|
ÖZET: Havsa Belediyesi’nin itfaiye teşkilatında, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, gerekli merdivenli aracın bulunmadığı ve Belediye İtfaiye Yönetmeliği’nin gerekliliklerinin tam olarak yerine getirilmediği tespit edilmiştir. İlgili yönetmelik, belediyelerin sahip olması gereken asgari araç sayısını belirlemekte ve 5.000-10.000 nüfuslu yerleşimlerde en az bir söndürme aracı ile bir merdivenli aracın bulundurulmasını zorunlu kılmaktadır. Ancak, Havsa Belediyesi’nin mevcut merdivenli aracı 1993 model olup, ağır arızalar nedeniyle kullanılamaz durumdadır.
Denetim bulguları, ayrıca itfaiye personelinin eğitimine yönelik önemli eksiklikler olduğunu ortaya koymaktadır. Eğitim programlarının uygulanmadığı, tatbikatların yapılmadığı ve personelin spor yapmasına yönelik tesislerin bulunmadığı belirtilmiştir. Yangın güvenliği açısından, özellikle çok katlı binaların bulunduğu bir ilçede merdivenli aracın eksikliği, olası can ve mal kayıplarını artırma riski taşımaktadır. Bu durum, belediyenin mali ve idari sorumluluklarını da gündeme getirmektedir. Kamu İdaresi, bu eksikliklerin giderilmesi gerektiğini kabul etmiş ve gerekli taleplerin Türk Belediyeler Birliği’ne iletildiğini bildirmiştir. Ancak, henüz somut bir adım atılmamıştır. Yangın güvenliği risklerinin azaltılması için, gerekli araç eksikliğinin bir an önce giderilmesi elzemdir. |
BULGU: İtfaiye Teşkilatında Olması Zorunlu Merdivenli Aracın Bulunmaması ve Belediye İtfaiye Yönetmeliği’nin Gereklerinin Tam olarak Yerine Getirilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediye İtfaiye Yönetmeliği’ne göre bulundurulması gereken asgari araç sayısının Belediyede mevcut olmadığı görülmüştür.
Belediye itfaiye teşkilâtının kuruluş, görev, yetki ve sorumlulukları, itfaiye personelinin nitelikleri, kullanacakları araç, teçhizat ve malzeme ile denetim usul ve esasları 21.10.2006 tarih ve 26326 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Belediye İtfaiye Yönetmeliği tarafından düzenlenmiştir.
Yönetmelik’in “Araç” başlıklı 42’nci maddesinde belediyelerin sahip olması gereken asgari araç sayıları ve özellikleri belirlenmiştir. Bu esaslara göre 8.704 nüfuslu Havsa Belediyesinin de içinde olduğu nüfusu 5.000-10.000’e kadar olan yerlerde en az 1 adet itfaiye söndürme aracı ile 1 adet merdivenli araç bulunması gerekmektedir.
19.12.2007 tarih ve 26735 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’in “Ödenek” başlıklı 133’üncü maddesinde, “Kamuya ve özel sektöre ait yapı, bina, tesis ve işletmelerde; Bu Yönetmelikte belirtilen sistem ve tesisatın yapımı ile araç-gereç ve malzemenin temini, bakım ve onarımı için ödenek ayrılır. Binaların yangından korunması için yıllık bütçelere konulan ödenek başka bir amaç için kullanılamaz.” denilmiş, aynı Yönetmelik’in “Kamuya ait yapı, bina, tesis ve işletmelerde ödenek” başlıklı 134’üncü maddesinde ise yangınla mücadele için gereken giderlerin belediyeler için kendi bütçelerine konulan ödeneklerle karşılanacağı düzenlenmiştir.
Görüldüğü üzere, Belediye İtfaiye Yönetmeliği ile Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik gereği, belediyelerin nüfus ölçütüne göre asgari araç sayısını itfaiye teşkilatında bulundurması gerekeceği ve bu araç ve gereçlerin temini bakım ve onarımı için gerekli ödeneğin ayrılması ve bu işler için ayrılan ödeneğin ise başka bir amaç için kullanılamayacağı açıktır.
Belediyenin itfaiye teşkilatına yönelik yapılan inceleme neticesinde;
Belediyenin söndürme aracının mevcut olduğu ancak 1993 model, 32 yaşında olan merdivenli itfaiye aracının faaliyet gösteremeyecek ağır arızalara sahip olduğu,
Belediyelerin, Belediye İtfaiye Yönetmeliğinin yürürlüğe girmesinden itibaren bir yıl içerisinde itfaiye iç hizmet yönergelerini hazırlamaları gerekirken Havsa Belediyesinin
hazırlamadığı,
Arama kurtarmaya yönelik ekiplerin oluşturulmadığı,
İtfaiye Yönetmeliği’nin 30 ve 31’inci maddesinde detayı düzenlenen “eğitim” konusunda önemli eksiklikler olduğu, bu kapsamda genel tatbikat yapılmadığı, programa uygun olarak yapılması gereken günlük, aylık ve yıllık eğitimlerin planlanıp uygulanmadığı, itfaiye personeli için beden eğitimi ve spor tesisinin olmadığı ve eğitim programına uygun spor yaptırılmadığı, eğitime yönelik yazılı dokümanların üretilip personelle paylaşılmadığı,
Tespit edilmiştir.
Yangın konusunda ülkemizin yaşadığı olumsuz olaylar ve riskler göz önüne alındığında Havsa Belediyesinin merdivenli itfaiye aracına sahip olmaması önemli bir eksikliktir. Zira çok katlı bina sayısının oldukça fazla olduğu ilçede çıkacak bir yangında olası can ve mal kayıplarının önüne geçilebilmesi için araç eksikliğinin giderilmesi aciliyet arz etmektedir.
Kaldı ki bu eksiklik giderilmediği takdirde oluşacak maddi ve manevi zararlardan belediyenin mali, idari ve cezai sorumluluğu doğması kaçınılmazdır.
Yukarıdaki tespitlere ilişkin Kamu İdaresi cevabında, bulguya katıldığını belirtmiş olup söz konusu hususun yerine getirilmesi ve merdivenli itfaiye aracının temini için gerekli talep yazısının Türk Belediyeler Birliğine iletildiği ifade dilmiştir. Ancak halen bahsi geçen eksiklik giderilememiştir.
Açıklanan risklerin bertaraf edilmesi için gerekli girişimlerin başlatılması ve Belediye İtfaiye Yönetmeliği’ne göre bulundurulması gereken asgari araç eksikliğinin bir an önce giderilmesi gerekmektedir.