|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde çalışan bazı işçilerin yıllık fazla çalışma sürelerinin 270 saati aştığı belirlenmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 41. maddesi, bir işçinin yıllık fazla çalışma süresinin 270 saati geçemeyeceğini vurgulamakta ve bu konunun yönetmeliklerle düzenleneceğini ifade etmektedir. İlgili yönetmelikte de, fazla çalışma süresinin işçilerin bireysel durumlarına bağlı olduğu belirtilmiştir.
Denetim sonucunda, hastanede bazı işçilere yıllık 270 saatin üzerinde fazla mesai yaptırıldığı tespit edilmiştir. İdare, bu durumu Kovid-19 salgını ve deprem gibi olağanüstü koşullara bağlayarak, hizmetlerin artırılması ve personel eksikliği nedeniyle mevcut işçilere fazla mesai yaptırıldığını savunmuştur. Ancak, kanunen belirlenen azami sürelerin aşılması, mevzuata aykırı bir durum olarak değerlendirilmektedir. Bu durum, işçi haklarının korunması açısından önemli bir sorun teşkil etmektedir. |
BULGU: İşçilerin Yıllık Fazla Çalışma Saati Sınırının Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan işçilere 2024 yılı içerisinde ikiyüzyetmiş saati geçen sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinde bir işçi için fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamayacağı belirtilerek fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışmaların ne şekilde uygulanacağı hususunun çıkarılacak yönetmelikte gösterileceği ifade edilmiştir.
Bu madde hükmüne istinaden çıkarılan İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla Çalışmada Sınır” başlıklı 5’inci maddesinde ise Kanun’daki düzenlemeye paralel şekilde fazla çalışma süresi toplamının bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamayacağı, bu süre sınırının işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkin olacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde görevli bazı işçilere yıllık ikiyüzyetmiş saatin üzerinde fazla mesai yaptırıldığı tespit edilmiş ve bulgu konusu yapılmıştır.
İdare bulguya verdiği cevapta; Kovid-19 salgını ve deprem felaketi nedeniyle hizmet noktalarının artırıldığını bu nedenle daha fazla personele ihtiyaç duyulduğunu, emeklilik, istifa vb nedenlerle personel sayısının azaldığını ancak, tasarruf tedbirleri nedeniyle yeni personel istihdam edilemediğini; bu nedenle mevcut işçilere fazla mesai yaptırıldığını ifade etmiştir.
İdare, her ne kadar kanuni sınırı aşan fazla mesai uygulamasının yaşanan salgın ve deprem nedeni ile gerçekleştirildiğini ifade etse de, bir işçiye Kanun’da öngörülen azami sürenin üzerinde mesai yaptırılmasının mevzuata aykırılık teşkil ettiği değerlendirilmektedir.