|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin işgal harcı tahakkuklarını sözleşme ile düzenleyerek bu alanları kalıcı tahsise dönüştürdüğünü ve peşin tahsilatın sağlanamadığını ortaya koymuştur. Mevzuata aykırı olan bu uygulama sonucunda, Kamu İdaresi’nin alacakları oluşmuş ve peşin tahsil edilmesi gereken gelir kaleminde eksiklikler gözlemlenmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 52. maddesi, işgal harcının hangi alanlarda geçerli olduğunu belirlerken, 57. maddesi de bu harcın yetkili kişilerce makbuz karşılığında tahsil edilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Yapılan incelemeler, işgal edilen alanlar için Kamu İdaresi ve ilgili taraflar arasında sözleşme düzenlendiğini ve işgal harcının aylık olarak tahakkuk ettirildiğini göstermektedir. Ancak, bu durum mevzuata aykırıdır; zira işgal harcı, geçici kullanım iznine dayalı olarak peşin tahsil edilmesi gereken bir gelir olarak tanımlanmaktadır. Bu uygulama sonucunda, 459.324,90 TL tutarında alacak, Kamu İdaresi’nin hesaplarında izlenmekte ve amme alacaklarına ilişkin hükümler çerçevesinde takip edilmektedir. Kamu İdaresi’nin, işgal harcıyla ilgili mevzuat hükümlerine uygun işlemler yapması ve harcı sözleşme düzenlemeden peşin olarak tahsil etmesi gerekmektedir. Bu durum, hem hukuki yükümlülüklerin yerine getirilmesi hem de kamu gelirlerinin sağlıklı bir şekilde yönetilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: İşgal Harcı Tahakkuklarının Sözleşme İle Düzenlenerek Söz Konusu Alanların Kalıcı Olarak Tahsise Dönüşmesi ve Peşin Tahsilatın Sağlanamaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi tarafından işgal harcı tahakkuklarının sözleşme düzenlemesi suretiyle aylık olarak gerçekleştirildiği, mevzuata aykırı bu uygulama nedeniyle peşin tahsil edilmesi gereken gelir kaleminde Kamu İdaresinin alacaklarının bulunduğu görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 52’nci maddesinde işgal harcının konusu düzenlenmiş olup belediye sınırları içinde bulunan ve söz konusu maddede sayılan yerlerden herhangi birinin satış yapmak veya sair maksatlarla usulüne uygun izin alınarak geçici olarak işgal edilmesinin işgal harcına tabi olduğu belirtilmiştir. Kanun’un “Harcın Ödenmesi” başlıklı 57’nci maddesinde ise işgal harcının, belediyelerin yetkili kılacakları memur veya kişilerce makbuz karşılığında tahsil edileceği ifade edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca işgal harcı, verilen izne istinaden Kanun maddesinde belirtilen alanların geçici olarak işgal edilmesi üzerine tahakkuk eden bir gelir mahiyetinde olup makbuz düzenlenmek suretiyle peşin olarak tahsil edilmektedir.
Yapılan incelemede ise bahsi geçen yerlerin işgaline yönelik olarak Kamu İdaresi ve ilgililer arasında sözleşme düzenlendiği ve işgal harcının aylık olarak tahakkuk ettirildiği tespit edilmiştir. Ancak, işgal edilen yerlerin kalıcı olarak kullanıma tahsis edilmesi ve söz konusu harcın peşin olarak tahsil edilmemesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Bu durum sonucunda peşin tahsil edilmesi gereken söz konusu gelir kaleminin 459.324,90 TL tutar ile alacak hesaplarında izlendiği ve amme alacaklarına müteallik hükümler uyarınca takip edildiği görülmüştür.
Kamu İdaresinin işgal harcına ilişkin olarak mevzuat hükümlerine uygun işlemler gerçekleştirmesi ve söz konusu harcın sözleşme düzenlenmeksizin peşin olarak tahsil edilmesi gerekmektedir.