| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda, idari para cezası erken ödeme indirimlerinin 610 İndirim, İade ve Iskontolar Hesabı yerine 630 Giderler Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Bu durum, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırıdır. Bakanlık, gerekli düzeltmelerin yapılması için taşra birimlerini bilgilendirmiştir. Önceki yıllarda da benzer bulgular raporlanmıştır; dolayısıyla indirimlerin doğru hesapta izlenmesi gerekmektedir. |
BULGU: İdari Para Cezası Erken Ödeme İndirimlerinin Giderler Hesabına Kaydedilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
İdari para cezası erken ödeme indirimlerinin 610 İndirim, İade ve Iskontolar Hesabı yerine, 630 Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür.
Bakanlık, ilgili mevzuat doğrultusunda görev alanı itibarıyla gerçek ve tüzel kişilere idari para cezası uygulama yetkisini haizdir. İlgili mevzuat doğrultusunda uygulanan idari para cezalarının kanun yoluna başvurma süresi içerisinde ödenmesi halinde, tutarlara %25 indirim uygulanarak peşin ödeme indirimi sağlanmaktadır.
5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 17’nci maddesinin altıncı fıkrasında, idari para cezasını kanun yoluna başvurmadan ödeyen kişiden dörtte üçünün tahsil edileceği; 27’nci maddesinde ise, idari para cezası itiraz süresinin kararın tefhim veya tebliğinden itibaren on beş gün olduğu düzenlenmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “610 İndirim, İade ve Iskontolar Hesabı” başlıklı 397’nci maddesinde, hesabın niteliğine yer verilmiştir. Buna göre; 610 nolu hesap gelir olarak tahakkuk eden tutarlardan yapılan indirim, iade ve iskontoların izlenmesi için kullanılacaktır.
Bakanlık birimleri tarafından tahakkuk ettirilen idari para cezaları için kanun yoluna başvurma süresi içerisinde ödeme yapılması halinde, ilgililer erken ödeme indiriminden yararlanmaktadır. Bu gelirlerden yapılan indirim, iade ve iskontoların ise 610 İndirim, İade ve İskontolar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Ancak yapılan incelemede, idari para cezalarına ilişkin erken ödeme indirimlerinin muhasebeleştirilmesinde, 610 İndirim, İade ve İskontolar Hesabı yerine, 630 Giderler Hesabının kullanıldığı görülmüştür.
Söz konusu uygulama Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin anılan hükmüne uygun değildir.
Kamu idaresi cevabında, bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup idari para cezalarının tahsil işlemlerinin vergi daireleri ve defterdarlıklar/mal müdürlükleri tarafından yürütüldüğü, bu nedenle gerekli bilgilendirme, düzeltme ve takibin yapılması için tüm taşra birimlerinin talimatlandırıldığı, ayrıca idari para cezası karar tutanaklarının elektronik ortamda düzenlenmesine ilişkin çalışmaların devam ettiği, kademeli olarak elektronik ortama geçildiği, protokol çalışmaları tamamlandığında, tutanakların ilgili vergi dairesine gönderilmesi ile ilgili işlemler fiziki ortamdan elektronik ortama aktarılarak daha etkin hale getirileceği ifade edilmiştir.
2019, 2020 ve 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporlarında da konu edilen hususa ilişkin tespitin 2022 yılında da devam ettiği görülmüştür.
Sonuç olarak, idari para cezalarına uygulanan erken ödeme indirimlerinin 610 İndirim, İade ve İskontolar Hesabında izlenmesinin sağlanması gerekmektedir.