BULGU: İlçe Belediyelerinin Görev ve Yetki Alanında Bulunan Emlak Vergilerinin Tarh, Tahakkuk ve Tahsilat İşlemlerinin Büyükşehir Belediyesince Yapılması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu ve ikincil mevzuatı gereğince ilçe belediyeleri tarafından tarh, tahakkuk ve tahsilatı yapılması gereken bina, arsa ve arazi vergileri ile ilgili olarak Mardin Büyükşehir Belediyesi mali tablolarında ve gelir otomasyon programında yersiz tahakkukların bulunduğu görülmüştür.
Anılan Kanunun verginin tarh ve tahakkukunu düzenleyen 11’inci maddesinde bina, arsa ve arazi vergilerinin “ilgili belediye” tarafından tarh ve tahakkuk ettirilip, tahsil edileceği, 17 sıra no.lu Emlak Vergisi Genel Tebliği’nin 3’üncü maddesinde de “Belediyeler” deyiminden, büyükşehirlerde ilçe belediyelerini, diğer il ve ilçelerde bu il ve ilçelerdeki belediyeleri, il ve ilçe merkezi olmayan yerlerde ise kasaba belediyelerinin anlaşılması gerektiği ifade edilmiştir. Buna göre; herhangi bir büyükşehir belediyesi sınırları içerisinde emlak vergilerinin tarh, tahakkuk ve tahsilatı ile ilgili büyükşehir belediyeleri yetkili değildir. Yukarıda bahsedilen mevzuat gereği bu vergiler ilçe belediyelerin görev ve yetki alanındadır.
Mardin Büyükşehir Belediyesi mali tablolarında 31.12.2022 itibariyle emlak vergilerine ilişkin tahakkuk bilgileri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
Tablo 7: Tahakkuk Eden Emlak Vergileri

Hesap Kodu / Adı Vergi Türü Toplam Tahakkuk (TL)
121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Bina Vergisi 2.023.898,34
121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Arsa Vergisi 744.120,45
121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Arazi Vergisi 24.737,60
TOPLAM TOPLAM 2.792.756,39

Yapılan incelemede, yukarıda belirtilen mevzuat gereği Büyükşehir Belediyesi mali tablolarında ve gelir otomasyon sisteminde 10.924 adet sicile ait toplam 2.792.756,39 TL tutarında emlak vergisi tahakkukunun bulunduğu ve bunlarla ilgili yıl içinde 11.011,55 TL tahsilat yapıldığı tespit edilmiştir.
Aynı hususun İdarenin 2021 Sayıştay Denetim Raporu’ nda yer almasına rağmen 2022 yılında da devam ettiği görülmüştür.
Kurum cevabında; bulgu konusu hususa katılındığı, konunun 2023 yılı kayıtlarında düzeltildiği ve işlemlerin ilgili ilçe belediyelerine devredildiği bildirilmiştir.
Sonuç olarak, Mardin Büyükşehir Belediyesi mali tablolarında ve gelir otomasyon sisteminde yer almaması gereken emlak vergilerine ilişkin tahakkuklar ile ilgili olarak kullanılan gelir otomasyon programındaki mükellefiyet sicil bilgileri incelenmeli ve tespit edilenlerin gelir kaybına sebebiyet verilmemesi için ilgili ilçe belediyesine devredilmesi ve bu tahakkukların terkin edilmesi gerekmektedir.


ÖZET: Mardin Büyükşehir Belediyesi, 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporu’na göre, ilçe belediyeleri tarafından tarh, tahakkuk ve tahsil edilmesi gereken emlak vergileriyle ilgili yersiz tahakkuklar içermektedir. 31.12.2022 itibarıyla toplam 2.792.756,39 TL tutarında emlak vergisi tahakkuku tespit edilmiş, ancak yalnızca 11.011,55 TL tahsilat yapılmıştır. 2021 raporunda da belirtilen bu durum, 2022 yılında da devam etmiştir. Kurum, 2023 yılı kayıtlarında düzeltme yapıldığını ve işlemlerin ilçe belediyelerine devredildiğini bildirmiştir.