|
ÖZET: İşyeri açma ve çalışma ruhsatı muafiyeti olan bazı iş yerleri için ilan ve reklam vergisi ile çevre temizlik vergisi mükellefiyetinin kurulmadığı belirlenmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bu iş yerlerinden vergi tahakkuk işlemleri gerçekleştirilmemiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 12. maddesi, belediye sınırları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın vergiye tabi olduğunu belirtirken, 16. madde ise vergi mükelleflerinin beyanname verme yükümlülüklerini düzenlemektedir.
Ayrıca, çevre temizlik vergisi ile ilgili mükerrer 44. madde, belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden faydalanan binaların bu vergiden muaf olmadığını ifade etmektedir. Ancak, 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun’un 2. maddesi, belirli meslek gruplarını ruhsat alma zorunluluğundan muaf tutmaktadır. Bu kapsamda, avukatlık ve noterlik gibi hizmet veren iş yerleri için vergi mükellefiyetinin oluşturulmadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, işyeri açma ve çalışma ruhsatından muaf olan bu iş yerleri için ilan ve reklam vergisi ile çevre temizlik vergisi mükellefiyetlerinin tesis edilmesi ve ilgili vergilerin tahakkuk ve tahsil işlemlerinin gerçekleştirilmesi gerekmektedir. |
BULGU: İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı Alma Zorunluluğu Bulunmayan Bazı İş Yerlerine İlan ve Reklam Vergisi ile Çevre Temizlik Vergisi Mükellefiyetinin Kurulmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İşyeri açma ve çalışma ruhsatından muaf olan iş yerlerine ilan ve reklam vergisi ile çevre temizlik vergisi mükellefiyeti kurulmadığı, dolayısıyla söz konusu iş yerlerinden bu vergilere yönelik tahakkuk işlemlerinin yapılmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 12’nci maddesinde belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın, ilan ve reklam vergisine tabi olduğu hüküm altına alınmıştır. Kanun’un 16’ncı maddesinde ise, vergiye tabi ilan ve reklamlarda, ilan ve reklam işinin mükellefçe yapılması halinde, ilan veya reklam işinin yapılmasından önce mükellef tarafından; ilan ve reklam işinin bu işi mutad meslek olarak ifa edenler tarafından yapılması halinde, ilan ve reklam işini yapanlarca ilan veya reklamın yapıldığı ayı takip eden ayın 20’nci günü akşamına kadar verilecek beyanname üzerine, bu verginin tarh ve tahakkuk ettirileceği düzenlenmiştir.
Söz konusu Kanun’un “Çevre temizlik vergisi” başlıklı mükerrer 44’üncü maddesinde, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalar çevre temizlik vergisine tabi olduğu, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalara ait tahakkuk eden çevre temizlik vergisinin her yıl emlak vergisinin taksit sürelerinde ödeneceği ifade edilmiştir.
Diğer yandan 3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un 2’nci maddesinde avukatlık büroları, serbest muhasebeci ve mali müşavirlik hizmeti veren işyerleri, tabipler, noterler, mimar ve mühendisler gibi bazı meslek grupları işyeri açma ve çalışma ruhsatı almaktan muaf tutulmuştur.
İşyerlerine çevre temizlik vergisi mükellefiyetleri, İdareye işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için başvuruda bulunulduğunda oluşturulmaktadır. Yukarıda bahsi geçen ve işyeri açma ve çalışma ruhsatından muaf olan iş yerleri için ise, çevre temizlik vergisi ile ilan ve reklam vergisi mükellefiyeti, bu iş yerlerince bizzat başvurulan durumlar haricinde oluşturulamamaktadır.
Yapılan incelemede; Belediye sınırları içinde faaliyet gösteren 3572 sayılı Kanun’un 2’nci maddesi kapsamındaki avukatlık ve noterlik hizmeti veren iş yerleri için ilan ve reklam vergisi ile çevre ve temizlik vergisi mükellefiyetinin kurulmadığı, bu nedenle belirtilen iş yerlerinden söz konusu vergilerin tahakkuk ve tahsil işlemlerinin yapılmadığı tespit edilmiştir.
Söz konusu iş yerleri için ilan ve reklam vergisi ile çevre ve temizlik vergisi mükellefiyetinin kurularak ilgili vergilerin tahakkuk ve tahsil işlemlerinin yapılması gerekmektedir.