|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Tıp Fakültesi Hastanesi’nde istihdam edilen sürekli işçilerin, 4857 sayılı İş Kanunu’nda belirtilen yıllık 270 saatlik fazla çalışma sınırını aştığını ortaya koymuştur. Rapor, işçilerin fazla çalışma sürelerinin onay alınarak yapılması gerektiğini ve yıllık toplam fazla çalışma süresinin 270 saati geçemeyeceğini vurgulamaktadır. Ayrıca, çalışma sürelerinin haftada en fazla 45 saat olması gerektiği ve bu sürelerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından belirlenen yönetmelik çerçevesinde düzenleneceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemelerde, hastanede çalışan 52 işçiye yıllık 270 saat ile 500 saat arasında, 23 işçiye ise 500 saatin üzerinde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi, Rektörlük tarafından döner sermaye birimlerinin bu konuda uyarıldığını ve işçilerin 4857 sayılı İş Kanunu’na uygun olarak yıllık en fazla 270 saat fazla çalıştırılacağına dair açıklama yapmıştır. Ancak, mevcut durum, işçilerin fazla mesai sürelerinin yasal sınırları aşarak çalıştırıldığını göstermektedir. Sonuç olarak, Tıp Fakültesi Hastanesi’nde çalışan işçilerin fazla mesai sürelerinin, 4857 sayılı İş Kanunu’na uygun olarak 270 saatle sınırlı tutulması gerekmektedir. Aksi takdirde, işveren veya vekiline idari para cezası uygulanacağı ifade edilmektedir. |
BULGU: İşçilerde Yıllık Fazla Çalışma Saatinin Aşılması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Tıp Fakültesi Hastanesinde istihdam edilen sürekli işçilere 4857 sayılı İş Kanunu’nda azami süre olarak belirtilen yıllık 270 saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinde fazla saatlerle çalışmak için işçinin onayının alınması gerektiği ve fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı, “Çalışma süresi” başlıklı 63’üncü maddesinde ise genel olarak çalışma süresinin haftada en çok kırk beş saat olacağı, aksi kararlaştırılmamışsa bu sürenin haftanın çalışılan günlerine eşit olarak bölünerek uygulanacağı ve çalışma sürelerinin 41’inci maddede belirtilen esaslar çerçevesinde uygulama şekillerinin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle düzenleneceği belirtilmiştir.
06.04.2004 gün ve 25425 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla çalışmada sınır” başlıklı 5’inci maddesinde fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı ve bu süre sınırının, işyerlerine veya yürütülen işlere değil işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu ifade edilmiştir.
Ayrıca 4857 sayılı İş Kanunu’nun “İşin düzenlenmesine ilişkin hükümlere aykırılık” başlıklı 104’üncü maddesinde de, Kanun’un 63’üncü maddesinde ve Yönetmelik’te belirlenen çalışma sürelerine aykırı olarak işçilerini çalıştıran işveren veya işveren vekiline idari para cezası verileceği belirtilmiştir.
Yukarıda mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde bir işçinin bir yılda en fazla 270 saat fazla çalışma yapabileceği, bu sınırın işyerlerine veya yürütülen işlere değil işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu ve bu sınıra aykırı olarak işçilerini çalıştıran işveren veya işveren vekiline idari para cezası verilebileceği anlaşılmaktadır.
Ancak hastanede istihdam edilen sürekli işçilerin fazla çalışmalarına yönelik yapılan incelemede, 52 işçiye 270 saat ile 500 saat arasında 23 işçiye ise 500 saatin üzerinde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında; Rektörlükçe döner sermaye birimlerinin eleştiri konusunda uyarıldığı ve döner sermayede daimi işçi olarak çalışan personele 4857 sayılı İş Kanunu’na uygun olarak yıllık en fazla 270 saat fazla çalışma yaptırılacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan işçilerin fazla mesai sürelerinin 4857 sayılı İş Kanunu’na uygun olarak 270 saatten fazla çalışma yaptırılmaması gerekmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr
EKLER
EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU
| Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu | Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu | Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu | Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu |
| Bulgu Adı | Yıl/Yıllar | İdare Tarafından Yapılan İşlem |
Açıklama |
| Kamu İhale Kurulunun Yazılı İzni Olmadan Doğrudan Temin Limitinin Aşılması | 2022 | Yerine Getirilmedi |
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda bulgu konusu yapılmıştır. |
| Mal Alımına Yönelik İhtiyaçların Kısımlara Bölünmek Suretiyle Doğrudan Temin Yoluyla Karşılanması | 2022 | Yerine Getirilmedi |
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda bulgu konusu yapılmıştır. |
| İşçilerin Kanunda Belirtilen Yıllık İzinlerinin Kullandırılmaması | 2022 | Yerine Getirilmedi |
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda bulgu konusu yapılmıştır. |
| İşçilerde Yıllık Fazla Çalışma Saatinin Aşılması | 2022 | Yerine Getirilmedi |
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda bulgu konusu yapılmıştır. |
| Döner Sermaye İşletmesinde Ön Mali Kontrol İşlemlerinin Yapılmaması | 2022 | Yerine Getirilmedi |
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda bulgu konusu yapılmıştır. |