesinde ise mahalli idarelerin malî kuruluşlar, mal ve hizmet üreten kuruluşlar ve döner sermayeli kuruluşlarla ilgili sermaye taahhütlerinin izlenmesi için bu hesabın kullanılacağı ifade edilmiştir.

İdarenin 10.000,00 TL ödenmiş sermayeli Pazaryeri Personel Limited Şirketi ve 100.000,00 TL ödenmiş sermayeli Pazaryeri Gıda İnşaat Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi bulunmaktadır. Şirket sermayelerinin tamamı Belediye tarafından ödenmiştir. Ancak yapılan incelemede, 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı 31.12.2024 tarihi itibariyle 73.000,00 TL, 247 Sermaye Taahhütleri Hesabı 1.000,00 TL olarak olarak gözükmektedir.

Kamu İdaresi cevabında, Belediye şirketinde yapılacak sermaye iştirak paylarının ödenmesinde eşitliğin sağlanmasına ve alınan hesapların doğru olarak kullanılmasına önem gösterileceği ifade edilmiştir. Söz konusu hatanın düzeltildiğine ilişkin ise herhangi bir belge gönderilmemiştir.

Sonuç olarak, 2024 yılında düzeltme yapılmadığından 2024 yılı mali rapor ve tablolarında 241 hesabı 37.000,00 TL eksik, 247 Hesabı ise 1.000,00 TL fazla görünmektedir.