|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde çalışan işçilerin, yasal olarak belirlenen fazla mesai süresini aştığını ortaya koymuştur. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 41. maddesi, bir işçinin yıllık fazla çalışma süresinin 270 saati geçemeyeceğini belirtmektedir. Bu düzenlemeye dayanan Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği de, bu sınırın işçilerin bireysel durumlarına göre uygulanacağını vurgulamaktadır. Ancak, hastanede yapılan incelemelerde, bazı işçilerin yıllık 800 saate kadar fazla mesai yaptığı tespit edilmiştir.
Hastane yönetimi, emekli olan ve COVID-19 nedeniyle hastalanan personel sayısındaki artış nedeniyle iş gücü açığı yaşandığını, bu nedenle fazla mesaiye başvurulduğunu açıklamıştır. Ancak, sağlık hizmetlerinin sürekliliği gerekçesiyle yapılan fazla mesai uygulamasının, yasal sınırları aşan bir şekilde gerçekleştirilmesi dikkat çekmektedir. Ayrıca, idari görevde bulunan işçilerin de bu fazla mesai uygulamasına dahil olduğu gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde, yasal düzenlemelere aykırı olarak işçilere yıllık 270 saati aşan fazla çalışma yaptırılması, ciddi bir sorun teşkil etmektedir. İşletme bünyesindeki işçilere, mevzuatta belirtilen süreler çerçevesinde çalışma imkanı sağlanması gerektiği değerlendirilmektedir. |
BULGU: İşçilere Yıl İçerisinde Mevzuatta Öngörülen Süreyi Aşacak Şekilde Fazla Mesai Yaptırılması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan işçilere 2021 yılı içerisinde ikiyüzyetmiş saati geçen sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinde bir işçi için fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamayacağı belirtilerek fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışmaların ne şekilde uygulanacağı hususunun çıkarılacak yönetmelikte gösterileceği ifade edilmiştir.
Bu madde hükmüne istinaden çıkarılan İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla Çalışmada Sınır” başlıklı 5’inci maddesinde ise Kanun’daki düzenlemeye paralel şekilde fazla çalışma süresi toplamının bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamayacağı bu süre sınırının işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkin olacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde görevli işçilere yıllık ikiyüzyetmiş saatin üzerinde sekizyüz saatte kadar fazla mesai yaptırıldığı görülmüştür.
Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi (Hastane) tarafından, emekliye ayrılmalar ve covid-19 salgını nedeniyle çok sayıda hastane çalışanının rahatsızlanması nedeniyle personel açığı ortaya çıktığı, sağlık hizmetlerinin kesintisiz bir şekilde devamlılığını sağlamak ve telafisi mümkün olmayan durumların yaşanmasını önlemek amacıyla işçilerin fazla mesai yapmalarının gerek görüldüğü ifade edilmiştir. Her ne kadar sağlık hizmetlerinin aksamaması nedeniyle fazla mesai yaptırıldığı söylenmiş olsa da, mevzuatta belirtilen süreleri aşacak şekilde fazla mesai yaptırılanlar arasında idari görevde bulunan işçiler de bulunmaktadır.
Söz konusu düzenlemeler uyarınca İşletme bünyesindeki işçilere bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla çalışma yaptırılmaması gerektiği değerlendirilmektedir.