|
ÖZET: İlk madde ve malzeme hesabında çıkış işlemlerinin aylık dönemler itibarıyla gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, Büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinde yapılan incelemelerde, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 115. maddesine uygun olarak, tüketim malzemelerinin izlenmesi için belirlenen prosedürlerin uygulanmadığı görülmüştür. Bu durum, stoklar ile muhasebe kayıtları arasında uyumsuzluk yaratmakta ve mali tabloların güvenilirliğini tehdit etmektedir.
Yönetmelik, taşınır mal yönetimi çerçevesinde, tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesini ve bu işlemlerin aylık dönemler itibarıyla onaylı bir liste ile gerçekleştirilmesini öngörmektedir. Ancak yapılan denetimlerde, yıl içinde alınan çeşitli tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinin ocak ayından temmuz ayına kadar yapılmadığı saptanmıştır. Bu durum, kamu idaresinin mali yönetiminde risk oluşturmakta ve gerekli düzenlemelerin yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Kamu idaresi, denetim bulguları doğrultusunda gerekli adımların atılacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, 150- İlk madde ve malzeme hesabında izlenen değerlerin çıkışlarının, ilgili dönemi takip eden dönemlerde gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: İlk Madde ve Malzeme Hesabından Çıkışların Aylık Dönemler İtibarıyla Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
150- İlk madde ve malzeme hesabında izlenen değerlerin çıkışlarının aylık dönemler itibari ile yapılmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 115’inci maddesinde, kurum faaliyetlerinde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen tüketim malzemelerinin izlenmesi için 150- İlk madde ve malzemeler hesabının kullanımı düzenlenmiştir. İlk madde ve malzemelerin satın alınması, üretimi ile bağış ve yardım şeklinde bedelsiz edinilmesi sonucunda hesaba giriş kaydının yapılacağı ve tüketilmek amacıyla kamu idaresinin ilgili birimlerine verilen veya kullanılan, kişisel kusurlardan dolayı yok olma, kırılma, bozulma veya eskime gibi nedenlerle kullanılamayacak veya tüketilemeyecek hale gelenlerin ya da hurdaya ayrılanların ise kayıtlardan çıkarılacağı düzenlenmiştir.
Ancak ilgili maddede bahsedilen hususlar gerçekleşmeden hesaplardan çıkış yapılması veya bu hususlar gerçekleşmesine rağmen çıkış yapılmaması, kurumun ambarında bulunan stoklar ile muhasebe kayıtları arasında uyumsuzluk olmasına neden olmaktadır. Bu durum kurum için risk oluşturmakta aynı zamanda da mali tabloların hatalı olmasına sebep olmaktadır.
Ayrıca Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesinde; “Muhasebe kayıtlarında “150- İlk Madde ve Malzemeler Hesabı”nda izlenen tüketim malzemelerinin çıkışları için düzenlenen Taşınır İşlem Fişleri muhasebe birimine gönderilmez. Bunların yerine, kamu idarelerinde aylık dönemler itibarıyla tüketim malzemelerinin Taşınır II. Düzey Detay Kodu bazında düzenlenen onaylı bir listesi, ilgili dönemi takip eden dönemde, son dönem listesi ise en geç yılın son iş günü mesai bitimine kadar muhasebe birimine gönderilir.” hükmü yer almaktadır.
Yönetmelik’te tüketim malzemelerinin çıkış işlemleri için özel bir düzenleme öngörülmüştür. Bu doğrultuda tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinde kullanılan taşınır işlem fişleri yerine aylık dönemler itibariyle hazırlanan onaylı bir listenin ilgili dönemi takip eden dönemde üzere muhasebe birimine gönderilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, yıl içinde tüketim için alınan kamyon, otobüs lastikleri, mutfak araç ve gereçleri ve yemekhane mutfağı için alınan malzemeler de dahil olmak tüketim malzemelerinin çıkış işlemlerinin ocak ayından temmuz ayına kadar yapılmadığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında özetle; bulgu doğrultusunda gerekli çalışmaların yapılmaya başlanacağı ifade edilmiştir
Sonuç olarak, Yönetmelik hükümleri uyarınca 150- İlk madde ve malzeme hesabında izlenen değerlerin çıkışlarının ilgili dönemi takip eden dönemde yapılması gerekmektedir.