ÖZET: İhale karar damga vergisinin hesaplanmasında yapılan hatalar, 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. İncelemeler, damga vergisinin, sözleşme bedeli yerine yalnızca bir yıllık kira bedeli üzerinden hesaplandığını göstermektedir. 488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun ilgili maddeleri, damga vergisinin mükelleflerinin kağıtları imzalayanlar olduğunu ve resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait belgelerin damga vergisine tabi olduğunu belirtmektedir. Kira sözleşmeleri, kira bedeli üzerinden binde 1,89 oranında, ihale kararları ise binde 5,69 oranında damga vergisine tabi tutulmalıdır.

Denetim bulguları, 2886 sayılı Kanun çerçevesinde gerçekleştirilen kiralamalarda, ihale karar damga vergisinin toplam sözleşme bedeli üzerinden alınması gerektiği halde, yalnızca ilk yıl kira bedeli üzerinden alındığını ortaya koymuştur. Bu durum, mevzuat hükümlerine aykırıdır. İlgili idare, bu tespitler doğrultusunda gerekli düzeltici adımları atacağını belirtmiştir.

Sonuç olarak, belediyelerin taşınmaz kiralamalarına ilişkin ihale kararlarından, ihale bedeli üzerinden binde 5,69 oranında damga vergisi alınması gerekmektedir. Bu durum, hem yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi hem de kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: İhale Karar Damga Vergisinin Bir Yıllık Kira Bedeli Üzerinden Hesaplanması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Sözleşme bedeli üzerinden hesaplanması gereken ihale karar damga vergisinin bir yıllık kira bedeli üzerinden hesaplandığı görülmüştür.
488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun “Konu” başlıklı 1’inci maddesinde;
“Bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtlar Damga Vergisine tabidir.
Bu kanundaki kağıtlar terimi, yazılıp imzalamak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade eder.
• • • ,
“Mükellef” başlıklı 3’üncü maddesinde ise;
“Damga vergisinin mükellefi kağıtları imza edenlerdir.
Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kağıtların Damga Vergisini kişiler öder.
hükümleri yer almaktadır.
Kanun’a ekli “Damga vergisine tabi kağıtlar” başlıklı (1) sayılı tabloda kira mukavelenamelerinin mukavele süresine göre kira bedeli üzerinden binde 1,89 oranında damga vergisine tabi olduğu ifade edilmiştir. Aynı tablonun “II) Kararlar ve mazbatalar” başlığı altında ise ihale kanunlarına tabi olan veya olmayan resmi daire ve kamu tüzel kişiliğini haiz kurumların her türlü ihale kararlarının binde 5,69 oranında damga vergisine tabi olduğu belirtilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, sözleşme bedelinin tamamı üzerinden binde 1,89 oranında kira sözleşme damga vergisi, ihale bedeli üzerinden ise binde 5,69 oranında ihale karar damga vergisi alınması gerekmektedir.
Yapılan incelemede; 2886 sayılı Kanun kapsamında yapılan kiralamalara ilişkin olarak; ihale karar damga vergilerinin toplam sözleşme bedeli üzerinden alınması gerekirken sadece ilk yıl kira bedeli üzerinden alındığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından gerekli çalışmaların yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca; belediyenin taşınmaz kiralamalarına ilişkin ihale kararlarından ihale bedeli üzerinden binde 5,69 oranında ihale karar damga vergisi alması gerekmektedir.