İmar uygulaması neticesinde belediyeye intikal eden düzenleme ortaklık payları için amortisman uygulaması (Sayıştay)

Konyaaltı Belediyesi’nce gerçekleştirilen imar uygulamaları neticesinde meydana gelen değer artışları karşılığında “düzenleme ortaklık payı” olarak alınan arsa paylarının, bu araziler üzerine inşa edilen yeraltı ve yerüstü düzenleri ile söz konusu yeraltı ve yerüstü düzenlerine ilişkin amortisman işlemlerinin muhasebeleştirilmediği görülmüştür.

 Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 250-Arazi ve Arsalar Hesabının işleyişini açıklayan 165 inci maddesi’nde bedelsiz olarak kuruma intikal eden arsa ve arazilerin tespit edilen değerleri üzerinden bu hesaba borç ve 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedileceği,

 Üzerine inşaat yapılmak suretiyle veya başka şekillerde arsa ve arazi vasfı ortadan kaldırılarak başka bir maddi duran varlığa dönüştürülen veya eklenen arsa ve arazilerin, kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, tespit edilen yeni değeri üzerinden ilgili maddi duran varlık hesabına borç, varlığın kayıtlı değeri ile yeni değeri arasında lehte fark varsa tutarın 600-Gelirler Hesabına alacak (aleyhte fark varsa tutarı 630-Giderler Hesabına borç) kaydedileceği hükme bağlanmıştır.

Yine aynı yönetmeliğin 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri  Hesabı’nın niteliğini ve işleyişini açıklayan 166 ve 167 nci maddelerinde;

Bu hesabın herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için, yer altında veya yer üstünde inşa edilmiş kuruma ait her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, park ve benzeri yapıların izlenmesi için kullanılacağı,

 Bütçeye gider kaydıyla gerçekleştirilip, yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen yeraltı ve yer üstü düzenlerine ilişkin tutarların yatırımın tamamlanıp geçici kabulün yapılması ile birlikte, bu hesaba borç, 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına alacak kaydedileceği,

 Bu hesapta kayıtlı tutarlar ile bunlara ilişkin birikmiş amortismanların yıl sonunda yeniden değerlemeye tabi tutulması sonucu varlığın değerinde ortaya çıkan değer artışlarının bu hesaba borç, amortisman tutarındaki artışların 257-Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.

 Bu nedenle; Konyaaltı Belediyesi’nce gerçekleştirilen imar uygulamaları neticesinde İmar Kanunu çerçevesinde alınan düzenleme ortaklık paylarının 250-Arazi ve Arsalar Hesabında, 

 Düzenleme ortaklık payları üzerine inşaat yapılmak suretiyle veya başka şekillerde arsa ve arazi vasfı ortadan kaldırılarak yeraltı ve yerüstü düzenine dönüşenlerin 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabında, 

 Söz konusu yeraltı ve yerüstü düzenlerine ilişkin olarak hesaplanacak birikmiş amortismanların ise 257-Birikmiş Amortismanlar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.

 Kamu idaresi cevabında: “Belediyemizce yapılan imar uygulamaları neticesinde alınan D.O.P üzerine inşaat yapılmak suretiyle veya başka şekillerde arsa-arazi vasıfları kaldırılarak yer altı ve yerüstü düzenine dönüşenler ile ilgili olarak Belediyemiz Emlak ve İstimlak Müdürlüğü ile gerekli yazışmalar yapılmış olup, Düzenleme Ortaklık Payları neticesinde oluşturulan park alanlarına ilişkin liste müdürlüğümüze iletilmiştir. (EK-5) 251 Yer altı ve Yerüstü Düzenleri hesabına ve 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına gerekli kayıt işlemlerinin nasıl yapılması gerektiğine ilişkin çalışmalar devam etmekte olup,  kayıt işlemlerinin tamamlanmasını müteakip gerekli bilgi ve belgeler tarafınıza sunulacaktır.” denilmiştir.

 Sonuç olarak: İdare, tarafımızca belirtilen hususlar doğrultusunda gerekli çalışmanın yapılacağını bildirmekte olup, gelecek yıllarda yürütülecek denetimlerde bu konu izlenecektir.