| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Manisa Ulaşım Hizmetleri Makine Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nde bazı işçilere, 4857 sayılı İş Kanunu’nda belirtilen yıllık 270 saatlik fazla çalışma sınırının aşılarak, 540 saate kadar fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili mevzuata aykırıdır ve işçilere yasal sınırın üzerinde fazla çalışma yaptırılmaması gerekmektedir. |
BULGU: İş Kanunu Kapsamında Çalıştırılanlara Kanunda Yazılı Sınırın Üzerinde Fazla Çalışma Yaptırılması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Manisa Ulaşım Hizmetleri Makine Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, uhdesinde istihdam olunan bazı işçilere, 4857 sayılı İş Kanunu’nda azami süre olarak belirtilen yıllık 270 saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
4857 sayılı Kanun’un “Fazla Çalışma Ücreti” başlıklı 41’inci maddesinin sekizinci fıkrasında “Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamaz.” denilmiş; aynı maddenin son fıkrasında ise fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışmanın ne şekilde uygulanacağının çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği belirtilmiştir.
Anılan Kanun’un verdiği bu yetkiye dayanılarak 06.04.2004 tarih ve 25425 sayılı Resmi Gazete’de “İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği” yayımlanmıştır. Söz konusu Yönetmelik’in “Fazla Çalışmada Sınır” başlıklı 5’inci maddesi; “Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamaz. Bu süre sınırı, işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkindir…” hükmünü amirdir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, bir işçinin bir yılda en fazla 270 saat fazla çalışma yapabileceği anlaşılmaktadır.
Yapılan inceleme sonucunda Manisa Ulaşım Hizmetleri Makine Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi istihdam edilen işçilerden 30 kişinin, 270 saati aşacak şekilde 540, 487, 451, 444, 435 saat gibi fazla çalışma sürelerinin 4857 sayılı Kanun’da belirlenen üst limiti aştığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, Manisa Ulaşım Hizmetleri Makine Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi uhdesinde istihdam olunan otobüs şoförü ve otopark görevlilerinin büyük çoğunluğu için 4857 sayılı Kanun’da belirlenen üst limitin aşıldığı görülmüştür. Söz konusu mevzuat uyarınca işçilere bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla çalışma yaptırılmaması gerekmektedir.