ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi İdare’sinin indirim konusu yapılması gereken katma değer vergisi (KDV) tutarlarını 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi hesabında muhasebeleştirmediğini ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 153 ve 154. maddeleri, bu hesabın işleyişini düzenlemekte ve üretim girdisi olarak satın alınan mal veya hizmetlere ilişkin ödenen KDV’nin indirim konusu yapılmasını öngörmektedir. Ancak, kamu hizmeti üretiminde nihai tüketici olarak alınan mal veya hizmetler için ödenen KDV’nin indirim konusu yapılamayacağı belirtilmiştir.

Şişli Belediyesi’ne bağlı yedi bütçe içi işletme, hizmet üretimi için mal ve hizmet alımları gerçekleştirmektedir. Yapılan incelemeler, bu işletmelerin ödemiş olduğu KDV’nin 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabı’nda takip edilmediğini, bunun yerine 630-Giderler hesabına kaydedildiğini göstermiştir. Bu durum, 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabı’nın gerçeği yansıtmamasına ve 630-Giderler Hesabı’nın gereğinden fazla bilgi sunmasına yol açmaktadır.

Denetim bulguları doğrultusunda, İdare gerekli düzeltici işlemleri yapacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, İdare’nin KDV yükümlülükleri ve giderlerinin mali tablolarda doğru bir şekilde raporlanabilmesi için, bir bedel karşılığı satılmak üzere üretilen mal veya hizmetlerin üretim girdileri için ödenen KDV’nin 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabı’nda izlenmesi büyük önem taşımaktadır.

BULGU: İndirim Konusu Yapılması Gereken KDV’nin İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabında Muhasebeleştirilmemesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdare tarafından indirim konusu yapılması gereken katma değer vergisi tutarlarının 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi hesabında muhasebeleştirilmediği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 153 ve 154’üncü maddesinde, 191-İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabının niteliği ve işleyişi düzenlenmiştir. Söz konusu düzenlemelere göre, bir bedel karşılığı satmak üzere üretilen mal veya hizmetin üretim girdisi olarak satın alınan mal veya hizmete ilişkin olarak ödenen Katma Değer Vergisi indirim konusu yapılarak bu hesaba kaydedilecektir.
Bunun dışında kurumun satışa konu olmayan kamu hizmeti üretiminde nihai tüketici olarak kullanmak veya tüketmek üzere satın alınan mal veya hizmet için ödenen Katma Değer Vergisi indirim konusu yapılamayacaktır.
Şişli Belediyesi’ne bağlı 7 adet bütçe içi işletme bulunmaktadır. Bu işletmeler bir bedel karşılığı satmak üzere hizmet üretmekte, bu hizmetlerin üretimi için ise mal ve hizmet alımlarında bulunmaktadır. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ışığında, bütçe içi işletmelerin ürettiği hizmetlerde kullanılmak üzere satın alınan mal ve hizmet alımlarına ilişkin olarak ödenen katma değer vergisinin indirim konusu yapılması ve 191-İndirilecek Katma Değer Vergisi hesabında takip edilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, bütçe içi işletmelerin ödemiş olduğu KDV tutarlarının 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabında takip edilmediği, bunun yerine 630-Giderler hesabına alınarak doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir. Yapılan bu işlem sonucunda 191- İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabı gerçeği yansıtmadığı gibi 630-Giderler Hesabının olması gerekenden daha fazla tutarda bilgi sunmasına neden olmaktadır.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; bulgu hakkında gerekli düzeltici işlemin tesis edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, İdarenin KDV yükümlülükleri ve giderlerine ilişkin bilginin tam ve güvenilir olarak mali tablolarda raporlanmasını teminen bir bedel karşılığı satılmak üzere üretilen mal veya hizmetlerin üretim girdileri için ödenen KDV’nin 191-İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabında izlenmesi gerekmektedir.