ÖZET: İdareye ait elektronik reklam panolarına verilen zararlar, ilgili mevzuat hükümlerine rağmen tazmin edilmemiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından yönetilen bu panolar, izinsiz bir şekilde sökülmüş ve taşınma işlemi sırasında maddi zarar görmüştür. Ancak, zararların tazmini için İdare tarafından herhangi bir hukuki yola başvurulmamıştır. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Belediye Kanunu, kamu idarelerinin taşınır mallara verilen zararların sorumlularından tahsil edilmesini zorunlu kılmaktadır.

Taşınır Mal Yönetmeliği ve Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik, zararın tazmini için gerekli işlemlerin harcama yetkilileri tarafından gerçekleştirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Mevzuat çerçevesinde, belediye başkanının taşınır malların yönetiminden ve belediyenin menfaatlerinin korunmasından sorumlu olduğu vurgulanmaktadır. Ancak, mevcut durumda İdare, zararın tazmini için gerekli adımları atmamıştır.

Kamu idaresi, zararın tazmini için hukuki sürecin başlatılacağını ifade etmiştir. Ancak, bu süreçlerin ivedilikle hayata geçirilmesi ve mevzuatta öngörülen işlemlerin yerine getirilmesi gerekmektedir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: İdareye Ait Elektronik Reklam Panolarına Zarar Verilmesine Karşın Zararın Tazminine Yönelik Hukuki Yollara Başvurulmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Kamu İdaresine ait reklam panosuna maddi zarar verildiği buna karşın İdare tarafından zararın tazminine yönelik herhangi bir hukuki yola başvurulmadığı görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Mal yönetiminde etkililik ve sorumluluk” başlıklı 48’inci maddesinde, kamu idarelerinin taşınırlara verilen zararların sorumlularına ödettirilmesini sağlamakla yükümlü olduğu hükmüne yer verilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediye başkanının görev ve yetkileri” başlıklı 38’inci maddesine göre belediye başkanı, belediyenin taşınır ve taşınmaz mallarının idare edilmesinden ve belediyenin hak ve menfaatlerinin korunmasından sorumludur.

Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde, taşınırların kullanılmaz hale gelmesi ve yok olması durumunda değer tespit komisyonu tarafından gerçeğe uygun değer üzerinden belirlenen kamu zararının kullanılmak üzere kendilerine taşınır teslim edilen kamu görevlilerinden ya da ortak kullanıma tahsis söz konusuysa zararın oluşmasında kasıt, kusur ve ihmali olanlardan 02.09.2006 tarihli ve 2006/11058 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre tahsil edileceği ve tazmin için gerekli işlemlerin harcama yetkilileri tarafından yerine getirileceği belirtilmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; kamu idarelerinin taşınırlara verilen zararların sorumlularına ödettirilmesini sağlamakla, belediye başkanının ise taşınırları idare etmek ve belediyenin hak ve menfaatlerinin korumakla yükümlü olduğu ve ortak kullanımda bulunan taşınırlara verilen zararların; kasıt, kusur ve ihmali olanlardan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre tahsil edileceği, tazmin için gerekli işlemlerin de harcama yetkilileri tarafından yerine getirileceği sonucuna varılmaktadır.

Kamu İdaresine ait olup ilçe sınırları içerisine kurulan elektronik reklam panolarına, Bursa Büyükşehir Belediyesi tarafından kendi sorumluluğunda bulunan ana artere kurulmuş olması ve kent silüetini bozduğu gerekçeleriyle izin verilmemiş, bunun üzerine Kamu İdaresi tarafından yapılan idari işlemin Anayasa’da geçen eşitlik ilkesi ve mevzuata aykırı olduğu iddiası ile dava yoluna başvurulmuştur. Söz konusu dava süreci devam ederken Büyükşehir Belediyesi tarafından oluşturulan ekiplerce mahkeme kararı olmaksızın bu panoların sökülerek Bursa Büyükşehir Belediyesi Erkek Sığınma Evi Tesislerine taşındığı bu suretle de söz konusu panolarda maddi zarar meydana geldiği mahkemeye sunulan bilirkişi raporunda sabittir. Ancak buna karşın yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine aykırı olarak İdare tarafından zararın tazmini için herhangi bir işlem yapılmadığı ve yargı yoluna gidilmediği tespit edilmiştir.

Kamu idaresi cevabında bulgu konusu husus sebebiyle oluşan zararın tazminine yönelik hukuki sürecin ivedilikle başlatılacağı belirtilmiştir.

Zarar gören taşınırların tazminine ilişkin olarak mevzuatta öngörülen işlemlerin yerine getirilmesi gerekmektedir.