|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay denetim raporları, il belediyesi sınırları içinde faaliyet gösteren bazı iş yerlerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin tesis edilmediğini ortaya koymuştur. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddeleri, belediye sınırları içinde gerçekleştirilen her türlü ilan ve reklamın vergilendirilmesi gerektiğini belirtmektedir. Bu bağlamda, iş yerleri tarafından asılan tabelalar ve diğer ilanlar üzerinden m2 başına belirlenen tutarda vergi alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemeler sonucunda, kamu idaresi sınırları içinde 7.505 aktif işletmenin bulunduğu, ancak yalnızca 2.408 iş yerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edildiği tespit edilmiştir. Özellikle avukat, mimar ve mühendis gibi meslek gruplarının mükellefiyetinin bulunmaması dikkat çekmektedir. 488 iş yeri üzerinde yapılan yoklamada, 244’ünün vergiye tabi olduğu ancak mükellefiyet tesis edilmediği görülmüştür. Kamu İdaresi, ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin tesis edilmesi için etkin bir yoklama ve takip mekanizması oluşturulacağını belirtmiştir. Ayrıca, ilan ve reklam vergisi gelirlerinin beklenenin altında kaldığı, bu vergi kaynağının daha verimli kullanılması gerektiği vurgulanmıştır. Gelecek süreçte, mükellefiyetin tesis edilmesi için gerekli adımların atılması önem arz etmektedir. |
BULGU: İlan ve Reklam Vergisi Mükellefiyeti Tesis Edilmeyen İşyerlerinin Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Kamu İdaresi sınırları içerisinde faaliyet gösteren bazı iş yerlerine ilişkin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin tesis edilmediği görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Konu” başlıklı 12’nci maddesinde; belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü ilan ve reklam için ilan ve reklam vergisine tabi olunacağı, “Mükellef ve Sorumlu” başlıklı 13’üncü maddesinde ise; ilan ve reklam vergisi mükellefinin, yurt dışından gönderilen ilan ve reklamlar dahil olmak üzere, ilan ve reklamı kendi adına yapan veya yaptıran gerçek veya tüzel kişiler olduğu, ayrıca ilan ve reklam işlerini mutat meslek olarak ifa edenlerin, başkaları adına yaptıkları ilan ve reklamlara ait vergileri mükellefler adına ilgili belediyeye yatırmakla sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan Kanun’un “Tarife ve Nispet” başlıklı 15’inci maddesinde; dükkân, ticari ve sınai müesseseler ile serbest meslek erbaplarınca çeşitli yerlere asılan ve takılan levha, yazı, resim gibi her çeşit sabit ilan ve reklamlar ile ışıklı veya projeksiyonlu ilan ve reklamların metrekaresinden yıllık olarak alınabilecek taban ve tavan tutarlar belirlenmiştir.
Aynı Kanun’un “Vergi ve Harç Tarifelerinin Tespiti” başlıklı 96’ncı maddesinde; 15’inci maddede belirtilen vergi ve harç tarifelerinin Kanun’da belirlenen alt ve üst sınırları aşmamak üzere Cumhurbaşkanı tarafından tespit edileceği hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; belediye sınırları içerisinde faaliyet gösteren iş yerleri tarafından asılan tabela, levha, ışıklı tabela vb. aracılığıyla yapılan her çeşit ilan ve reklamlardan m2 başına Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen tutarda ilan ve reklam vergisi alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Vergi Dairesi Müdürlüğünden alınan aktif mükellef listesinde Kamu İdaresi sınırları içinde 7.505 aktif işletmenin kayıtlı olduğu, ancak İdare tarafından ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti tesis edilen 2.408 adet iş yerinin olduğu tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede, İdareden alınan ilan reklam vergisi mükellef listesinde avukat, mimar, mühendis, serbest muhasebeci mali müşavir ve muayenehane gibi yerlere herhangi bir mükellefiyet tesis edilmediği görülmüştür. İdare ile yapılan çalışmada belirtilen alanlarda faaliyet gösteren 488 adet işyeri için yapılan yoklamada 244 tanesinin ilan ve reklam vergisine tabi olduğu buna karşın herhangi bir mükellefiyet tesis edilmediği görülmüştür.
Kamu İdaresi cevabında, ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin tesis edilmesi noktasında etkin bir yoklama ve takip mekanizması oluşturularak ilan ve reklam vergisi tahakkuk ve tahsilatında etkinliğin artırılmasına azami özen gösterileceği ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından İlan ve reklam vergisi gelirlerinin olması gerekenden daha düşük kaldığı, söz konusu vergi kaynağının daha verimli bir şekilde kullanılması gerektiği ve bundan sonraki süreçte ilan ve reklam vergisi mükellefiyetinin tesis edilmesi noktasında etkin bir yoklama ve takip mekanizması oluşturulması gerekmektedir.