|
ÖZET: Kamu görevine atanacak bireyler hakkında yapılan arşiv araştırmalarının sonuçları, 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda değerlendirilmektedir. Bolu’daki personel şirketi aracılığıyla işe alınanlardan, arşiv araştırması sonucunda adli sicil kaydı bulunanların, Değerlendirme Komisyonu tarafından herhangi bir inceleme yapılmadan göreve başlatıldığı tespit edilmiştir. 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nun 3. maddesi, kamu görevine atanacaklar için arşiv araştırması yapılmasını zorunlu kılarken, 7. madde ise bu araştırmanın sonuçlarının değerlendirilmesi için bir komisyon kurulmasını öngörmektedir.
Değerlendirme Komisyonu, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonuçlarını nesnel bir biçimde inceleyerek, atamaya yetkili amire sunmakla yükümlüdür. Komisyon, en az beş kişiden oluşmalı ve başkanlık görevini bir üst kademe yönetici üstlenmelidir. Ancak, yapılan incelemelerde, adli sicil kaydı olan kişilerin değerlendirilmesi istenmesine rağmen, yalnızca başvurusu kabul edilmeyenler hakkında işlem yapılmıştır. Adli sicil kaydı bulunan ve başvurusu kabul edilen adayların, herhangi bir değerlendirme olmaksızın göreve başlatıldığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, kamu görevine atanacaklar için belirlenen mevzuat hükümlerine titizlikle uyulması gerekmektedir. Bu durum, kamu idaresinin şeffaflık ve güvenilirlik ilkesine uygun hareket etmesini sağlamak adına büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: İlk Defa veya Yeniden Kamu Görevine Atanacaklar Hakkında Yapılan Arşiv Araştırmasının Sonuçlarının Değerlendirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Boluyu Seviyorum Personel Şirketince sağlanan hizmetle işe alınan kişilerden arşiv araştırması sonucunda adli sicil kaydı olanların, haklarında Değerlendirme Komisyonunca bir değerlendirme yapılmadan işe başlatıldığı anlaşılmıştır.
7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nun 3’üncü maddesinin birinci fıkrasıyla, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında arşiv araştırmasının yapılması zorunlu kılınmıştır.
Kanun’un 7’nci maddesi ise “Değerlendirme Komisyonu” bahsini düzenlemekte olup, burada yer alan düzenlemeye göre Komisyonun amacı, yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesidir. Bu bağlamda kamu görevlerine uygunluğunun değerlendirilmesini sağlayacak yorum içermeyen olgusal verilerin, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimlerce ilgili kurum ve kuruluş bünyesinde kurulan Değerlendirme Komisyonuna iletilmesi ve Komisyonunun da kendisine iletilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirmelerini yazılı olarak atamaya yetkili amire sunması gerekmektedir.
Mezkûr Kanun 2’nci maddesinde Değerlendirme Komisyonunu, güvenlik soruşturması veya arşiv araştırması sonucunda elde edilen kişisel verilerin göreve atanma yönünden değerlendirildiği komisyon olarak tanımlamaktadır.
Kanun’un 7’nci maddesine göre teşkil edilecek Değerlendirme Komisyonunun, en üst yöneticinin görevlendireceği bir üst kademe yöneticisinin başkanlığında, teftiş/denetim, personel ve hukuk birimleri ile uygun görülecek diğer birimlerden birer üyenin katılımıyla başkan dâhil en az beş kişiden ve tek sayıda olacak şekilde oluşturulması gerekmekte olup, belediyelerde en üst kademe yönetici belediye başkanı olup “bir üst kademe yöneticisi”nin kim olduğunun ise norm kadro ve disiplin hükümleri içeren farklı mevzuatlarda yer alan düzenlemeler dikkate alınarak belirlenmesi gerekmektedir ki bu bağlamda yapılacak değerlendirme ile bu yöneticinin başkan yardımcısı olarak kabul edilmesi gerekir.
Yukarıdaki madde gereğince Değerlendirme Komisyonu, belediye başkan yardımcısının başkanlığında varsa teftiş/denetim, personel, hukuk birimleri ile uygun görülecek
diğer birimlerden birer üyenin katılımıyla başkan dahil en az beş kişiden ve tek sayıda olacak şekilde oluşturulmalıdır.
İnceleme esnasında adli sicil kaydı olanlar hakkındaki Komisyon değerlendirmesi istenmişse de yalnızca iş başvurusu kabul edilmeyenler hakkında Komisyonca değerlendirme yapıldığı anlaşılmış olup, adli sicil kaydı olan ve kaydında birden fazla suç bulunan kişilerden iş başvurusu kabul edilenlerin, tespit edilmiş veriler üzerinden hiçbir değerlendirme yapılmadan göreve başlatıldığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresince, kamu görevine engel teşkil etmediği değerlendirilen adaylar hakkında, Değerlendirme Komisyonu tarafından ayrıntılı bir inceleme yapıldığı ve bu komisyon değerlendirme raporunun üst amirin takdirine sunulduğu ve nihai kararın bu rapor doğrultusunda verildiği ifade edilmişse de göreve başlatılanlardan arşiv araştırması olumsuz sonuçlanan kişiler arasından rastgele seçilenler hakkında talep edilen değerlendirme raporları tarafımıza ibraz edilememiştir.
Sonuç olarak, kamu görevine atanacaklar ilk defa veya yeniden atanacaklar hakkında yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine uyulması gerekmektedir.