|
ÖZET: Belediyede istihdam edilen işçilerin fazla çalışma sürelerinin, 4857 sayılı İş Kanunu’nda belirlenen yıllık 270 saat sınırını aştığı tespit edilmiştir. İş Kanunu’nun 41’inci maddesinin sekizinci fıkrası, fazla çalışma sürelerinin yıllık toplamının bu sınırı geçemeyeceğini belirtmektedir. Ayrıca, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak yönetmeliklerle çalışma sürelerine ilişkin uygulamaların düzenleneceği ifade edilmiştir. Fazla çalışma ve sürelerle çalışma yönetmeliği de bu sınırın işçilerin şahsına özgü olduğunu vurgulamaktadır.
Denetim sonuçlarına göre, belediyede çalışan 27 personelden 12’sinin fazla çalışma süreleri yasal sınırları aşmıştır. Belediyenin, işçi sayısının azlığı ve geniş çalışma alanları nedeniyle hafta sonları işçileri nöbete bıraktığı, ancak mecburi durumlar dışında fazla çalışma izni vermeyeceği belirtilmiştir. Yıllık 270 saat sınırına uyulacağına dair taahhüt verilmiştir. Sonuç olarak, belediyenin, işçilerin fazla çalışma sürelerini yasal çerçevede tutması ve idari para cezası ile karşılaşmaması için 270 saatlik sınırın aşılmaması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: İşçilerin Yıllık Fazla Çalışma Saati Sınırının Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyede istihdam edilen işçilerin bazılarına, 4857 sayılı İş Kanunu’nda azami süre olarak belirtilen yıllık 270 saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı görülmüştür.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinin sekizinci fıkrasında; fazla çalışma süreleri toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı belirtilmiştir. Aynı Kanun’un “Çalışma süresi” başlıklı 63’üncü maddesinin son fıkrasında; çalışma sürelerine ilişkin uygulama şekillerinin, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle düzenleneceği ifade edilmiştir.
İş Kanunu’na İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla çalışmada sınır” başlıklı 5’inci maddesinde; fazla çalışma sürelerinin toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı, bu süre sınırının, işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu belirtilmiştir.
Yine 4857 sayılı İş Kanunu’nun “İşin düzenlenmesine ilişkin hükümlere aykırılık” başlıklı 104’üncü maddesinde; personelini Kanun’un 63’üncü maddesinde ve Yönetmelikte belirlenen çalışma sürelerine aykırı olarak çalıştıran işveren veya işveren vekillerine idari para cezası uygulanacağı ifade edilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, fazla çalışma süresinin bir yılda 270 saatten fazla olmaması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, Belediyenin kendi bünyesinde ve personel çalıştırılmasına dayalı olarak personel şirketinden temin edilen toplam 27 personelden 12 personele ilişkin fazla çalışma süresinin 4857 sayılı Kanun’da belirlenen üst limiti aştığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; Belediyede çalışan işçi sayısının az olması ve çalışma alanlarının çok geniş olmasından dolayı hafta sonlarında ihtiyaca göre işçilerin nöbete bırakılarak çalışmalarının sağlandığı, Belediye bünyesinde çalışan işçilerin mecburi dışında fazla çalışmalarına izin verilmeyeceği ve yıllık 270 saat sınırına dikkat edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, mevzuata uygun hareket edilmesi ve idari para cezasına muhatap olunmaması bakımından, Belediye bünyesinde istihdam edilen işçilere bir yılda 270 saati aşan fazla çalışma yaptırılmaması gerekmektedir.