BULGU: İller Bankası Ortaklık Payının Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında Görülmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Karaman İl Özel İdaresinin 2024 yılı içinde İller Bankasına ödediği toplam 5.858.673,37 TL tutarındaki İller Bankası Ortaklık Payının 2024 yılı Bilançosunda 240-Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında gösterilmediği anlaşılmıştır.
6107 sayılı İller Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun’un “Ortaklık yapısı ve sermaye” başlıklı 4’üncü maddesinde; “(1) Bankanın ortakları il özel idareleri ve belediyelerdir. (2) Bankanın sermayesi 9.000.000.000 (dokuz milyar) Türk Lirasıdır. Bu Bakanlar Kurulu kararı ile beş katına kadar artırılabilir. (3) Sermaye tavanına ulaşıncaya kadar Bankanın ödenmiş sermayesine aşağıdaki kaynaklar eklenir: a) 2/7/2008 tarihli ve 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanuna göre her ay Maliye Bakanlığı ve İller Bankası tarafından dağıtılacak vergi gelirleri paylarının toplamı üzerinden aylık olarak yüzde iki oranında kesilecek miktarlar. b) Bankanın vergi ve diğer yasal yükümlülükler düşüldükten sonraki yıllık safi kârından yüzde otuz oranında ayrılacak pay. c) Diğer mevzuat hükümleri ile Banka sermayesine aktarılması uygun görülen paralar ile sermayeye eklenmek üzere yapılacak her türlü yardım ve bağışlar.” denilmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 240-Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabını açıklayan “Hesabın niteliği” başlıklı 178’nci maddesinde de “(1) Bu hesap, kanuni yetkilere dayanılarak mali kuruluşların sermayesine iştirak edilen tutarlar ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kar ve zararlar, bütçeye iade olunan tutarlar ile bu kuruluşlara ikrazen verilen ve mahsup edilen tutarların izlenmesi için kullanılır.” hükmü yer almaktadır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin söz konusu hükümlerine rağmen Karaman İl Özel İdaresinin, İller Bankası Anonim Şirketinin sermayesine iştirak edilmiş olan ortaklık payı kayıtlarda yer almadığından, yıl sonunda düzenlenen mali tablolar üzerinde 240- Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı gerçek durumu göstermemektedir.
Kamu idaresi, Karaman İller Bankası Ortaklık Payının 240-Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında gösterilmesine ilişkin çalışmanın 2025 yılında tamamlandığını, muhasebe kayıtlarına alınmak üzere işlem tesis edildiğini bildirmiştir.
2024 yılı Sayıştay Denetim raporunda denetim görüşü 2024 yılı mali tablolarına verilmektedir ve 2024 yılında Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin söz konusu hükümlerine rağmen Karaman İl Özel İdaresinin, İller Bankası Anonim Şirketinin sermayesine iştirak edilmiş olan ortaklık payı, kayıtlarda yer almadığından yıl sonunda düzenlenen mali tablolar üzerinde 240-Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabı gerçek durumu göstermemektedir.
Sonuç olarak Karaman İl Özel İdaresinin 2024 yılı içinde İller Bankasına ödediği toplam 5.858.673,37 TL tutarındaki İller Bankası Ortaklık Payının 240-Mali Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında gösterilmesi sağlanmalıdır.