|
ÖZET: İmar Kanunu kapsamında, otopark bedellerinin tahsil edilmediği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin, kendi parselinde otopark ihtiyacını karşılamayan yapılar için yapı ruhsat harcıyla birlikte tahsil edilmesi gereken otopark bedellerini almadığını ortaya koymuştur. 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 37. maddesi, otopark ihtiyacı olan binalara, gerekli otopark alanları ayrılmadıkça yapı izni verilmeyeceğini belirtmektedir. Ayrıca, Otopark Yönetmeliği’nin 10. maddesi, otoparklar inşa edilmeden yapı kullanma izni verilmeyeceğini vurgulamaktadır.
Otopark bedellerinin tahakkuk ve tahsil esasları, ilgili yönetmelik hükümlerine göre belirlenmekte ve bu bedellerin kamu bankalarında açılacak bir hesapta toplanması gerekmektedir. Yönetmelik, yapı ruhsatı verilmesi sırasında otopark bedelinin %25’inin peşin alınmasını, kalan kısmının ise yapı kullanma izni verilmeden önce tamamlanacak şekilde altı eşit taksitte tahsil edilmesini öngörmektedir. Ancak, yapılan incelemeler, bu bedellerin tahsil edilmediğini göstermektedir. Sonuç olarak, idarenin, otopark ihtiyacını kendi parselinden karşılamayan yapılardan yapı ruhsatı verilmesi sırasında tahsil edilmesi gereken otopark bedellerini takip etmesi ve zamanında tahsil etmesi gerektiği değerlendirilmektedir. |
BULGU: İmar Kanunu Uyarınca Alınması Gereken Otopark Bedellerinin Takip ve Tahsilinin Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Otopark ihtiyacını kendi parselinden karşılamayan yapılara ilişkin olarak yapı ruhsat harcıyla birlikte tahsil edilmesi gereken otopark bedellerine ilişkin tahsilatın yapılmadığı görülmüştür.
3194 sayılı İmar Kanunu’nun “Otoparklar” başlıklı 37’nci maddesinde otopark ihtiyacı bulunan bina ve tesislere lüzumlu otopark yeri tefrik edilmedikçe yapı izni, otopark tesis edilmedikçe de kullanma izni verilemeyeceği belirtilmiştir.
3194 sayılı İmar Kanunu’nun 37’nci ve 44’üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmış olan Otopark Yönetmeliği’nin “Yapı ruhsatı ve kullanma izinlerinin verilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinde yapılacak yapılara bu Yönetmelikte belirtilen esaslara göre otopark yerleri ayrılmadıkça yapı ruhsatı, bu otoparklar inşa edilip hazır hale getirilmedikçe de yapı kullanma izni verilemeyeceği belirtilmiştir.
Mezkûr Yönetmelik’in “Otopark bedelinin tespit, tahakkuk ve tahsili” başlıklı 12’nci maddesinde ise otopark bedellerinin tahakkuk ve tahsil esaslarının bu Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak ilgili idareler tarafından belirleneceği, otopark bedellerinin de kamu bankalarından herhangi birinde açılacak otopark hesabına yatırılacağı, otopark bedelinin % 25’i yapı ruhsatı verilmesi sırasında nakden, bakiyesi ise yapı kullanma izni verilmeden önce tamamlanmak kaydı ile en çok -otuz altı- ay içinde altı eşit taksitte ve kalan taksitlerin her yıl yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle tahsil edileceği, yapı ruhsatı düzenleme aşamasında %25’lik peşin ödenen kısım haricindeki ödemelere ilişkin taahhütname alınacağı hususları düzenlenmiştir.
Bu düzenlemelere göre otopark ihtiyacını kendi parselinden karşılamayan yapılara ilişkin olarak otopark bedelinin yapı ruhsatı verilmesi sırasında nakden tahsil edilmesi ve tahsil edilen otopark bedellerinin kamu bankalarından herhangi birinde açılacak otopark hesabına yatırılması, bu hesapta toplanan meblağa da yasaların öngördüğü faiz oranının uygulanması gerekmektedir.
Yapılan incelemede ihtiyacını kendi parselinden karşılamayan yapılardan, yapı ruhsatı verilmesi sırasında nakden tahsil edilmesi gereken otopark bedellerinin tahsil edilmediği görülmüştür.
Yukarıda ifade edildiği üzere İdarenin, otopark ihtiyacını kendi parselinden karşılamayan yapılardan, yapı ruhsatı verilmesi sırasında nakden tahsil etmesi gereken otopark bedellerini takip ve tahsil etmesi gerektiği değerlendirilmektedir.