|
ÖZET: İhale süreçlerinde alınan nakit teminatların, süre bitiminde ilgili taraflara iade edilmemesi veya Hazineye gelir kaydedilmemesi durumu, 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 14. maddesi, teminatların iade edilmemesi durumunda izlenecek prosedürleri belirlemektedir. Bu kapsamda, teminat mektupları dışında kalan nakit teminatların, sürenin sona ermesiyle Hazineye aktarılması gerektiği vurgulanmaktadır.
Denetimlerde, alınan nakit teminatların süresinin dolmasına rağmen ilgililerine herhangi bir yazılı bildirim yapılmadığı ve bu nedenle iade veya Hazineye gelir kaydı işlemlerinin gerçekleştirilmediği ortaya çıkmıştır. 31 Aralık 2021 tarihi itibarıyla, bu teminatların idarenin muhasebe kayıtlarında hala yer aldığı gözlemlenmiştir. İlgili birimlerin, zaman aşımına uğramış teminatların ne kadarının Hazineye aktarılması gerektiği veya ne kadarının iade edilmesi gerektiği konusunda net bir bilgiye ulaşamadığı belirtilmektedir. Bu durumun düzeltilmesi amacıyla kamu idaresinin gerekli işlemleri başlattığı ifade edilmektedir. İlgili mevzuat çerçevesinde, teminatların zamanında iade edilmesi veya Hazineye kaydedilmesi için gereken adımların ivedilikle atılması önem arz etmektedir. |
BULGU: İhale Kapsamında Alınan Nakit Teminatların Süre Bitiminde İlgilisine İade veya Hazineye Gelir Kaydı İşleminin Gerçekleştirilmemesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
İhale kapsamında alınan nakit teminatların, süre sonunda ilgilisine iade veya Hazineye gelir kaydı işlemlerinin gerçekleştirilmediği görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İade edilemeyen teminatlar” başlıklı 14’üncü maddesinde; “ 13 üncü maddeye göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hallerde; yapım işlerinde kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından, diğer işlerde ise işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve bankasına iade edilir. Teminat mektubu dışındaki teminatlar sürenin bitiminde Hazineye gelir kaydedilir.” hükmü yer almaktadır. Anılan madde hükmüne göre, kurumlarca ihalelere ilişkin emanet olarak alınan nakit teminatların, belirtilen süreçlerden sonra ilgilileri tarafından alınmaması halinde Hazineye gelir kaydedilmesi gerekmektedir.
Yer verilen mevzuat çerçevesinde yapılan denetimlerde;
• 330-Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabında kayıtlı teminat süresi geçmiş nakit
teminatların bulunduğu,
İhale kapsamında alınan nakit teminatların iadesine ilişkin ilgilisine herhangi bir yazı tebliğ edilmediği,
Kabulü tamamlanan/garanti süresi dolan mal ve hizmet alımı ile yapım işine ilişkin kabul yapıldığına veya garanti süresinin dolduğuna dair ilgili harcama birimleri tarafından nakit teminatların kayıtlı tutulduğu birime (istekliye/yüklenicisine iadesine veya Hazineye gelir kaydedilmesi için gerekli işlemlerin tesisi edilmesine ilişkin) herhangi bir yazı yazılmadığı,
Böylece söz konusu nakit teminatların ilgilisine iade veya Hazineye gelir aktarımı işlemlerinin gerçekleştirilemediği, bundan dolayı da ilgili nakit teminatların 31.12.2021 tarihi itibariyle hala İdarenin muhasebe kayıtlarında görüldüğü,
tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen veri eksikliklerinden dolayı ilgili birimler için toplam nakit teminat tutarının ne kadarının zaman aşımı nedeniyle Hazineye aktarılması gerektiği, ne kadarının ilgilisine iadesi gerektiği hususları belirlenememektedir. Anılan Kanun hükmü gereğince işlemlerin ivedilikle tesis edilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
Kamu İdaresi, gerekli düzeltici işlemlerin tesis edilmesini teminen çalışmalara başladığını bildirmiştir.