|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, özel bütçeli idareler ve bölge müdürlükleri tarafından gerçekleştirilen bazı yapım ihalelerinde mahal listelerinin eksik olduğunu ortaya koymuştur. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşme Kanunu’nun 6. maddesi, yapım işlerinin ihale süreçlerinde uygulama projeleri ve mahal listelerinin bulunmasını zorunlu kılmaktadır. Bu belgeler, isteklilerin tekliflerini etkileyen kritik unsurlar arasında yer almakta ve ihale sürecinin şeffaflığını sağlamaktadır.
Yapım işlerinde, anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeleri için uygulama projeleri, birim fiyatlı ihaleler için ise ön veya kesin projeler ve mahal listeleri gerekmektedir. Ancak, denetim bulguları, tünel elektrik, elektronik ve aydınlatma sistemleri ile tesis binalarının yapımına yönelik ihalelerde mahal listelerinin hazırlanmadığını ve isteklilere sunulmadığını göstermektedir. Bu durumun yaygın bir uygulama haline geldiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu eksikliklerin giderilmesi için merkez ve taşra teşkilatının bilgilendirileceğini belirtmiş ve gerekli önlemlerin alınacağına dair taahhütte bulunmuştur. Sonuç olarak, ihale süreçlerinde mevzuatın gerektirdiği şekilde mahal listelerinin hazırlanması ve ihale dokümanlarına eklenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: İhale Edilen İşlerde Mahal Listelerinin Bulunmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Genel Müdürlük ve Bölge Müdürlüklerince ihale edilen bazı yapım işlerine ait ihale dokümanlarında mahal listelerinin bulunmadığı görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşme Kanunu’nun “Sözleşme Türleri” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında;
“a) Yapım işlerinde; uygulama projeleri ve bunlara ilişkin mahal listelerine dayalı olarak, işin tamamı için isteklinin teklif ettiği toplam bedel üzerinden anahtar teslimi götürü bedel sözleşme,
c) Yapım işlerinde; ön veya kesin projelere ve bunlara ilişkin mahal listeleri ile birim fiyat tariflerine, mal veya hizmet alımı işlerinde ise işin ayrıntılı özelliklerine dayalı olarak; idarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme” düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.
Aktarılan mevzuat hükmü çerçevesinde yapım işlerinde ihale edilen işlerin anahtar teslimi götürü bedel sözleşme üzerinden ihaleye çıkılabilmesi için uygulama projesinin; birim fiyatlı olarak ihaleye çıkılabilmesi için ihale dokümanında ön veya kesin projelerin, bunlara ilişkin mahal listelerinin ve birim fiyat tariflerinin bulunması gerekmektedir.
İhale edilen işlerde istekliler projelere ve bunlara ilişkin mahal listelerinde gösterilen işlerin tamamına teklif vermektedir. Mahal listeleri, yapım işlerinde hangi imalatın hangi alana uygulanacağını gösteren dokümanlardan birisi olup, isteklilerin hazırlayacakları teklifleri de doğrudan etkileyen unsurlardan biridir. Bu anlamda, yapım işlerinde projelerle birlikte mahal listelerinin de hazırlanıp ihale dokümanına dahil edilmek suretiyle ihaleye çıkılması gerekmektedir. Buna rağmen, gerek Genel Müdürlük, gerek Bölge Müdürlüklerinde yapılan tünel elektrik, elektronik ve aydınlatma sistemleri ile tesis binalarının yapımı ihalelerinde mahal listesi hazırlanmadığı, ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmediği ve bu uygulamanın genellik arz ettiği tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; tünellere ait elektrik, elektronik ve aydınlatma sistemleri ile tesis binalarına ilişkin ihale dokümanları arasında mahal listesi ve yapılacak imalatlara ait dokümanların yer alması için merkez ve taşra teşkilatının bilgilendirileceği belirtilmiş ve gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, ihale edilen yapım işlerinde mevzuatın öngördüğü şekilde projeler ve imalat iş kalemlerinin hangi alanlara uygulanacağını gösteren mahal listelerinin hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilmesi ve bu suretle ihaleye çıkılmasının sağlanması gerektiği değerlendirilmektedir.