|
ÖZET: Kamu İhale Kurulu, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesini incelerken, ayni giyim bedelinin işçilik maliyetinin bir parçası olduğu ve bu bedelin işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri içerisinde yer aldığına dikkat çekmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre, işçilik kalemlerinde birim fiyatlar ile miktarın çarpılması sonucu elde edilen tutarların virgülden sonra en fazla iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanması gerektiği belirtilmiştir. Ancak başvuru sahibinin, bu tutarları virgülden sonra dört ondalık basamaklı olarak yazdığı tespit edilmiştir.
Bu durum, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olmuştur. Kurul, bu hatanın mevzuata aykırı olduğunu ve başvuru sahibinin teklifinin bu gerekçeyle reddedilmesinin yerinde olduğunu ifade etmiştir. Dolayısıyla, başvuru sahibinin itirazı, teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik olarak hukuken geçerli bir dayanağa sahip bulunmamaktadır. Bu karar, Kamu İhale Genel Tebliği’nin uygulanabilirliği açısından önemli bir örnek teşkil etmektedir. |
| Karar no | 2014/MK-182 |
|---|---|
| Karar tarihi | 16.04.2014 |
| Toplantı No | 2014/026 |
| Gündem No | 52 |
| Gündem Konusu | 02.10.2013 tarihli ve 2013/UH.III-3801 sayılı Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 15. İdare Mahkemesi tarafından alınan “yürütmenin durdurulması” kararına ilişkin işlem tesis edilmesi. |
Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığınca 11.07.2013 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Parklar ve Bahçeler Şube Müdürlüğü Sorumluluğunda Bulunan Park Alanlarında Temizlik Hizmetlerinin Yürütülmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Zengi Tem. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. – Deneyim Tem. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. – Hira Sos. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından yapılan 02.09.2013 tarihli itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kurul tarafından alınan 02.10.2013 tarihli ve 2013/UH.III-3801 sayılı kararda “…Bu kapsamda başvuruya konu ihalede teklif fiyata dahil edilecek olan ayni giyim bedeli için ayrı iş kalemleri belirlenerek birim fiyat teklif cetvelinin yedinci ve sekizinci sırasında bahse konu iş kalemlerine yer verildiği, söz konusu iş kalemlerinde işçi sayısı üzerinden teklif alındığı görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliği’nin aktarılan açıklamaları çerçevesinde, ayni giyim bedelinin işçilik maliyeti içerisinde kabul edildiği ve işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemlerinde birim fiyatlar ile birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılmasının gerektiği göz önüne alındığında, işçilik maliyeti içerisinde yer alan ayni giyim bedeline ilişkin olan ve işçi sayısı üzerinden teklif alınan birim fiyat teklif cetvelinin yedinci ve sekizinci iş kalemlerinde, birim fiyatlar ile birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılması gerekirken, başvuru sahibince söz konusu tutarların virgülden sonra dört ondalık basamaklı olacak şekilde yazıldığı görüldüğünden, idarece başvuru sahibinin teklifinin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.” hususlarına yer verilerek başvuru sahibinin kendi teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığına ilişkin birinci iddiası yerinde görülmemiş, bu kapsamda başvuru sahibinin kendisi haricindeki isteklilere ilişkin olan ikinci iddiaya konu hususların incelenmesi ve yerinde bulunması halinde, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin ortadan kalkmayacağı ve başvuru sahibinin ekonomik açıdan en avantajlı veya en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesi ihtimalinin bulunmayacağı belirtilerek ikinci iddia açısından başvuru sahibinin hukuken korunması gerekli bir hakkının bulunmadığı ve başvuru ehliyetini haiz olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bununla birlikte, anılan kararda, itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından yapılan inceleme neticesinde “Başvuruya konu ihalede teklif fiyata dâhil edilecek olan ayni giyim bedeli için birim fiyat teklif cetvelinin yedinci ve sekizinci sırasında yer verilen ve işçi sayısı üzerinden teklif alınan iş kalemlerinin, Kamu İhale Genel Tebliği çerçevesinde, işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri olduğu, bu itibarla söz konusu kalemlerde birim fiyatlar ile birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarların, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılmasının gerektiği göz önüne alındığında, bahse konu kalemlerde, mevzuata aykırı şekilde virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde birim fiyat teklif eden, Beysoy Taah. İnş. Tem. Tic. Ltd. Şti., Şahmeran Dan. Belg. Bilg. Tem. Yem. Hizm. İnş. San. Tic. Ltd. Şti., Danış Müt. Yem. Tem. Gıda Petrol Ürn. Otom. Tarım San. ve Tic. Ltd. Şti., Önar Araş. Yön. Dan. İnsan Kayn. Tem. Gıda İnş. Tur. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Beyaz-Tem İnş. Med. Mak. Sos. Hiz. Elek. Özel Güv. Hizm. Sağ. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti., Babacan Öğr. Ser. Tur. Tem. Teks. Gıda Tar. Ürn. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ile Onat Tem. Bilgi İşl. İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.” hususlarına yer verilmiş ve bu doğrultuda “Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Anılan Kurul kararı üzerine, Zengi Tem. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. – Deneyim Tem. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. – Hira Sos. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından Ankara 15. İdare Mahkemesi’nin 2013/1691 sayılı esasında dava açılmış ve anılan Mahkeme tarafından 07.03.2014 tarihinde “…Olayda, hangi tekliflerde virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde miktar bildirilebileceğinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.2.maddesinde düzelendiği, buna göre hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemlerinin hariç tutulduğu, anılan ihalelerde virgülden sonraki kısmın iki ondalık basamaklı sayı şeklinde yazılması gerektiği, bu açıdan yukarıda metni yazılı Tebliğ’in 79.3’üncü maddesine göre ayni giyim bedelinin işçilik kaleminin içinde yer aldığı, giyim giderinin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı olarak yazılmasının bu durumu değiştirmeyeceği, zira idare tarafından hazırlanan cetvelde sadece giyim giderinin değil, yemek ve yol ücretlerinin de ayrı bir gider gibi yazıldığı, öte yandan giyim giderinin işçi sayısı üzerinden teklif edildiği, bu nedenle giyim giderinin işçilik maliyeti içerisinde bulunduğu ve virgülden sonraki kısmın en fazla iki ondalık basamaklı sayı şeklinde yazılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bununla birlikte davacının bu kısımda yaptığı hatanın değerlendirme dışı bırakılmasına sebep olup olamayacağının ise ayrı bir şekilde değerlendirilmesi gerekmektedir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda metni yazılı 16.5.1.maddesinde çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda bunun aritmetik hata olarak kabul edileceği ve bu hatayı yapan isteklinin doğrudan değerlendirme dışı bırakılacağı düzenlenmesine rağmen, davacının yaptığı hatayı düzenleyen 16.5.2.maddesinde yapılan hatanın doğrudan değerlendirme dışı bırakılma sonucunu doğuracağına dair bir ibareye yer verilmemiştir. Bu nedenle davacının yaptığı hatanın kendisine avantaj sağlaması durumunda değerlendirme dışı bırakılması, avantaj sağlamaması halinde ise değerlendirme dışı bırakılmaması gerekmektedir.
Olay bu açıdan değerlendirildiğinde, davacının toplam teklifinin 1.739.335,59 TL olduğu, davacının yazlık giyim bedeli olarak teklif ettiği miktarın 0,1584 TL, kışlık giyim bedeli olarak teklif ettiği miktarın 0,2376 TL olduğu, buna göre toplam giyim teklif miktarının 0,396 TL olduğu, bu miktar Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.5.2.1.maddesinin son cümlesi (yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır) uyarınca değerlendirildiğinde, belirlenen miktarın yarım kuruşun altında olması sebebi ile dikkate alınmaması gerektiği, bu miktar dikkate alınmadığında davacının teklif edeceği miktarın daha da düşeceği (1.739.335,19 TL), teklifin bu şekilde verilmesi halinde davacının daha avantajlı hale geleceği, başka bir deyişle davacının yuvarlama işlemini mevzuata uygun hale yapmış olması halinde kendisini daha avantajlı hale getirecek bir teklif sunabileceği, bu nedenle davacının yaptığı hatanın kendisine dezavantaj sağladığı, bu hata nedeni ile davacının değerlendirme dışı bırakılamayacağı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, dava konusu işlemin davacının değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik yaptığı itirazen şikayet başvurunun reddine ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Dava konusu işlemin, davacının ihale üzerinde bırakılan istekli ve diğer isteklilerin değerlendirilirken yol ve yemek giderine ilişkin olarak teklif edilmesi gereken asgari maliyetlerin 346.547.52 TL ve 311.501,52 TL olduğunun dikkate alınması ve bu tutarların altında teklif veren isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması, bu çerçevede ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci tekliflerin asgari bedeli karşılamadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılmaları gerektiği iddiasının ehliyet yönünden reddedilmesine ilişkin kısmına gelince;
Davalı idarece davacının ilk itirazının kabul edilmediği, bu nedenle idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı hak kaybına veya zarara uğramasının muhtemel olmaması nedeni ile ikinci itirazının incelenmediği, davacının ilk itirazının reddedilmesinin ise yerinde olmadığının yukarıda ortaya konulduğu, bu nedenle davacının dava konusu ihale açısından ehliyetli olduğu ve ikinci itirazının da davalı idarece incelenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, davacının ikinci itirazının ehliyet yönünden reddine ilişkin işlemde de hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan, dava konusu işlemin ihale işine ilişkin olması nedeni ile telafisi imkansız zararlara sebep olabileceği de tartışmasızdır.” gerekçeleriyle yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.
Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulunca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
1) Kamu İhale Kurulu’nun 02.10.2013 tarihli ve 2013/UH.III-3801 sayılı kararının (A) bölümünün iptaline,
2) Anılan Mahkeme kararındaki gerekçeler doğrultusunda 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince başvuru sahibi Zengi Tem. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. – Deneyim Tem. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. – Hira Sos. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem belirlenmesine,
3) Anılan Mahkeme kararındaki gerekçeler doğrultusunda söz konusu itirazen şikâyet başvurusunun şikâyetçinin ikinci iddiası bakımından yeniden esasın incelenmesine,
Oybirliği ile karar verildi.
|
Mahmut GÜRSES Başkan |
||
|
Kazım ÖZKAN II. Başkan |
Ali Kemal AKKOÇ Kurul Üyesi |
Ahmet ÖZBAKIR Kurul Üyesi |
|
Mehmet Zeki ADLI Kurul Üyesi |
Hasan KOCAGÖZ Kurul Üyesi |
Hamdi GÜLEÇ Kurul Üyesi |
|
Mehmet AKSOY Kurul Üyesi |
||