BULGU: İdari Para Cezalarından Yapılan İndirimlerin Muhasebeleştirilmemesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Bakanlığın merkez dışındaki birimleri tarafından verilen idari para cezalarına ilişkin erken ödeme indirimlerinin muhasebe kayıtlarına tam olarak alınmadığı görülmüştür.
Bakanlıkça 1705 sayılı Ticarette Tağşişin Men’i ve İhracatın Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanun, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanunu, 6948 sayılı Sanayi Sicil Kanunu ve 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu hükümleri çerçevesinde gerçek ve tüzel kişilere idari para cezası uygulanmaktadır. 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17’nci maddesinin altıncı fıkrasında ise söz konusu idari para cezalarının ödeme süresi içinde ödenmesi halinde, cezadan %25 oranında indirim yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 610 İndirim, İade ve İskontolar Hesabını düzenleyen 397’nci maddesinde bu hesapta; kamu idarelerinin mal veya hizmet satışlarına ilişkin olarak tahakkuk eden tutarlardan yapılan indirim, iade ve iskontoların, bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan tahsilattan mevzuatı gereğince yapılan ret ve iadeler ile genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde tahakkuk ettirilen ihracatta katma değer vergisi iadesi, vergi indirimi, erken ödeme indirimi ve benzeri vergi iadesi tutarlarının izleneceği düzenlenmiştir.
Yapılan incelemede, idari para cezalarının tahsil edildiklerinde indirimli tutarları ile doğrudan 100 Kasa ve 102 Banka Hesaplarına kaydedildiği, indirim tutarlarının ise 610 İndirim, İade ve İskontolar Hesabında izlenmediği görülmüştür. 2023 yılında %25 indirimli olarak tahsil edilen idari para cezası tutarı 63.120.759,90 TL olup erken ödeme sebebiyle indirilen tutar 21.040.253,30 TL’dir.
Kamu idaresi tarafından sanayi ürünlerinin piyasa gözetimi ve denetimi kapsamında uygulanan idari para cezalarının tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve eksiksiz olarak yerine getirilmesini teminen, Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yönetilen e-tahsilat sisteminin 25.03.2024 tarihi itibarıyla Bakanlık tarafından kullanılmaya başlandığı, ödeme süresi içinde yapılan ödemelere %25 oranında indirim uygulanmakta olduğu, sanayi sicil işlemleri ile ilgili para cezalarının sisteme dahil edilmesi çalışmalarının ise 2024 yılının ikinci yarısında tamamlanmasının öngörüldüğü belirtilmiştir.
Bulgu konusu hususa yönelik kamu idaresi tarafından 2024 yılında kısmen düzeltme sağlanmış olup, hesap döneminden sonra yapılan düzeltmenin 2023 yılı mali tablolarına etkisi bulunmamaktadır.
| ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Bakanlığın merkez dışındaki birimleri tarafından uygulanan idari para cezalarına ilişkin erken ödeme indirimleri muhasebe kayıtlarına tam olarak yansıtılmamıştır. İndirimli tutarlar 610 İndirim, İade ve İskontolar Hesabında izlenmemekte, bu durum 2023 yılında 63.120.759,90 TL tahsil edilen idari para cezasında 21.040.253,30 TL indirim uygulanmasıyla ortaya çıkmıştır. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın e-tahsilat sisteminin 25.03.2024’te kullanılmaya başlanmasıyla birlikte, sanayi sicil işlemleriyle ilgili para cezalarının sisteme dahil edilmesi 2024 yılının ikinci yarısında tamamlanacaktır. |