|
ÖZET: İhale ile kiralanan araçların bakım ve onarım giderlerinin, sözleşmeye rağmen Belediye bütçesinden karşılandığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay denetim raporuna göre, Erzurum Büyükşehir Belediyesi’ne ait çeşitli şirketlerden kiralanan araçların bakım masrafları, ilgili şirketler yerine Belediyenin bütçesinden ödenmiştir. Sözleşmelerde, bu giderlerin şirketlere ait olduğu açıkça belirtilmesine rağmen, araçların bozulması veya bakım ihtiyaçları durumunda, Belediyenin Makine İkmal Dairesi Başkanlığı tarafından parçaların doğrudan temin edilerek fatura giderlerinin Belediyeye kesildiği görülmüştür.
Yıl içinde kiralanan araçlar için toplamda 16.545.734,42 TL harcama yapılmış, bu durum muhasebe kayıtlarında yanlış bir yansıma yaratmıştır. Araçların bakım ve onarım giderlerinin, ilgili şirketler tarafından karşılanması gerektiği belirtilmesine rağmen, bu giderlerin Belediyenin hesaplarına dahil edilmesi bilanço ve mizan hesaplarının yanıltıcı görünmesine neden olmuştur. Ayrıca, bazı şirketlerle mahsuplaşma yapılmadığı da raporda vurgulanmıştır. Sonuç olarak, ihale ile kiralanan araçların bakım ve onarım giderlerinin, sözleşmelere uygun olarak ilgili şirketlere fatura edilmesi ve Belediyenin bütçesinden karşılanmaması gerektiği ifade edilmiştir. Kamu idaresi, bu bulgulara uygun işlemler gerçekleştireceğini belirtmiştir. |
BULGU: İhale ile Kiralanan Araçların Bakım Onarım Giderlerinin Belediye Bütçesinden Karşılanması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Belediye Şirketlerinden ihale ile kiralanan araçların bakım onarım giderlerinin sözleşmesinde ilgili şirketlere ait olmasına rağmen Belediye bütçesinden karşılandığı ve muhasebeleştirildiği tespit edilmiştir.
Belediye araç ihtiyacını kendisine ait şirketlerden;
Er Tansa Erzurum Büyükşehir Belediyesi İnşaat Taahhüt Otomotiv Petrol Ürünleri Gıda Reklam ve Organizasyon Ticaret Sanayi Anonim Şirketi,
Erzurum Spor Kültür Sanat Etkinlikleri ve İşletmeciliği Ticaret Sanayi A.Ş.,
Er Konut İnşaat Taahhüt İnşaat Malzemeleri Nakliye ve Madencilik Tic. ve Sanayi A.Ş.,
Ejder Kayak Merkezleri Turizm İnşaat Taahhüt Hayvancılık Danışmanlık Organizasyon Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,(18.08.2020 tarih ve 507 sayılı meclis kararı ile ödeme)
Erzurum Enerji Üretim Dağıtım Doğalgaz Metal Taş. San. Tic. A.Ş.
Erzurum Kültür Turizm Eğitim Reklam ve Sanat Ürünleri Sanayi Ticaret A.Ş.
Erzurum Çevre Temizlik Ağaç Peyzaj ve Enerji Ticaret A.Ş.
Palandöken Yatırım İnşaat Taahhüt Turizm Mobilya Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinden,
İhale ile temin yoluna gitmiştir.
Şirketler ile yapılan araç ihalesi sözleşmelerinin ilgili maddesinde;
“Madde 7 – Sözleşme bedeline dahil olan giderler:
7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin Tüm binek araçların, iş kamyonlarının ve iş makinelerinin bakım- onarım, tamir masrafları ile her türlü vergi, resim, harç; her türlü muayene, trafik sigortası, araç takip sistemi, kasko giderleri (Sürücü ve Akaryakıt hariç) sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp idare tarafından yükleniciye ödenecektir.” Denilmiştir.
Araç kiralama sözleşmelerinin ilgili maddesinde de anlaşılacağı üzere araçların yakıtının ve şoför ihtiyacının idare tarafından karşılanacağı ancak aracın bakım, onarım ve tamir giderlerinin ilgili şirkete ait olduğu belirtilmiştir. Ancak yılı içerisinde bu araçların bozulması veya bakım onarım ihtiyaçlarının olması durumunda Belediyenin Makine İkmal Dairesi Başkanlığınca parçaların piyasadan doğrudan temin yöntemi ile alındığı, montajının yapıldığı ve fatura giderlerinin Büyükşehir Belediyesi adına kesildiği görülmüştür.
Yapılan incelemede kiralanan araçlar için 2024 yılı içerisinde Belediye bütçesinden 16.545.734,42 TL harcama yapıldığı tespit edilmiştir. Her ne kadar bu giderler için ilgili şirket ile yıl sonunda mahsuplaşma yapılsa da Belediy ye ait olmayan bu araçlar için yapılan giderlerin muhasebe kayıtlarına alınması sonucu, bilanço ve mizan hesaplarında rakamların olması gerekenden yüksek görünmesine ve doğru bilgi verilmemesine sebebiyet vermektedir. (Ejder A.Ş.’ye Meclis Kararı ile mahsuplaşma da yapılmamaktadır.)
Belediye Şirketlerinden ihale ile kiralanan araçların bakım onarım giderlerinin sözleşmesinde ilgili şirketlere ait olmasına rağmen Belediye bütçesinden karşılanması sonucu muhasebe kayıtlarında; 102 Banka hesabı, 150 İlk Madde ve Malzeme hesabı, 320 Emanetler hesabı, 360 Ödenecek Diğer Fon ve Kesintiler, 630 Bütçe Giderleri Hesabı, 830 Bütçe Giderleri hesabı, 835 Gider Yansıtma hesapları, 900 Gönderilecek Bütçe Ödenekleri hesabı, 905 Ödenekli Giderler hesapları ve doğrudan temin giderleri olduğundan fazla görünmüştür.
Kamu idaresi tarafından verilen cevapta özetle; bulgu konusu edilen hususlara uygun olarak işlem tesis edileceği ifade edilmiştir.
Belediye şirketlerinden ihale ile kiralanan araçların bakım onarım giderlerinin sözleşmesinde öngörüldüğü gibi ilgili şirketlere fatura edilerek Belediye bütçesinden karşılanmaması ve muhasebeleştirilmemesi gerekmektedir.