ÖZET: Belediyede kadrolu işçilerin kıdem tazminatı karşılıklarının mevzuata uygun bir şekilde ayrılmadığı tespit edilmiştir. Sayıştay denetim raporlarına göre, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen esaslara uyulmamaktadır. Özellikle, 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı’nın kullanılmaması ve 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı’na yalnızca 185.000,00 TL kaydedilmesi, gereken tutarın çok altında bir ayrım yapıldığını göstermektedir.

İncelemeler sonucunda, belediyede 11 kadrolu işçi bulunduğu ve 2024 yılında emekli olan iki işçi için ödenen toplam kıdem tazminatının 1.866.244,66 TL olduğu dikkate alındığında, ödenen tutar ile ayrılan karşılıklar arasında önemli bir uyumsuzluk olduğu ortaya çıkmıştır. Bu durum, belediyenin kıdem tazminatı karşılıklarını tam olarak ayırmadığını ve mevzuata uygun işlem tesis etmediğini göstermektedir.

Sonuç olarak, belediyenin kadrolu işçilerin kıdem tazminatı karşılıklarını mevzuata uygun bir şekilde ayırması ve bu tutarları faaliyet giderleri olarak muhasebe kayıtlarına yansıtması gerekmektedir. Bu, hem yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi hem de mali şeffaflığın sağlanması açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: İşçilerin Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Eksik Ayrılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediyede kadrolu işçi statüsünde çalıştırılan personele ait kıdem tazminatı karşılıklarının mevzuata uygun ve tam olarak ayrılmadığı görülmüştür.

Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin, muhasebenin ilke ve kurallarının dayanağını oluşturan kavramların açıklandığı “Temel Kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinde; dönemsellik, kamu idarelerinin faaliyetlerinin belirli dönemlerde raporlanması ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanması, ihtiyatlılık ise, muhtemel risklere ve olaylara karşı Yönetmelik’te belirtilen durumlarda karşılık ayrılması olarak açıklanmıştır.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı’na ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 281’inci maddesinde; bu hesabın, belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları

karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı, 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 330’uncu maddesinde; bu hesabın, ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.

Mezkûr Yönetmelik’in “Hesabın İşleyişi” başlıklı 331’inci maddesinde ise; hesaplanan kıdem tazminatı karşılık tutarlarının 472 no.lu Hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydedileceği ve vadeleri bir yılın altına düşen kıdem tazminatı karşılıklarının bu hesaba borç, 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.

Yapılan incelemede; Belediyede 11 kadrolu işçi çalıştırıldığı, kurum mali tablolarında 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının hiç kullanılmadığı, 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına yapılan kayıt tutarının ise yalnızca 185.000,00 TL olduğu, dolayısıyla olması gerekenin oldukça altında eksik ayrıldığı görülmüştür. 2024 yılında emekli olan iki işçi için ödenen toplam kıdem tazminatı tutarının 1.866.244,66 TL olduğu dikkate alınırsa, ödenen kıdem tazminat tutarı ile toplam ayrılan kıdem tazminat tutarları arasında uyumsuzluk olduğu görülmektedir. Belediye tarafından kıdem tazminatı karşılığının tam olarak ayrılması hususunda mevzuata uygun işlem tesis edilmediği anlaşılmıştır.

Belediye tarafından, kadrolu işçilerin kıdem tazminatı karşılığının mevzuata uygun olarak ayrılması ve bu karşılık tutarlarının faaliyet gideri olarak muhasebe kayıtlarına yansıtılması gerekmektedir.