İhtiyaçların, Parasal Limitlerin Altında Kalmak Amacıyla Parçalara Bölünerek Doğrudan Teminle Karşılanması (Sayıştay)

BULGU: İhtiyaçların, Parasal Limitlerin Altında Kalmak Amacıyla Parçalara Bölünerek Doğrudan Teminle Karşılanması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

İhale usulleri ile yapılması gereken bazı alımların, parasal limitlerin altında kalacak şekilde kısımlara bölünerek doğrudan teminle yapıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde idarelerin, Kanun’a göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanmasını sağlamakla sorumlu olduğu, Kanun’a göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulünün temel usuller olduğunu düzenlenmiştir.
Ayrıca bütün ihale uygulama yönetmeliklerinin (Mal, hizmet ve yapım ihalelerinin) “Temel ilkeler” başlıklı maddeleri ile benzer hükümler içeren düzenlemelerinde; eşik değerlerin veya parasal limitlerin altında kalmak amacıyla alımların kısımlara bölünemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda zikredilen mevzuat hükümlerinden, idarelerin salt parasal limitin altında kalmak ve ihale yoluyla karşılanması gereken bir ihtiyacı doğrudan teminle karşılamak amacıyla mal ve hizmet alımları ile yapım işlerini kısımlara bölemeyecekleri anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, idarenin aynı nitelikteki, aynı tarihli ve aynı birimin ihtiyacı olan alımlarını parasal limitin altında kalmak amacıyla kısımlara bölerek 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesinin (d) bendine göre doğrudan temin yoluyla gerçekleştirdiği tespit edilmiştir. Aşağıdaki tabloda, İdarenin 2022 yılında bu kapsamda doğrudan temin ile yapmış olduğu bazı alımlara ilişkin örneklere yer verilmiştir. (2022 yılında büyükşehir belediyesi dahilinde bulunmayan idareler için doğrudan temin limiti 72.752,00 TL’dir.)
Tablo 9: Doğrudan Teminle Satın Alınan Aynı Nitelikteki Mal ve Hizmetler

Sonuç olarak, İdarenin benzer nitelikteki alımlarını kısımlara bölerek doğrudan teminle karşılaması nedeniyle temel ihale usullerinin uygulanmaması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.