ÖZET: İlan ve Reklam Vergisi ile ilgili denetimlerin yetersizliği, 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda belirgin bir şekilde ortaya konmuştur. Belediye sınırları içinde bazı mükelleflerin İlan ve Reklam Vergisi tahakkuk kayıtlarının bulunmadığı, ayrıca ilan ve reklam hizmeti sunan şirketlerin vergi beyannamelerinin eksik olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, belediye bütçesinde önemli bir gelir kaybına yol açmaktadır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, ilan ve reklamların vergiye tabi olduğunu ve mükelleflerin bu vergiyi zamanında beyan edip ödemekle yükümlü olduğunu belirtmektedir.

Yapılan denetimlerde, belediye sınırları içinde İlan ve Reklam Vergisi mükellefi olması gereken gerçek ve tüzel kişilerin tespitine yönelik herhangi bir çalışma yapılmadığı görülmüştür. Ayrıca, ilan ve reklam işini düzenli olarak yürüten işletmelerin, belediyeye sunmuş olduğu beyannamelerin eksikliği dikkat çekmektedir. Bu durum, belediyenin gelir kaybını artırmaktadır. Kamu idaresi, bu konudaki eksikliklerin giderilmesi için gerekli çalışmalara başladığını ifade etmiştir.

Sonuç olarak, Mali Hizmetler Müdürlüğü, Ruhsat Denetim Müdürlüğü ve Zabıta Müdürlüğü’nün iş birliği içinde çalışarak, ilan ve reklam vergisine tabi işyerlerine ait mükellefiyet kayıtlarını oluşturması ve verginin tahakkuk ile tahsilatını gerçekleştirmesi gerekmektedir. Bu adımlar, belediyenin gelir kaybını önlemek için kritik öneme sahiptir.

BULGU: İlan ve Reklam Vergisi ile İlgili Denetim ve Kontrollerin Yapılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Belediye sınırları içerisinde bulunan bazı İlan ve Reklam Vergisi mükelleflerinin İlan ve Reklam Vergisi tahakkuk kayıtlarının olmadığı, ilan ve reklam veren ve bu işi mutat meslek olarak yapan şirketin ilan ve reklam vergi beyannamesinin olmadığı, bu nedenle belediye bütçesinin gelir kaybına uğradığı görülmüştür.

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 12’nci, 13’üncü ve 16’ncı maddelerinde;

“Konu:

Belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü İlan ve reklam, İlan ve Reklam Vergisine tabidir.

Mükellef ve sorumlu:

İlan ve Reklam Vergisinin mükellefi, yurt dışından gönderilen ilan ve reklamlar dâhil olmak üzere, ilan ve reklamı kendi adına yapan veya yaptıran gerçek veya tüzelkişilerdir.

İlan ve reklam işlerini mutat meslek olarak ifa edenler, başkaları adına yaptıkları ilan ve reklamlara ait vergileri mükellefler adına ilgili belediyeye yatırmaktan sorumludurlar.

Verginin tarhı ve ödenmesi:

Vergiye tabi ilan ve reklamlarda, ilan ve reklam işinin mükellefçe yapılması halinde ilan veya reklam işinin yapılmasından önce mükellef tarafından, ilan ve reklam işinin bu işi mutad meslek olarak ifa edenler tarafından yapılması halinde ilan ve reklam işini yapanlarca ilan veya reklamın yapıldığı ayı takip eden ayın 20 nci günü akşamına kadar verilecek beyanname üzerine, tarh ve tahakkuk ettirilir. Beyannameler vergi tarifesinin 1, 2, 3, 4, 5 ve 6 ncı bentlerinde yazılı ilan ve reklamlarda bunların yayınlandığı, dağıtıldığı veya teşhir edildiği mahallin belediyesine verilir.

İlan ve Reklam Vergisi, beyanname verme süresi içinde ödenir. Şu kadar ki belediye meclisleri vergi tarifesinin 1, 2 ve 4 üncü bentlerinde yazılı yıllık ilan ve reklamlara ait vergileri, yılı içinde, iki eşit taksitte almaya yetkilidirler.

İlan ve Reklam Vergisinin ödendiğinin belgelendirilmesi yönünden ilgili belediyeler gerekli usulleri ihdas edebilirler.” hükümleri yer almaktadır.

Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, belediye sınırları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın, İlan ve Reklam Vergisine tabi olduğu, İlan ve Reklam Vergisi mükellefinin ilan ve reklamı kendi adına yapan veya yaptıran gerçek veya tüzel kişiler olduğu belirtilmiştir. İlan ve reklam işinin mükellefçe yapılması halinde ilan veya reklam işinin yapılmasından önce mükellef tarafından verilecek beyanname üzerine, tarh ve tahakkuk ettirileceği ve Belediye Meclislerince alınacak karar üzerine iki eşit taksitte ödenebileceği hüküm altına alınmıştır.

Yapılan incelemede, idarece belediye sınırları içerisinde ilan ve reklam vergisi mükellefi olması gereken gerçek ve tüzel kişilerin tespiti için herhangi bir çalışma yapılmadığı, ilan ve reklam işini mutat meslek olarak yapan işletmenin idareye sunduğu herhangi bir beyannamesinin olmadığı tespit edilmiştir. Bu durum belediyeyi gelir kaybına uğratmaktadır.

Kamu idaresi cevabında, bulgu konusu hususa ilişkin gerekli çalışmalara başlanıldığı ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, Mali Hizmetler Müdürlüğü, Ruhsat Denetim Müdürlüğü ve Zabıta müdürlüğü koordineli olarak çalışmalı, ilan reklam vergisine tabi işyerlerine ait mükellefiyet kayıtlarını oluşturarak verginin tahakkuk ve tahsilatını gerçekleştirmelidir.