|
ÖZET: İşçilerin yıllık fazla çalışma saatlerinin 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında ele alındığına göre, Üniversite Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi’nde temizlik işçisi şeflerine, 4857 sayılı İş Kanunu’nda belirtilen yıllık 270 saatlik azami süreyi aşan fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir. İş Kanunu’nun 41. maddesinin sekizinci fıkrası, fazla çalışma sürelerinin bir yılda 270 saati geçemeyeceğini vurgulamaktadır. Ayrıca, 63. maddenin son fıkrası, çalışma sürelerine ilişkin düzenlemelerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından belirleneceğini ifade etmektedir.
Fazla çalışma ve sürelerle çalışma yönetmeliğinin 5. maddesi, bu süre sınırının işçilerin şahsına özgü olduğunu belirtmektedir. Ayrıca, 104. maddede, çalışma sürelerine aykırı davranan işverenlere idari para cezası uygulanacağı ifade edilmiştir. Yapılan incelemelerde, hastane temizlik işçisi şefleri için fazla çalışma sürelerinin yasal sınırları aştığı, diğer personelin de kısmen bu durumu yaşadığı gözlemlenmiştir. Kamu İdaresi, hastanenin geniş hizmet alanı, yüksek hasta sayısı ve az sayıda yardımcı personel nedeniyle fazla çalışma yapıldığını belirtmiştir. 270 saatlik sınırın gözetileceği ve aşan sürelerin azaltılması için gerekli önlemlerin alınacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, hastane ve diğer döner sermaye hizmet birimlerinde çalışan işçilerin, yasal çerçevede fazla çalışma yapmalarını sağlamak için gerekli tedbirlerin alınması önem arz etmektedir. |
BULGU: İşçilerin Yıllık Fazla Çalışma Saati Sınırının Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi İşletmesinde istihdam edilen temizlik işçisi şeflerine, 4857 sayılı İş Kanunu’nda azami süre olarak belirtilen yıllık 270 saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı görülmüştür.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinin sekizinci fıkrasında; fazla çalışma süreleri toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı belirtilmiştir. Aynı Kanun’un “Çalışma süresi” başlıklı 63’üncü maddesinin son fıkrasında; çalışma sürelerine ilişkin uygulama şekillerinin, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle düzenleneceği ifade edilmiştir.
İş Kanunu’na İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla çalışmada sınır” başlıklı 5’inci maddesinde; fazla çalışma sürelerinin toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı, bu süre sınırının, işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu belirtilmiştir.
Yine 4857 sayılı İş Kanunu’nun “İşin düzenlenmesine ilişkin hükümlere aykırılık” başlıklı 104’üncü maddesinde; personelini Kanun’un 63’üncü maddesinde ve Yönetmelikte belirlenen çalışma sürelerine aykırı olarak çalıştıran işveren veya işveren vekillerine idari para cezası uygulanacağı ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, İdarenin hastane temizlik işçisi şefi olarak istihdam ettiği 9 personele ilişkin fazla çalışma süresinin 4857 sayılı Kanun’da belirlenen üst limiti çok fazla aştığı diğer personellerin çoğunda kısmen aştığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresince; hastanenin geniş alanda hizmet veriyor olması, günlük hasta sayısının fazla olması, hasta ve doktor başına düşen yardımcı personel sayısının az olması nedenlerinden kaynaklı olarak fazla sürelerle çalışma yaptırıldığı, 270 saat sınırına dikkat edileceği, 270 saati aşan fazla çalışma sürelerinin 270 saate yaklaştırılması hususunda gerekli önlemlerin alınacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak; Hastane ve diğer döner sermaye hizmet birimlerinde çalışan işçilerin Kanunda belirtilen fazla çalışma üst limitine uygun olarak fazla çalışma yapılmasına ilişkin tedbirlerin alınması gerekmektedir.