|
ÖZET: İhaleli işler kapsamında alınan nakit teminatların, yasal süre olan iki yıl dolmasına rağmen ilgililerine iade edilmediği veya bütçeye gelir kaydedilmediği tespit edilmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 14. maddesi gereğince, mal ve hizmet alımlarında teminatların kabul tarihinden veya garanti süresinin sona ermesinden itibaren, yapım işlerinde ise kesin hesap ve kabul tutanağının onaylanmasından sonra iki yıl içinde iade edilmesi gerekmektedir. İlgililere yapılacak bildirim üzerine talep edilmeyen teminatların, sürenin sona ermesiyle Hazineye gelir kaydedilmesi zorunludur.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri de benzer düzenlemeleri içermekte olup, idarelerin yazılı bildirimine rağmen talep edilmeyen nakit teminatların bütçeye gelir kaydedileceği belirtilmiştir. İdarelerin, iki yıllık sürenin sona ermesinin ardından ilgili yükleniciye nakit teminatın iadesine dair bildirimde bulunması ve talep edilmeyen teminatların bütçeye kaydedilmesi gerekmektedir. Yapılan incelemeler, bu süreçlerin yeterince işletilmediğini ortaya koymuştur. Sonuç olarak, nakit teminatların iade sürecinin etkin bir şekilde yönetilmesi, yazılı bildirimlerin yapılması ve talep edilmeyen teminatların bütçeye kaydedilmesi, idarenin sorumluluğundadır. İdare, bu konudaki eksiklikleri kabul etmiş ve düzeltici adımlar atılacağına dair taahhütte bulunmuştur. |
BULGU: İhaleli İşler Kapsamında Alınan Nakit Teminatların Süresinde İlgilisine İade Edilmemesi veya Gelir Kaydedilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından mal, hizmet veya yapım işleri ihaleleri kapsamında alınan nakit teminatlardan bazılarının Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nda öngörülen yasal süre olan iki yıllık süreyi doldurmuş olmasına rağmen ilgilisine iadesine veya bütçeye gelir kaydına yönelik işlemlerin yapılmadığı görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 14’üncü maddesine uyarınca, nakit olarak alınan teminatların, mal ve hizmet alımlarında kabul tarihinde veya varsa garanti süresinin bitim tarihinde, yapım işlerinde ise kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından itibaren iki yıl içinde iade olunmayanlardan İdarenin ilgililerine yapacağı bildirim üzerine talep edilmeyenlerin, iki yıllık sürenin bitimi ile Hazineye gelir kaydı için gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 330-Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabına ilişkin işlemlerin açıklandığı 258’inci maddesindeki düzenlemeler de benzer hükümler içermekte olup idarelerin yazılı bildirimine rağmen süresinde talep edilmeyen nakit teminatların bütçeye gelir kaydedileceği ifade edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, bu kapsamda nakit teminatı bulunan idareler tarafından 2 yıllık sürenin sonunu müteakiben öncelikle ilgili yükleniciye nakit teminatın iadesine dair bildirimde bulunulmalı ve talep edilmeyen nakit teminatın yine bu 2 yıllık sürenin bitmesi veya herhalde 10 yıllık genel zamanaşımı süresi geçtikten sonra bütçeye gelir kaydedilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda, kabulü yapılan veya garanti süresini dolduran mal, yapım ve hizmet alımı ihaleleri kapsamında alınan nakit teminatların iadesi için İdare tarafından iade bildiriminde bulunulmadığı ve bu nedenle de zamanaşımı sürelerinin işletilemediği tespit edilmiştir.
İdare tarafından, tenkit konusu hususa iştirak edilmiş olup düzeltici işlemlere başlanacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, teminatların iadesine ilişkin süreçlerin işletilmesi ve söz konusu nakit teminatların iadesinin gerçekleştirilmesi, İdarenin yazılı bildirimine rağmen süresi içerisinde talep edilmeyen nakit teminatların da bütçeye gelir kaydedilmesi gerekmektedir.