İhale İlanı ve İdari Şartnamede Müşterek Olarak Yer Alan Hususta İhale İlan Tarihinden Sonra Zeyilname ile Tashih Yapılmış Olmasına Rağmen Düzeltme İlanı Yapılmadan İhaleye Devam Edilmiş Olması (Sayıştay)

BULGU: İhale İlanı ve İdari Şartnamede Müşterek Olarak Yer Alan Hususta İhale İlan Tarihinden Sonra Zeyilname ile Tashih Yapılmış Olmasına Rağmen Düzeltme İlanı Yapılmadan İhaleye Devam Edilmiş Olması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi

“Batman İl Özel İdaresi 2023 Yılı Akaryakıt Alım İşi”ne dair ihale ilanı 21.10.2022 tarihinde yapılmış olup istekli firma tarafından idareye gelen şikâyet üzerine; idari şartname ve ihale ilanında müştereken yer alan teklif edilen bedelin %40 oranında iş deneyim belgesine sahip olma şartı, zeyilname ile %25 oranına düşürülmüş ancak firmaların ihaleye iştirakine tesir edebilecek mevzubahis değişikliğe rağmen, ihaleye dair tekrar ilana (düzeltme ilanına) çıkılmamış olduğu görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesine istinaden hazırlanmış olan Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması” başlıklı 24’üncü maddesinde; ilan yapıldıktan sonra ihale ve ön yeterlik dokümanında değişiklik yapılmamasının esas olduğu, değişiklik yapılması zaruri olursa, bunu gerektiren sebep ve zaruretlerin bir tutanakla tespit edilerek önceki ilanların geçersiz sayılacağı ve ihalenin yeniden aynı şekilde ilan olunacağı, maddenin devamında ise; ancak, teklif veya başvuruların hazırlanmasını tesir edebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi ya da idareye yazılı olarak bildirilmesi halinde, zeyilname tanzim etmek suretiyle dokümanda değişiklik yapılabileceği, yapılan bu değişikliklere ilişkin zeyilnamenin, ihale dokümanının bir parçası olarak Elektronik Kamu Alımları Platformu’na (EKAP) yükleneceği ve ihale veya son başvuru tarihinden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde, EKAP üzerinden e-imza kullanarak doküman indirenlerin tamamına bildirim ve tebligat esasları çerçevesinde gönderileceği, ancak, belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale vetiresine devam edilebilmesinin 4734 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması ile mümkün olacağı ifade edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İlânın uygun olmaması” başlıklı 26’ncı maddesinde; bu Kanun’un 13’üncü maddede belirtilen ilânın yapılmaması veya ilân sürelerine uyulmaması halleri hariç, yapılan ilânlarda bu Kanun’un 24 ve 25’inci madde hükümlerine uygun olmayan hatalar bulunması halinde, bu Kanun’un 13’üncü maddesine göre yirmi beş ve kırk günlük ilan süresi bulunan ihalelerde ilânların yayımlanmasını takip eden on beş gün diğer ihalelerde ise on gün içinde hatalı hususlar için düzeltme ilânı yapılmak suretiyle ihale veya ön yeterlik gerçekleştirilebileceği ifade edilmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; ihale dokümanındaki teklif veya başvuruların hazırlanmasını tesir edebilecek maddi, teknik hatalar veya eksikliklerin idareye yazılı olarak bildirilmesi halinde, zeyilname tanzim edilerek ihale dokümanında değişiklik yapılabileceği, değişikliğe dair bu zeyilnamenin EKAP’a yükleneceği ve belirlenen maddi, teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise, ihaleye ancak 4734 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması suretiyle devam edilebileceği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede; mevzubahis ihalenin hem ilanında hem de idari şartnamesinde; isteklinin, son beş yıl içinde bedel ihtiva eden bir sözleşme kapsamında kesin kabul işlemleri tamamlanan ve teklif edilen bedelin %40 oranından az olmamak üzere ihale mevzu iş veya benzer işlere dair iş deneyimini gösteren belgeler veya teknolojik mamul deneyim belgesi sunması icap ettiği ifadesinin müştereken yer aldığı görülmüş olup ihaleye dair ilan 21.10.2022 tarihinde verilmiştir. İstekli firma, iş deneyim belgesi oranının emsallerinden fazla olarak belirlenmesinin rekabet ortamına aykırı olduğu sebebiyle İdareye yazılı olarak başvurmuş ve İdare de bunun üzerine, zeyilname ile isteklilerden talep edilen iş deneyimini gösteren belge oranını teklif edilen bedelin %25’inden az olmamak üzere değiştirerek bu zeyilnameyi 31.10.2022 tarihinde EKAP’a yüklemiştir. Zeyilname ile idari şartnamedeki iş deneyim belgesi oranı asgari %40 yerine %25 olarak değiştirilmiş olsa da, ihaleye ait ilanda da asgari %40 olarak yer alan iş deneyim belgesi oranı için herhangi bir işlem tesis edilmemiş ve düzeltme ilanı yapılmamıştır. Zeyilname ile tashih edilen ve idari şartname ile ihale ilanında müştereken yer alan husus için düzeltme ilanı yapılmadan ihaleye devam edilmiş olması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.
Kamu idaresi tarafından bulguya iştirak edilmiş ve zeyilname tarihinden önce EKAP üzerinden ihale dokümanı indiren olmadığından düzeltme ilanı yapılmadığı, bundan sonra ilgili mevzuat hükümlerine uyulacağı belirtilmiştir. Zeyilname tarihinden evvel EKAP üzerinden ihale dokümanı indiren istekli olmaması, ihaleye devam edilebilmesi için düzeltme ilanı yapılması zaruretini ortadan kaldırmamakta olup zeyilname ile ihale ilanında da yer alan hususta tashih yapıldığında, düzeltme ilanı yapılması suretiyle bu vaziyet istekli olabilecek tüm kişilere duyurulmalı ve ihalede rekabet, eşit muamele ve saydamlık sağlanmalıdır.
Zeyilname ile ihale dokümanında ve ihale ilanında aynen ve müştereken yer alan bir hususta tashih yapıldığında, düzeltme ilanı yapılması suretiyle ihaleye devam edilmesi gerekmektedir.