|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir Bağlı İdaresi tarafından gerçekleştirilen yapım ihalelerinde mahal listelerinin eksik olduğu tespit edilmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşme Kanunu’nun 6. maddesi, yapım işlerinin ihale sürecinde uygulama projeleri ve mahal listelerinin bulunmasını zorunlu kılmaktadır. Bu durum, anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeleri ve birim fiyat sözleşmeleri için geçerlidir. İhaleye katılan isteklilerin, projelerde belirtilen iş kalemlerine dayalı olarak teklif vermeleri gerektiği göz önünde bulundurulduğunda, mahal listelerinin önemi daha da artmaktadır.
Yapılan incelemeler, idare tarafından düzenlenen ihalelerde mahal listelerinin hazırlanmadığını ve isteklilere sunulmadığını ortaya koymuştur. Bu durum, ihale sürecinin şeffaflığını ve rekabeti olumsuz etkilemektedir. İhaleden önce proje hazırlamak zorunlu olduğundan, mahal listelerinin de ihale dokümanında yer alması gerekmektedir. Kamu İdaresi, 2024 yılında düzenlenen bazı yapım ihalelerinde mahal listelerinin ihale dokümanına dahil edildiğini belirtse de, incelenen örneklerde bu durumun sağlanamadığı görülmüştür. Sonuç olarak, yapım işlerinin ihale süreçlerinde mevzuata uygun olarak mahal listelerinin hazırlanması ve ihale dokümanına eklenmesi kritik bir gerekliliktir. Bu uygulama, ihalelerin daha düzenli ve adil bir şekilde yürütülmesini sağlayacaktır. |
BULGU: İhale Edilen Yapım İşlerinde Mahal Listelerinin Bulunmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi
İdare tarafından ihale edilen yapım işlerine ilişkin ihale dokümanlarında mahal listelerinin bulunmadığı tespit edilmiştir.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşme Kanunu’nun “Sözleşme Türleri” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında; “a) Yapım işlerinde; uygulama projeleri ve bunlara ilişkin mahal listelerine dayalı olarak, işin tamamı için isteklinin teklif ettiği toplam bedel üzerinden anahtar teslimi götürü bedel sözleşme, … c) Yapım işlerinde; ön veya kesin projelere ve bunlara ilişkin mahal listeleri ile birim fiyat tariflerine, mal veya hizmet alımı işlerinde ise işin ayrıntılı özelliklerine dayalı olarak; idarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme” düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.
Aktarılan mevzuat hükmü çerçevesinde yapım işlerinde ihale edilen işlerin anahtar teslimi götürü bedel sözleşme üzerinden ihaleye çıkılabilmesi için uygulama projesinin; birim fiyatlı olarak ihaleye çıkılabilmesi için ihale dokümanında ön veya kesin projelerin, bunlara ilişkin mahal listelerinin ve birim fiyat tariflerinin bulunması gerekmektedir.
İhale edilen işlerde istekliler projelere ve bunlara ilişkin mahal listelerinde gösterilen işlerin tamamına teklif vermektedir. Mahal listeleri, yapım işlerinde hangi imalatın hangi alana uygulanacağını gösteren dokümanlardan birisi olup, isteklilerin hazırlayacakları teklifleri de doğrudan etkileyen unsurlardan biridir. Bu anlamda, yapım işlerinde projelerle birlikte mahal listelerinin de hazırlanıp ihale dokümanına dâhil edilmek suretiyle ihaleye çıkılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede; İdare’ce yapılan ihalelerde mahal listesi hazırlanmadığı ve ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmediği, bu uygulamanın da genellik arz ettiği görülmüştür.
İhaleden önce proje hazırlamaktan kaçınılması mümkün olmadığı gibi, sözleşmeden sonra mahal listelerinin değişeceği varsayımıyla da ihaleden önce işe ilişkin mahal listelerinin hazırlanmasından kaçınılması da mümkün değildir.
Kamu İdaresi cevabında; 2024 yılında İdare tarafından düzenlenen yapım ihalelerinde mevzuatın öngördüğü şekilde imalat iş kalemlerinin hangi alanlara uygulanacağını gösteren mahal listelerinin ihale dokümanı kapsamına alındığı ifade edilmişse de; incelenen bazı yapım işlerinde mahal listelerinin ihale dokümanı kapsamında bulunmadığı görülmüştür.
Sonuç olarak, ihale edilen yapım işlerinde mevzuatın öngördüğü şekilde projeler ve imalat iş kalemlerinin hangi alanlara uygulanacağını gösteren mahal listeleri hazırlanarak ihale dokümanına dâhil edilmesi ve bu suretle ihaleye çıkılması gerekmektedir.