|
ÖZET: Üniversite Tıp Fakültesi Hastanesi’nde yapılan denetimlerde, sürekli işçilerin yıllık fazla çalışma saatlerinin 4857 sayılı İş Kanunu’nda belirlenen 270 saatlik sınırı aştığı tespit edilmiştir. İş Kanunu’nun 41. maddesi, fazla çalışma için işçinin onayının alınmasını ve yıllık toplam fazla çalışma süresinin 270 saati geçemeyeceğini belirtmektedir. Ayrıca, 63. maddeye göre haftalık çalışma süresi en fazla 45 saat olmalıdır. Fazla çalışma süreleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından düzenlenecek yönetmeliklerle belirlenmektedir.
Denetim sonuçlarına göre, hastanede 12 işçiye 270 ile 560 saat arasında fazla çalışma yaptırıldığı ortaya çıkmıştır. İş Kanunu’nun 104. maddesi, çalışma sürelerine aykırı hareket eden işverenlere idari para cezası uygulanacağını öngörmektedir. Bu bağlamda, işçilerin fazla mesai sürelerinin yasal çerçevede düzenlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Kamu İdaresi, ilgili birimlerin bilgilendirildiğini ve konunun 2025 yılı içerisinde takip edileceğini bildirmiştir. Sonuç olarak, Tıp Fakültesi Hastanesi’nde çalışan işçilerin fazla çalışma sürelerinin, yasal düzenlemelere uygun olarak 270 saatle sınırlı tutulması gerekmektedir. |
BULGU: İşçilerin Yıllık Fazla Çalışma Saati Sınırının Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Tıp Fakültesi Hastanesinde istihdam edilen sürekli işçilere 4857 sayılı İş Kanunu’nda azami süre olarak belirtilen yıllık 270 saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinde fazla saatlerle çalışmak için işçinin onayının alınması gerektiği ve fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı, “Çalışma süresi” başlıklı 63’üncü maddesinde ise genel olarak çalışma süresinin haftada en çok kırk beş saat olacağı, aksi kararlaştırılmamışsa bu sürenin haftanın çalışılan günlerine eşit olarak bölünerek uygulanacağı ve çalışma sürelerinin 41’inci maddede belirtilen esaslar çerçevesinde uygulama şekillerinin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle düzenleneceği belirtilmiştir.
06.04.2004 gün ve 25425 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla çalışmada sınır” başlıklı 5’inci maddesinde fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı ve bu süre sınırının, işyerlerine veya yürütülen işlere değil işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu ifade edilmiştir.
Ayrıca 4857 sayılı İş Kanunu’nun “İşin düzenlenmesine ilişkin hükümlere aykırılık” başlıklı 104’üncü maddesinde de, Kanun’un 63’üncü maddesinde ve Yönetmelik’te belirlenen çalışma sürelerine aykırı olarak işçilerini çalıştıran işveren veya işveren vekiline idari para cezası verileceği belirtilmiştir.
Yukarıda mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde bir işçinin bir yılda en fazla 270 saat fazla çalışma yapabileceği, bu sınırın işyerlerine veya yürütülen işlere değil işçilerin şahıslarına ilişkin olduğu ve bu sınıra aykırı olarak işçilerini çalıştıran işveren veya işveren vekiline idari para cezası verilebileceği anlaşılmaktadır.
Ancak hastanede istihdam edilen sürekli işçilerin fazla çalışmalarına yönelik yapılan incelemede, 12 işçiye 270 saat ile 560 saat arasında fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, ilgili birimlerin yazı ile bilgilendirildiği ve konunun 2025 yılı içerisinde takibinin sağlanacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan işçilerin fazla mesai sürelerinin 4857 sayılı İş Kanunu’na uygun olarak 270 saatten fazla çalışma yaptırılmaması gerekmektedir.