|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belirli bir süreyi gerektiren doğrudan temin işlemlerinde sözleşme yapılmadığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/d maddesi çerçevesinde, büyükşehir belediyeleri ve diğer idareler için belirlenen mali sınırlar dahilinde doğrudan temin usulü ile mal ve hizmet alımları gerçekleştirilebilir. Ancak, bu alımların sözleşmeye bağlanması zorunludur; özellikle mal teslimi veya hizmetin belirli bir süreyi kapsadığı durumlarda sözleşme yapılması gereklidir.
Yapılan incelemelerde, belirli süre gerektiren mal ve hizmet alımlarında sözleşme imzalanmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, mevzuata aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmiştir. Kamu İdaresi, 2023 yılı itibarıyla, bu tür alımlar için sözleşme yapılmasına başlanıldığını belirtmiştir. Sonuç olarak, belirli bir süreyi gerektiren tedariklerde, yüklenicinin taahhütlerini zamanında ve sözleşme hükümlerine uygun şekilde yerine getirmesi için mevzuatta öngörülen sözleşme yapılması zorunluluğuna uyulması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: İfası Belirli Bir Süreyi Gerektiren Muhtelif Doğrudan Temin İşlerinde Sözleşme Yapılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/d maddesine göre doğrudan temin usulü ile yapılmış olan ve sözleşmesinin icrası belirli bir süreyi kapsayan mal ve hizmet alımlarında yüklenici firma ile sözleşme yapılmadığı tespit edilmiştir.
Doğrudan temin yapmak suretiyle ihtiyaçların karşılanması yöntemi 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinde düzenlenmiştir. Anılan düzenlemenin 22/d maddesine göre, büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin onbeş milyar (İkiyüzonsekizbinüçyüzdoksanbeş Türk Lirası), diğer idarelerin beşmilyar Türk Lirasını (Yetmişikibinyediyüzelliiki Türk Lirasını) aşmayan ihtiyaçları ile temsil ağırlama faaliyetleri kapsamında yapılacak konaklama, seyahat ve iaşeye ilişkin alımları ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temin usulüyle karşılanabilir.
Diğer taraftan, doğrudan temin yöntemine ilişkin düzenlemeler Kamu İhale Genel Tebliği’nde yapılmıştır. Konuya ilişkin olarak anılan Tebliğin “Doğrudan Temine İlişkin Açıklamalar” başlıklı 22’nci maddesinin 22.1.1.3 numaralı bendinde; “22.1.1.3. Bu madde kapsamında alımı yapılacak malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanması zorunlu olup bir defada yapılacak alımlarda sözleşme yapılması idarelerin takdirindedir. Buna karşılık, 22 nci maddenin (c) bendi kapsamında yapılan alımlarda ise madde metninde belirtildiği üzere sözleşme yapılması zorunludur” düzenlemesi yapılmıştır.
Bu düzenlemeye göre, doğrudan temin kapsamında yapılacak alımlarda malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi halinde, alımın bir sözleşmeye bağlanması zorunludur.
Yapılan incelemede, malın teslimi ve hizmetin süresi bir defalık olmayıp sözleşmesinin ifası belirli süreyi gerektiren mal ve hizmet alımlarının doğrudan temin yöntemiyle alınması sırasında sözleşme imzalanmadığı tespit edilmiştir. Doğrudan temin usulü ile gerçekleştirilen ve belli bir süre gerektiren mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinde, yüklenici ile sözleşme akdedilmemiş olması mevzuata uygun değildir.
Kamu İdaresince bulgu konusu tespit yerinde görülerek 2023 yılı itibari ile ifası belirli süreyi kapsayan diğer mal ve hizmet alımı ile yapım işleri için de sözleşme yapılmaya başlandığı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, belirli bir süreyi gerektiren tedariklerde, yüklenicinin işi zamanında ve sözleşme hükümlerine uygun şekilde yerine getirmesini sağlamak için mevzuatta öngörülen sözleşme yapılması zorunluluğuna uyulması gerektiği değerlendirilmektedir.