İşçilerin Mevzuatta Belirtilen Yıllık İzinlerinin Kullandırılmaması (Sayıştay)

BULGU: İşçilerin Mevzuatta Belirtilen Yıllık İzinlerinin Kullandırılmaması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

4857 sayılı İş Kanunu’na tabi olarak çalışan işçilerin sosyal hakları olan yıllık ücretli izinlerinin zamanında ve düzenli olarak kullandırılmadığı görülmüştür.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Yıllık ücretli izin hakkı ve izin süreleri” başlıklı 53’üncü maddesinin birinci fıkrasında; işyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verileceği hükmü yer almaktadır. “Yıllık ücretli iznin uygulanması” başlıklı 56’ncı maddede ise bu iznin 53’üncü maddede gösterilen süreler içinde işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesinin zorunlu olduğu hükme bağlanmıştır.
Tunceli Belediyesinde işçilerin personel izin durumu tablosu incelenmiştir. 4857 sayılı Kanun kapsamında çalışan söz konusu işçilerin yıllık izinlerinin düzenli bir şekilde kullandırılmadığı, işçilerin çoğunun geçmiş yıllardan devreden kullanılmayan ücretli yıllık izinlerinin bulunduğu tespit edilmiştir. 4857 sayılı Kanun’un 59’uncu maddesinde iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücretin hak sahiplerine ödeneceği belirtildiğinden, işçilerden bir kısmı izin kullanmaktan feragat ederek, emekli olduğu tarihteki yüksek ücretten izin parası alma yolunu tercih etmektedir. Oysa 56’ncı maddede belirtildiği üzere söz konusu iznin işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesi zorunludur.
Kamu idaresi bulgumuza iştirak etmiş olup birikmiş yıllık izinlerin kullandırılması için planlama yapıldığını ve çalışmaların başlatıldığını belirtmiştir.
Sonuç olarak, işçilerin anayasal bir hak olan dinlenme haklarını kullanmaları sağlanmalı, İdare ise 4857 sayılı Kanun’un 59’uncu maddesi gereğince yıllık ücretli izinleri, belediye hizmetlerini aksatmayacak biçimde, bir plan dâhilinde kullandırmalıdır.